Ortaokul Öğrencilerinin Matematiğe Yönelik Tutumlarının İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin matematiğe yönelik tutumlarının incelenmesidir. Araştırma örneklemini 2018-2019 eğitim-öğretim yılında İstanbul ilinin altı farklı ilçesindeki birer ortaokul, özel ortaokul ve imam hatip ortaokulunda öğrenim gören toplam 1080 öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Önal (2013) tarafından geliştirilmiş Matematiğe Yönelik Tutum Ölçeği (MTÖ) kullanılmış; toplanan veriler Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis H testleri kullanılarak yorumlanmıştır. Ortaokul öğrencilerinin matematiğe yönelik tutumları yüksek bulunmuştur. Öğrencilerin sınıf seviyesi arttıkça matematiğe yönelik tutumlarının daha olumsuz olduğu görülmüştür. Özel ortaokulda öğrenim gören, gelir seviyelerinin yüksek olduğunu düşünen, okul kurs/etütüne katılan, matematik dersi ortalaması yüksek olan, algıladıkları matematik başarıları yüksek olduğunu düşünen, matematik öğretmenini seven, anne ve baba eğitim seviyesi yüksek öğrencilerin matematiğe yönelik tutumlarının aynı analizdeki diğer gruplara göre daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kız ve erkek öğrenciler ile okul dışında takviye matematik dersi alan ve almayan öğrencilerin tutumları arasında fark bulunmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Matematik eğitimi
• matematik
• tutum

Investigation of Middle School Students' Attitudes towards Mathematics

Abstract

The purpose of this research is to examine the attitudes of secondary school students towards mathematics. The research sample consists of a total of 1080 students studying in one of the secondary schools, private secondary schools and Islamic divinity secondary schools in six different districts of Istanbul in the academic year 2018-2019. The Attitudes towards Mathematics Scale developed by Önal (2013) was used as a data collection tool; collected data were interpreted using Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis H tests. Secondary school students' attitudes towards mathematics were found high. As the grade level of the students increased, their attitudes towards mathematics were more negative. The attitudes of students who study at private secondary school, think that their income levels are high, attend school course/study, have a high average mathematics lesson, think that they have high mathematics achievement, love mathematics teacher, and have higher education levels than parents in the same analysis. It was concluded that it was high. There was no difference between the attitudes of male and female students and those who took and did not take reinforcement mathematics courses outside of school.

Keywords

• Mathematics education
• mathematics
• attitude

References

1. Akdağ, S. (2018). Ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin matematik tutumları ile Temel Eğitimden Ortaöğretime Geçiş Sınavı fen bilimleri puanı arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kahramanmaraş.
2. Akdemir, Ö. (2006). İlköğretim öğrencilerinin matematik dersine yönelik tutumları ve başarı güdüsü. Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
3. Akkaya, A. (2017). Destekleme ve yetiştirme kurslarının öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Ahi Evran Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırşehir.
4. Altun, M. (2001). İlköğretim ikinci kademesinde matematik öğretimi. Bursa: Alfa.
5. Arı, K., Savaş, E. & Konca, Ş. (2010). İlköğretim 7. sınıf öğrencilerinin matematik kaygısının nedenlerinin incelenmesi. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 29, 211-230.
6. Avcı E., Coşkun-Tuncel, O. & İnandı Y. (2011). Ortaöğretim on ikinci sınıf öğrencilerinin matematik dersine karşı tutumları. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(1), 50-58.
7. Baloğlu, M. (2004). Üniversite öğrencilerinin matematik kaygı düzeyleri açısından karşılaştırılması. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı, 6-9 Temmuz, İnönü Üniversitesi, Malatya.
8. Başer, N. & Yavuz, G. (2003). Öğretmen adaylarının matematik dersine yönelik tutumları. Retrieved August, 29, 2010.

