Research Article

Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü

Volume: 22 Number: 1 March 31, 2021
EN TR

Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü

Abstract

Amaç: Çalışmamızda, olası risk faktörlerinin birikimli etkisinin madde bağımlılığı gelişmesinde tek tek risk faktörlerinin varlığından daha etkili olduğu hipotezi test edilmiştir. Yöntem: Çalışmaya 200 madde bağımlısı, 200 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Deneklere SCID-I klinik görüşme, sosyodemografik veri formu, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Ebeveynlik Stilleri Ölçeği uygulandı. Aile ve çocukluk yaşamı ile ilgili riskleri belirlemek için bir anket formu verildi. Risk faktörü olarak 14 değişken belirlendi. Örneklem yüksek ve düşük risk grubu olarak ikiye ayrıldı. Bulgular: 14 yaşından sonra ebeveyn kaybı ve ebeveynden ayrılık yaşama, aile ilişkilerini “kötü” olarak tanımlama, ailede madde bağımlılığı varlığı, düşük benlik saygısı, babanın ilgi / kabul eksikliği madde bağımlılarında sağlıklı kontrollere göre daha yaygındı. Sağlıklı kontrollerde 13 yaşından önce ebeveynden ayrılma ve sürekli aile kavgası madde bağımlılarına göre daha yüksek oranda bildirilmişti. Bağımlılığın gelişiminde anne kontrol boyutu, baba kabul boyutu ve benlik saygısının etkisi yüksek olarak belirlendi. Tartışma: Risk faktörleri tek tek ele alındığında madde bağımlılığı grubu dezavantajlı durumdayken, birikimli risk faktörleri bağlamında her iki grupta risk oranı eşitlenmektedir. Bu durum ‘’direngenlik’’ kavramını akla getirmektedir. Sağlıklı kontrollerin madde bağımlılığı geliştirmemeleri, çocukluktan itibaren karşılaştıkları olumsuz yaşam koşullarına karşı uygun baş etme becerilerini geliştirmiş olabilecekleri şeklinde yorumlanmıştır. Madde bağımlılığının önlenmesinde risk faktörlerinin azaltılmasının yanı sıra, direngenliği artıracak uygulamalara odaklanmak uygun bir yaklaşım olacaktır.

Keywords

Supporting Institution

makale bir kurum tarafından desteklenmemiştir

References

  1. 1. Lynskey MT, Spooner C, Hall W. Structural Determinants of Youth Drug Use. 2001.
  2. 2. Raviv T, Taussig HN, Culhane SE, Garrido EF. Cumulative risk exposure and mental health symptoms among maltreated youth placed in out-of-home care. Child Abuse Negl. 2010;34: 742–751.
  3. 3. Appleyard K, Egeland B, Dulmen MHM, Alan Sroufe L. When more is not better: the role of cumulative risk in child behavior outcomes. Journal of Child Psychology and Psychiatry. 2005; 235–245.
  4. 4. Deater-Deckard K, Dodge KA, Bates JE, Pettit GS. Multiple risk factors in the development of externalizing behavior problems: group and individual differences. Dev Psychopathol. 1998;10: 469–493.
  5. 5. Rauer AJ, Karney BR, Garvan CW, Hou W. Relationship Risks in Context: A Cumulative Risk Approach to Understanding Relationship Satisfaction. J Marriage Fam. 2008;70: 1122–1135.
  6. 6. Burt KB, Van Dulmen MHM, Carlivati J, et al. Mediating links between maternal depression and offspring psychopathology: the importance of independent data. Journal of Child Psychology and Psychiatry. 2005;490–499.
  7. 7. Evans GW, Li D, Whipple SS. Cumulative risk and child development. Psychological Bulletin. 2013; 1342–1396.
  8. 8. Wanner NM, Colwell ML, Faulk C. The epigenetic legacy of illicit drugs: developmental exposures and late-life phenotypes. Environ Epigenet. 2019;5: dvz022.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Psychiatry

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 31, 2021

Submission Date

September 8, 2020

Acceptance Date

October 29, 2020

Published in Issue

Year 2021 Volume: 22 Number: 1

APA
Ünal, S., Mutlu, E. A., & Topaktaş, Ö. (2021). Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü. Bağımlılık Dergisi, 22(1), 31-42. https://doi.org/10.51982/bagimli.790981
AMA
1.Ünal S, Mutlu EA, Topaktaş Ö. Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü. Bağımlılık Dergisi. 2021;22(1):31-42. doi:10.51982/bagimli.790981
Chicago
Ünal, Süheyla, Elif Aktan Mutlu, and Özgü Topaktaş. 2021. “Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü”. Bağımlılık Dergisi 22 (1): 31-42. https://doi.org/10.51982/bagimli.790981.
EndNote
Ünal S, Mutlu EA, Topaktaş Ö (March 1, 2021) Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü. Bağımlılık Dergisi 22 1 31–42.
IEEE
[1]S. Ünal, E. A. Mutlu, and Ö. Topaktaş, “Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü”, Bağımlılık Dergisi, vol. 22, no. 1, pp. 31–42, Mar. 2021, doi: 10.51982/bagimli.790981.
ISNAD
Ünal, Süheyla - Mutlu, Elif Aktan - Topaktaş, Özgü. “Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü”. Bağımlılık Dergisi 22/1 (March 1, 2021): 31-42. https://doi.org/10.51982/bagimli.790981.
JAMA
1.Ünal S, Mutlu EA, Topaktaş Ö. Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü. Bağımlılık Dergisi. 2021;22:31–42.
MLA
Ünal, Süheyla, et al. “Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü”. Bağımlılık Dergisi, vol. 22, no. 1, Mar. 2021, pp. 31-42, doi:10.51982/bagimli.790981.
Vancouver
1.Süheyla Ünal, Elif Aktan Mutlu, Özgü Topaktaş. Madde Bağımlılığının Gelişiminde Birikimli Risk Faktörlerinin Rolü. Bağımlılık Dergisi. 2021 Mar. 1;22(1):31-42. doi:10.51982/bagimli.790981

Cited By