Gizli Demokrasi: Temsili Demokrasi Krizi ve Doğrudan Demokrasi Talebi Arasındaki İlişkiye Yönelik Bir Görüş
Abstract
Bu
çalışma[1], John
R. Hibbing ve Elizabeth Theiss-Morse tarafından geliştirilen “gizli demokrasi” kavramı
üzerine kısa bir inceleme sunmaktadır. Gizli demokrasi, demokrasi üzerine
akademik literatürde yaygın ve baskın konumda olan (i) temsili demokrasinin bir
kriz içerisinde olduğu, ve bu nedenle de, (ii) özellikle doğrudan katılıma
yönelik giderek artan oranda bir talep olduğu iddiasına yönelik bir görüştür[2]. Hibbing
ve Theiss-Morse, temsili demokrasinin bir kriz içerisinde olduğunu kabul
etmektedirler. Bununla birlikte, akademideki yaygın görüşün aksine, temsili
demokrasi krizinin aşılmasının politik karar alma süreçlerine daha az doğrudan
vatandaş katılımı ve siyasa oluşturma sürecinde daha çok uzman görüşüne yer
verme ile sağlanabileceğini savunmaktadırlar. Gizli demokrasi anlayışını da
böylece daha az katılımcı fakat daha çok elitist bir temel üzerine inşa
etmektedirler. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, bilgimiz dahilinde, Türkçe
akademik literatürde henüz üzerine yazılmış kapsamlı bir çalışma yer almayan
gizli demokrasi kavramının, kendini alternatifi olarak sunduğu yaklaşımlara
odaklanarak, kısa bir incelemesini ve sonraki akademik çalışmalara esas
oluşturması amacıyla temel ve kısa bir eleştirisini sunmaktır.
[1] Bu çalışmanın erken bir
taslağı, 1-4 Kasım 2017 tarihleri arasında Isparta Süleyman Demirel
Üniversitesinde düzenlenen, “KAYFOR 15: Dijital Çağda Kamu Yönetimi ve
Politikaları” ana temalı uluslararası kongrede sözlü bildiri olarak
sunulmuştur. Bildirinin tam metni ise bahsedilen konferans tam metin bildiri
kitabı da dahil olmak üzere hiçbir yerde yayımlanmamıştır. Bu çalışma, bahsedilen
kısa taslak bildiri özetinin; yeni, geliştirilmiş ve zenginleştirilmiş bir
makale halidir. Özet bildiri metni için bkz. http://sempozyum.sdu.edu.tr/kayfor15/tr/images/Kayfor15BookofAbstracts.pdf,
erişim tarihi 4 Mayıs 2018.
Yazar, makalenin son şeklini almasındaki
değerli katkıları için dergi editörü ve (kimliği saklı tutulmuş) üç hakeme
teşekkür eder ve makaleyle ilgili her türlü akademik sorumluluğun bizzat kendisine
ait olduğunu kabul eder.
[2] Gizli demokrasi için
makalenin başlığında “görüş” ibaresinin kullanılmış olması bilinçli bir
tercihtir. Makalenin ilgili bölümlerinde de belirtildiği gibi, bu tercihin
yapılmasının ilk nedeni gizli demokrasinin bir kuram ya da yaklaşım olarak
kabul edilip edilemeyeceğinin tartışmalı olmasıdır. ABD’de yapılan, ulusal
kamuoyu araştırması ve odak grup çalışmalarından elde edilen bulgulara dayalı
bir durum tespitinden yola çıkarak bir demokrasi anlayışı veya kuramına ulaşmak
sorunlu ve tartışmalıdır. İkinci neden de, çalışmada da sunulmaya çalışıldığı
üzere, Hibbing ve Morse’un demokrasi üzerine oluşturdukları görüş ve
önerilerinin aslında “yeni” veya “orijinal” olmadığıdır. Bu iki sebeple bu
çalışmada, gizli demokrasinin akademik literatürdeki yerini belirlemek için
“görüş” ibaresi kullanılmıştır.
Keywords
References
- ALONSO, S., KEANE, J. ve MERKEL, W. Der. (2011) The Future of Representative Democracy, Cambridge University Press, Cambridge.
- ALTMAN, D. (2011) Direct Democracy Worldwide, Cambridge University Press, New York.
- ATAAY, F. (2007) Neoliberalizm, Kamu Reformu, Demokrasi, AKSOY, Ş. ve ÜSTÜNER, Y. (der.) Kamu Yönetimi: Kuram ve Uygulama içinde, Nobel Yayıncılık, Ankara, 163-172.
- ATAAY, F. (2018) Neoliberalizm, Düzenleyici Devlet ve Yönetişim, ERAT, V. vd. (der.) Qou Vadis: Kamu Yönetimi içinde, Nika Yayınevi, Ankara, 275-293.
- BARBER, B. R. (1984) Strong Democracy: Participatory Politics for A New Age, University of California Press, Berkeley, CA.
- BENGTSSON, A. ve MATTILA, M. (2009) Direct democracy and its critics: support for direct democracy and “stealth” democracy in finland, West European Politics, 32 (5), 1031-1048.
- BEST, H. ve HIGHLEY, J. (2010) Democratic Elitism: New Theoretical and Comparative Perspectives, Brill, UK.
- BUTLER D. ve RANNEY A. Der. (1994) Referendums Around the World: The Growing Use of Direct Democracy, The AEI Press, Washington.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
September 30, 2018
Submission Date
May 28, 2018
Acceptance Date
August 24, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 18 Number: 2018 Özel Sayısı