Trabzon (KD Türkiye) Akarsu Havzalarının Coğrafi Bilgi Sistemi Kullanılarak Morfometrik Analiz Yoluyla Hidrolojik Değerlendirmesi
Abstract
Bu çalışmada, Doğu Karadeniz Bölgesinde bulunan ve Trabzon ili sınırları içerisinden Karadeniz’e dökülen 10 farklı akarsuyun (Ağasar, Fol, Galanima, Değirmendere, Yomra, Yanbolu, Karadere, Küçükdere, Manahoz ve Solaklı dereleri) su toplama havzalarının hidrolojik açıdan incelenmesi amacıyla Coğrafi Bilgi Sistemi kullanılarak morfometrik analizleri yapılmıştır. Analizlerin yapılmasında hidrolojik süreçler ile ilgili olan morfometrik parametreler (drenaj yoğunluğu, akarsu sıklığı, drenaj dokusu, yüzeysel akış uzunluğu, şekil faktörü ve uzama oranı) kullanılmıştır. Bu parametrelerin türetilmesi için temel parametreler olarak; havza alanı, havza çevresi uzunluğu, havza uzunluğu, akış dizilimi, akış numarası ve toplam akış uzunluğu parametreleri kullanılmıştır. Yapılan morfometrik analizler sonucunda, çalışma alanında bulunan akarsu havzalarından Değirmendere, Karadere ve Solaklı havzalarının sel ve taşkın açısından daha hassas, Fol ve Ağasar havzalarında yüzey geçirimliliğinin çok düşük, Yanbolu havzasında ise toprak aşınımı ve taşınmasının oldukça yüksek olduğu belirlenmiştir.
Keywords
References
- Abboud, I. A., Nofal, R. A. (2017). Morphometric analysis of wadi Khumal basin, western coast of Saudi Arabia, using remote sensing and GIS techniques, Journal of African Earth Sciences, 126, 58-74.
- Akkaş, M. (1990). Trabzon İklim Etüdü, T.C. Başbakanlık Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü, Ankara, 107 s.
- Altaf, F., Meraj, G., Romshoo, S. A. (2013). Morphometric analysis to infer hydrological behavior of Lidder Watershed, Western Himalaya, India, Geography Journal, 2013.
- Aparna, P., Nigee, K., Shimna, P., Drissia, T. K. (2015). Quantitative analysis of geomorphology and flow pattern analysis of Muvattupuzha River Basin using Geographic Information System, Aquatic Procedia, 4, 609-616.
- Avcı, V., Sunkar, M. (2018). Bulancak’ta (Giresun) sel ve taşkın olaylarına neden olan Pazarsuyu, İncüvez, Kara ve Bulancak derelerinin morfometrik analizleri, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28 (2), 15-41.
- Aydın, F., Karsli, O., Chen, B. (2008). Petrogenesis of the Neogene alkaline volcanics with implications for post-collisional lithospheric thinning of the Eastern Pontides, NE Turkey. Lithos, 104, 249-266.
- Carlston, C. W. (1966). The effect of climate on drainage density and streamflow, Hydrological Sciences Journal, 11 (3), 62-69.
- Chakrabortty, R., Ghosh, S., Pal Subodh, C., Das, B., Malik, S. (2018). Morphometric analysis for hydrological assessment using Remote Sensing and GIS technique: A case study of Dwarkeswar River Basin of Bankura District, West Bengal, Asian Journal of Research in Social Sciences and Humanities, 8 (4), 113-142.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Agricultural Engineering
Journal Section
Research Article
Authors
Ümit Yıldırım
*
0000-0002-7631-7245
Türkiye
Publication Date
April 15, 2021
Submission Date
March 10, 2021
Acceptance Date
March 26, 2021
Published in Issue
Year 2021 Volume: 23 Number: 1
Cited By
Araklı ve çevresinde (Trabzon) Sel ve Taşkına Neden Olan Derelerin Morfometrik Analizlerle Taşkın Duyarlılıklarının Belirlenmesi
Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.31466/kfbd.1286455Göksu Nehri ve Tarsus Çayı (Mersin) Arasında Yer Alan Akarsu Havzalarının Morfometrik Özellikleri
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
https://doi.org/10.24232/jmd.1681674