TÜRKİYE’NİN AVRUPA BİRLİĞİ’NE ÜYE ADAYLIĞININ TOPLULUKLAR YARGISI AÇISINDAN GEÇERLİLİĞİ

Abstract

Avrupa Birliği Konseyi tarafından Helsinki Zirvesi Sonuç Bildirgesi ile Türkiye’ye tanınan üye adaylığı statüsüne karşı, Fransa’da ikamet eden Ermeni asıllı iki Fransa Cumhuriyeti vatandaşı ile bir Ermeni kurumu tarafından Avrupa Toplulukları İlk Derece Mahkemesi nezdinde Topluluklar kurumlarından Avrupa Parlamentosu’na, Avrupa Birliği Bakanlar Konseyi’ne ve Komisyon’a karşı tam yargı davası açılmıştır. Bu davada, Türkiye’nin sözde Ermeni soykırımını tanımamasına rağmen, Topluluklar kurumları tarafından kendisine üye adaylığı statüsünün verilmesi hususunun Topluluklar hukukuna aykırı olduğu iddia edilmiştir. Açılan bu davayı Avrupa Toplulukları İlk Derece Mahkemesi reddetmiş ve bu ret kararı Avrupa Toplulukları Adalet Divanı’nda temyiz edilmiştir. Ancak, Avrupa Toplulukları Adalet Divanı da bu temyiz talebine yönelik Avrupa Toplulukları İlk Derece Mahkemesi’nin kararını haklı bulmuştur. Bu dava ile Ermeni asıllı olan bu şahıslar ve Ermeni kurumu, Topluluklar yargısından olumlu bir karar çıkarttırarak Türkiye’yi Avrupa Birliği nezdinde veya uluslararası düzeyde zor durumda bırakmayı gaye edinmişlerdir. Ancak, Topluluklar yargısı hukuk kurallarını dikkate alarak olması gereken bir karar tesis etmiştir.

Keywords

• Avrupa Birliği, tazminat davası, sözde Ermeni soykırımı, Avrupa Toplulukları İlk Derece Mahkemesi, topluluklar yargısı

References

1. ARAT, Tuğrul (1989), Avrupa Toplulukları Adalet Divanı (Ankara: Ankara Üniversitesi Avrupa Toplulukları Araştırma ve Uygulama Merkezi Araştırma Dizisi No: 3).
2. ARSAVA, Ayşe Füsun (1997), “Avrupa Toplulukları Adalet Divanı ve Temel Haklar,” Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi (52/1-4): 117-124.
3. ARSAVA, Ayşe Füsun (1999), “ATAD’ın Hukuk Yaratma Yetkisi,” Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi (54/3): 13-28.
4. ARSAVA, Ayşe Füsun (2000), “Amsterdam Anlaşmasının Ortak Hükümlerinin Analizi,” Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (Sayı 2, Güz).
5. ARSAVA, Ayşe Füsun (2003), Nice Anlaşması Sonrasında Avrupa Birliği’nin Geleceği (Ankara: Ankara Üniversitesi Avrupa Toplulukları Araştırma ve Uygulama Merkezi Araştırma Dizisi No: 18).
6. COLIN, Jean-Pierre (1966), Le Gouvernement des Juges dans les Communautés européennes (Paris: Librairie Générale de Droit et de Jurisprudence).
7. CHARPENTIER, Jean (1995), “De la Personnalité de l’Union européenne,”, Mélanges Peiser (Ed. Presses Universitaires de Grenoble).
8. GENÇ, Mehmet (1993), Avrupa Topluluklarının Kurumsal ve Hukuksal Yapısı (Bursa: Uludağ Üniversitesi Basımevi).