9. Baştürk, R. (2007). Kamu personeli seçme sınavına hazırlanan öğretmen adaylarının sınav kaygı düzeylerinin incelenmesi. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(2), 163-176.
10. Bekdemir, M. (2007). İlköğretim matematik öğretmen adaylarındaki matematik kaygısının nedenleri ve azaltılması için öneriler (Erzincan eğitim fakültesi örneği). Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(2), 131-141.
11. Birgin, O. & Demirkan, H. (2017). Yatılı bölge ortaokulu öğrencilerinin matematiğe yönelik tutumlarının bazı değişkenler bakımından incelenmesi. e-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(2), 1-15.
12. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2010). Bilimsel araştırma yöntemleri. (5. Baskı) Ankara: Pegem A.
13. Çiftçi, Ş. (2010). Kırsal bölgelerdeki matematik eğitimi sorunları: öğretmen ve öğrenciler açısından bir değerlendirme çalışması. Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
14. Çimenci, F. (2016). Ortaokul 8.sınıf öğrencilerinin matematik dersine yönelik kaygı, tutum ve öz-yeterlilik inançlarının grafik okuma ve yorumlama başarı düzeylerine etkisinin değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
15. Çoban, A. (1989). Ankara merkez ortaokullarındaki son sınıf öğrencilerinin matematik dersine ilişkin tutumları. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
16. Deieso, D. & Fraser, B. J. (2019). Learning environment, attitudes and anxiety across the transition from primary to secondary school mathematics. Learning Environments Research, 22(1), 133-152.
17. Demirgören, D. (2010). İzmir ili öğretmen lisesi öğrencilerinin matematik dersine yönelik tutumları ve kullandıkları öğrenme sratejileri. Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
18. Dönmez, P. (2018). Gerçekçi matematik eğitiminin 7. sınıf öğrencilerinin cebirsel ifadelerdeki matematik başarısına ve öğrencilerin matematiğe dair tutumlarına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
19. Duman, A. (2006). İlköğretim öğrencilerinin matematik başarısını etkileyen faktörlerin öğrenciler ve öğretmenler açısından değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
20. Dursun, Ş. & Bindak, R. (2011). İlköğretim II. kademe öğrencilerinin matematik kaygılarının incelenmesi. Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 35(1), 18-21.
21. Ege, A. (2018). Ergenlerin sorunlarının ve algıladıkları sosyal desteğin gelecek beklentilerin etkisinin incelenmesi: Altındağ örneği. Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
22. Ekenel, E. (2005). Matematik dersi başarısı ile bilişötesi öğrenme stratejileri ve sınav kaygısının ilişkisi. Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
23. Ekizoğlu, N. & Tezer, M. (2007). İlköğretim öğrencilerinin matematik dersine yönelik tutumları ile matematik başarı puanları arasındaki ilişki. Cypriot Journal of Educational Sciences, 2(1), 43-57.
24. Elliott, L. & Bachman, H. J. (2018). SES disparities in early math abilities: The contributions of parents’ math cognitions, practices to support math, and math talk. Developmental Review, 49, 1-15.
25. Else-Quest, N. M., Hyde, J. S. & Linn, M. C. (2010). Cross-national patterns of gender differences in mathematics: a meta-analysis. Psychological bulletin, 136(1), 103.
26. Ertem-Akbaş, E. (2018). Öğretmenlerin bakış açısıyla ilkokulla başlayan matematik korkusunun nedenlerinin ve çözüm önerilerinin incelenmesi. International e- Journal of Educational Studies (IEJES), 2(3), 12-25.
27. Evirgen, O. (2014). İlköğretim 7. sınıf mtematik öğretim programında zor olarak algılanan konuşar ve öğretmen öğrenci görüşleri. Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi, Fen Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
28. Fox, L. H. (2000). Matematik ve kadın. (Çev. L. Deniz), İstanbul.
29. Genç, G., Erdem, A. R. & Öksüz, C. (2018). Olumlu söylem ortamının matematik başarısına etkisi. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 9(16), 1903-1930.
30. Göcen, G. & Kaya, Z. (2014). İmam‐hatip liselerinde çalışan öğretmen ve yöneticilerin okul iklim algısı ve bu algıya etki eden faktörler (İstanbul örneği). Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 36, 67‐102.
31. Gümüş, A. (1997). Üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
32. Gün, Ö. (2011). Yedinci sınıf öğrencilerinin tutumun bilişsel, duyuşsal ve davranışsal boyutları bakımından matematiğe yönelik tutumları: bir modelleme çalışması. Yüksek Lisans Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
33. Hembree, R. (1990). The nature, effects and relief of mathematics anxiety. Journal of Research in Mathematics Education, 21, 33-46.
34. Hızlı, E. (2013). Üstün zekalı ve yetenekli çocukların matematik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
35. Işık, E. & Çağdaşer, B. T. (2009). Yapısalcı yaklaşımla cebir öğretiminin 6. sınıf öğrencilerinin matematiğe yönelik tutumlarına etkisi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(3), 941-954.
36. İslamoğlu, A.H. (2009). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri (SPSS uygulamalı), İstanbul: Beta.
37. Karaçanta, H. (2009). Öğretmen adayları için kamu personeli seçme sınavı kaygı ölçeğinin geliştirilmesi (geçerlik ve güvenirlik çalışması). Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 25, 50-57.
