Research Article

Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak

Volume: 78 Number: 1 March 22, 2023
EN TR

Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak

Abstract

Michel Foucault’nun 1970’lerin ortasında önerdiği, ancak, tam olarak geliştirmediği dispositif kavramı, son yıllarda siyaset felsefesinin önemli tartışma ve uygulama konularından birine dönüşmüştür. Dolayısıyla, içeriği ve sınırları tam olarak çizilmemiş olan dispositif hem farklı yorumlamaların konusunu oluşturmakta hem de önemli bir analiz aracı olma potansiyeli taşımaktadır. Bu çalışma, dispositif kavramını farklı düşünürlerin perspektiflerinden ele alarak tartışmakta ve analitik bir çerçeve sunmaktadır. Sonrasında, borçlandırmayı neo-liberal kapitalist düzenin bir dispositifi olarak önermektedir. Çalışma, borçlandırma dispositifinin iktidar ve bilgi ilişkilerindeki rolünü ve işlevini göstermek amacıyla son dönemde oldukça ilgi çeken Dövüş Kulübü (1996/ 1999), Mr. Robot (2015-2019) ve Squid Game (2021) adlı kültürel eserleri birer distopik tür olarak önermekte ve analiz etmektedir. Çalışma, analize tâbi üç eserin de 1990’lardan itibaren gelişen neo-liberal kapitalist düzenin yarattığı siyasal, kültürel ve ekonomik ilişkilere dair önemli perspektifler sunduğunu ve bunların sorunsallaştırılması için önemli araçlar sağladığını savunmaktadır. Farklı zamanlarda geçmelerine rağmen, bu üç yapım, anti-kapitalist birer eleştiri sunarak neo-liberal düzende, hegemonik kültür ve normlar üzerinden bireylerin nasıl özneleştirildiklerini göstermektedir. Bu bağlamda, çalışma, siyaset felsefesi literatürüne ve aynı zamanda Foucault’cu çalışmalara bir katkı sunmaktadır.

Keywords

References

  1. Agamben, Giorgio (2009), What is an Apparatus, and Other Essays (Stanford: Stanford University Press).
  2. Ağkaya, Onur (2016), “Ütopya ve Distopya: Siyasetin Edebiyat Üzerindeki Etkisi”, Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14 (4): 23-48. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.280053.
  3. Bigo, Didier (2008), “Security: A field left fallow”, Michael Dillon ve Andrew W. Neal (Der.), Foucault on Politics, Security and War (New York: Palgrave Macmillan): 93-114.
  4. Bigo, Didier, Isin, Engin ve Ruppert, Evelyn (Der.) (2019), Data Politics: Worlds, Subjects, Rights (New York: Routledge).
  5. Bussolini, Jeffrey (2010), “What is a Dispositive?” Foucault Studies, 10: 85-107. https://doi.org/10.22439/fs.v0i10.3120.
  6. Deleuze, Gilles (1992), “What is a Dispositive?”. https://theanarchistlibrary.org/library/gilles-deleuze-what-is-a-dispositif.
  7. Ditrych, Ondrej (2013), “From discourse to dispositif: States and terrorism between Marseille and 9/11”, Security Dialogue, 44 (3): 223-240. https://doi.org/10.1177/0967010613484076.
  8. Evans, Brad (2010). “Foucault's Legacy: Security, War and Violence in the 21st Century”, Security Dialogue, 41 (4): 413-433. https://doi.org/10.1177/0967010610374313.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Science

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 22, 2023

Submission Date

September 8, 2022

Acceptance Date

October 10, 2022

Published in Issue

Year 2023 Volume: 78 Number: 1

APA
Ağkaya, O. (2023). Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 78(1), 29-48. https://doi.org/10.33630/ausbf.1172815
AMA
1.Ağkaya O. Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak. SBF Dergisi. 2023;78(1):29-48. doi:10.33630/ausbf.1172815
Chicago
Ağkaya, Onur. 2023. “Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot Ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78 (1): 29-48. https://doi.org/10.33630/ausbf.1172815.
EndNote
Ağkaya O (March 1, 2023) Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78 1 29–48.
IEEE
[1]O. Ağkaya, “Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak”, SBF Dergisi, vol. 78, no. 1, pp. 29–48, Mar. 2023, doi: 10.33630/ausbf.1172815.
ISNAD
Ağkaya, Onur. “Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot Ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi 78/1 (March 1, 2023): 29-48. https://doi.org/10.33630/ausbf.1172815.
JAMA
1.Ağkaya O. Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak. SBF Dergisi. 2023;78:29–48.
MLA
Ağkaya, Onur. “Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot Ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak”. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, vol. 78, no. 1, Mar. 2023, pp. 29-48, doi:10.33630/ausbf.1172815.
Vancouver
1.Onur Ağkaya. Bir Dispositif Formu Olarak Borçlandırma: Dövüş Kulübü, Mr. Robot ve Squid Game’i Distopya Olarak Okumak. SBF Dergisi. 2023 Mar. 1;78(1):29-48. doi:10.33630/ausbf.1172815