9. GÜNUĞUR, Haluk (1996), Avrupa Topluluğu Hukuku (Ankara: Avrupa Ekonomik ve Dayanışma Merkezi Yayını, Üçüncü Baskı).
10. http://curia.eu.int/fr/instit/txtdocfr/txtsenvigueur/txt7.pdf.
11. http://ue.eu.int/Newsroom/LoadDoc.asp?BID=76&DID=44624&from=&LANG=1.
12. http://europa.eu.int/smartapi/cgi/sga_doc?smartapi celexplus prod CELEXnumdoc&lg=fr&numd oc=62003B0346.
13. http://ue.eu.int/ueDocs/cms_Data/docs/pressData/fr/ec/00300-r1.f9.htm.
14. http://www.cdca.asso.fr/cdcaeurope/cdcaeurope-resolution_18_juin_1987.htm.
15. Journal Officiel des CE, (No: L 58, 28.02.2001): 1-2.
16. Journal Officiel des CE, (No: L 85, 24.03.2001): 13-23.
17. Journal Officiel des CE, (No: L 342, 27.12.2001): 1-5.
18. Journal Officiel de l’Union Européenne, (No: C 94,17.04.2004): 18.
19. Journal Officiel de l’Union Européenne, (No: C 19, 22.01.2005): 10.
20. PAZARCI, Hüseyin (1978), Uluslararası Hukuk Açısından Avrupa Ekonomik Topluluğu’nun Yaptığı Anlaşmalar (Ankara: Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Yayınları, Yayın No: 418).
21. PESCATORE, Pierre (1961), “Relations extérieures des communautés. Contribution à la doctrine de la personnalité des organisations internationales,” Recueil des Cours de l’Académie de Droit International, Vol. II: 1-244.
22. REÇBER, Kamuran (2001), “Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne Üye Adayı Olarak Kabul Edilmesine Hukuksal Açıdan Bir Bakış,” Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi (56/4): 141-162.
23. REÇBER, Kamuran (2002), Avrupa Toplulukları İlk Derece Mahkemesi (Bursa: Ezgi Kitabevi).
24. REÇBER, Kamuran (2004a), “Kopenhag Zirvesi Sonuç Bildirgesi’nin Türkiye Cumhuriyeti-Avrupa Birliği İlişkileri İtibarıyla Değerlendirilmesi,” İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi (Sayı: 31, Ekim): 59-79.
25. REÇBER, Kamuran (2004b), Türkiye-Avrupa Birliği İlişkileri (İstanbul: Aktüel Yayınları).
26. Tarihten Güncelliğe Ermeni Sorunu-Tahliller-Belgeler-Kararlar (2001), (İstanbul: Kaynak Yayınları).
27. TEKİNALP, Ünal/TEKİNALP, Gülören vd. (2000), Avrupa Birliği Hukuku (İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş.).
28. ÖZDAL, Barış (2004), “Avrupa Parlamentosu’nun Ermeni Sorununa İlişkin Aldığı Kararlar İtibarıyla Türkiye-Avrupa Birliği İlişkileri,” Uludağ Üniversitesi I. Ulusal Genç Bilim Adamları Sempozyumu-Değişen Dünyada Türkiye’nin Önemi (Bursa: Uludağ Üniversitesi Kültür Sanat Kurulu Yayınları No: 7, Cilt II): 617-640.
29. “Müzakere Başlıkları Yeniden Düzenleniyor” (2005), İktisadi ve Kalkınma Vakfı Bülteni (1-15 Şubat): 1-4.
30. C-63-69/72, Arrêt du 13.11.1973, Werhahn Hansamuehle e.a./Conseil, Rec. 1973,.
31. C-87/77, C-130/77, C-22/83, C-9/84 ve C-10/84, Arrêt du 11.07.1985, Salerno e.a./Commission et Conseil, Rec. 1985.
32. C-26/81, Arrêt du 29.09.1982, Oleifici Mediterranei/CEE, Rec. 1982.
33. C-213/88 ve C-39/89, Arrêt du 28.11.1991, Luxembourg/Parlement, Rec. 1991.
34. C-322/88, Arrêt du 13.12.1989, Grimaldi/Fonds des maladies professionnelles, Rec. 1989.
35. C-104/97, Arrêt du 14.10.1999, Atlanta/Communauté européenne, Rec. 1999.
36. C-49/01, Ordonnance du 15.01.2002, Royal Olympic Cruises e.a./Conseil et Commission, non publiée.
37. T-281/93, Ordonnance du 15.07.1994, Walsh e.a./Conseil et Commission, Rec. 1994.
38. T-419/93, Hanley/Conseil et Commission; T-281/93, Ordonnance du 15.07.1994, Walsh e.a./Conseil et Commission, Rec. 1994.
39. T-537/93, Arrêt du 21.06.2000, Tromeur/Conseil et Commission, Rec. 2000.
40. T-175/94, Arrêt du 11.07.1996, International Procurement Services/Commission, Rec. 1996.
41. T-336/94, Arrêt du 16.10.1996, Efisol/Commission, Rec. 1996.
42. T-267/94, Arrêt du 11.07.1997, Oleifici Italiani/Commission, Rec. 1997.
43. T-220/96, Arrêt du 24.04.2002 , EVO/Conseil et Commission, Rec. 2002.
44. T-611/97, T-619/97’den T-627/97’ye kadar, Ordonnance du 16.06.2000, Transfluvia e.a./Conseil et Commission, Rec. 2000.
45. T-614/97, Ordonnance du 15.06.2000, Aduanas Pujol Rubio e.a./Conseil et Commission Rec. 2000.
46. T-99/98, Arrêt du 02.07.2003, Hameico Stuttgart e.a./Conseil et Commission, Rec. 2003.
47. T-201/99,Ordonnance du 12/12/2000, Royal Olympic Cruises e.a./Conseil et Commission, Rec. 2000.
48. T-222/99, T-327/99 ve T329/99, Arrêt du 02.10.2001, Martinez e.a./Parlement, Rec. 2001.