38. Karadeniz, İ. (2014). Kırsal kesimdeki ortaokul öğrencilerinin matematiğe ilişkin kaygıları ile matematik tutumları arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
39. Karasar, N. (1999). Bilimsel araştırma yöntemi. (9. Baskı). Ankara: Nobel.
40. Katrancı, Y. & Şengül, S. (2019). Ortaokul öğrencilerinin matematik problemi oluşturma, matematik problemi çözme ve matematiğe yönelik tutumları arasındaki ilişkiler. Eğitim ve Bilim, 44(197), 1-24.
41. Koca, S. (2011). İlköğretim 8. Sınıf öğrencilerinin matematik başarı, tutum ve kaygılarının öğrenme stillerine göre farklılığının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
42. Kocakaya, S., Okuyucu, M. A., Öner, M. & Uzunyol, B. (2018). Ortaokul öğrencilerinin matematiğe yönelik tutumlarına etki eden değişkenlerin yapısal eşitlik modeli ile incelenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 495-524.
43. Kurbanoğlu, N. İ. & Takunyacı, M. (2012). Lise öğrencilerinin matematik dersine yönelik kaygı, tutum ve öz-yeterlik inançlarının cinsiyet, okul türü ve sınıf düzeyi açısından incelenmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 9(1), 110-130.
44. Kuş, E. (2012). Nicel ve nitel araştırma yöntemleri. (4. Baskı) Ankara: Anı.
45. MEB (2019). Akademik Becerilerin İzlenmesi ve Değerlendirilmesi (ABİDE) 8. sınıflar 2018 Raporu, Ankara.
46. MEB (2018). Sınavla öğrenci alacak ortaöğretim kurumlarına ilişkin merkezi sınav başvuru ve uygulama kılavuzu, Ankara.
47. MEB (2010). Uluslararası öğrenci değerlendirme programı Pisa 2009 ulusal ön raporu. Eğitimi Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı, Ankara.
48. MEB (2005). İlköğretim matematik (6-8.sınıflar) dersi öğretim programı. Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı, Ankara: MEB
49. Mirasyedioğlu, Ş. & Peker, M. (2008). Pre-Service Elementary School Teachers’ Learning Styles and Attitudes towards Mathematics. Eurasia Journal of Mathematics, Science ve Technology Education, 4(1), 21-26.
50. Olkun, S. & Toluk Uçar, Z. (2007). İlköğretimde etkinlik temelli matematik öğretimi: Ankara: Maya.
51. Önal, N. (2013). Ortaokul öğrencilerinin matematik tutumlarına yönelik ölçek geliştirme çalışması. İlköğretim-Online, 12(4), 938-948.
52. Öner, N. (1990). Sınav kaygısı envanteri el kitabı. İstanbul: Yüksek Öğrenimde Rehberliği Tanıtma ve Rehber Yetiştirme Vakfı.
53. ÖSYM (2018). Yükseköğretim kurumları sınavı (YKS) Kılavuzu, Ankara.
54. Pehlivan, F. (2012). İlköğretim beşinci sınıf matematik dersinde üstbiliş strateji kullanımınınöğrencilerin başarı ve tutumlarına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Niğde Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Niğde.
55. Papanastasiou, C. (2000). Effects of attitudes and beliefs on mathematics achievement. Studies in educational evaluation, 26(1), 27-42.
56. Posluoğlu, Z. (2002). İlköğretim matematik dersinde problem çözme becerisinin kazandırılmasında işbirliğine dayalı öğrenme yaklaşımının etkililiği. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
57. Saracoğlu, F. (2016). İlköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin matematik başarıları ve matematik dersine yönelik tutumlarının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Ahi Evran Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırşehir.
58. Şafak, Ş. Çopur, Z. & Özkan, M. (2006). Çocukların evle ilgili faaliyetlere harcadıkları zamanın incelenmesi. http://www.sdergi.hacettepe.edu.tr/makaleler/sszcmao.pdf. adresinden 01.08.2019 tarihinde edinilmiştir.
59. Şahin, Ş. & Özçelik, Ç. Ç. (2016). Ergenlik dönemi ve sosyalleşme. Cumhuriyet Hemşirelik Dergisi, 5(1), 42-49.
60. Şentürk, B. (2010). İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin genel başarıları, matematik başarıları, matematik dersine yönelik tutumları ve matematik kaygıları arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
61. Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th edition). United States: Pearson Education.
62. Tuncer, M. & Yılmaz, Ö. (2016). Ortaokul öğrencilerinin matematik dersine yönelik tutum ve kaygılarına ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. KSÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 13(2),47-64.
63. Varol, Ş. (1990). Lise son sınıf öğrencilerinin kaygılarını etkileyen etmenler. Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Samsun.
64. Yenihayat, S. A. (2007). İlköğretim öğrencilerinin matematik kaygısı ile öğretmen tutumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
65. Yenilmez, K. & Özabacı, N. Ş. (2003). Yatılı Öğretmen Okulu Öğrencilerinin Matematik ile İlgili Tutumları ve Matematik Kaygı Düzeyleri Arasındaki İlişki Üzerine Bir Araştırma. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(14), 132-146.
66. Yenilmez, K. & Özbey, N. (2006). Özel okul ve devlet okulu öğrencilerinin matematik kaygı düzeyleri üzerine bir araştırma. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(2), 431-448.
67. Zan, R. & Martino, P. D. (2007). Attitude toward mathematics: overcoming the positive/negative dichotomy. The Montana Mathematics Enthusiast, Monograph 3, 157- 168.