PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ

Volume: 9 Number: 1 June 1, 2014
  • Adem Baltacı
  • Hüseyin Burgazoğlu
EN TR

PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ

Abstract

Performans değerlendirme, uzun yıllardır insan kaynakları yönetimi alanında popüler bir araştırma konusu olagelmiştir. Konunun tipik bağımlı değişkenini, performans ölçüm sonuçları oluştururken birçok bağımsız değişken, sonuçlar üzerindeki etkilerinin belirlenmesi üzere test edilmektedir. Buradaki temel amaç, etkin bir performans değerlendirme sistemi için göz önünde bulundurulması gereken unsurların tespit edilmesidir. Bundan dolayıdır ki değerlendirme sürecinin rasyonelliğini etkileyecek olan önyargıların ve hataların ortaya konularak kontrol altına alınması önemli bir gerekliliktir. Bu açıdan bakıldığında üzerinde durulması gereken bağımsız değişkenlerin başında değerlendiricilerin ve değerlendirilenlerin cinsiyeti gelmektedir. Bu bağlamda cinsiyet ve performans değerlendirmeleri arasında bir etkileşim olup olmadığı ve bu etkileşimin değerlendirmelerdeki sübjektifliği ne yönde etkilediğinin tespit edilmesi kritik bir önem arz etmektedir. Değerlendirmelerdeki hatalar ve önyargılarla ilişkisi açısından incelenmesi gereken önemli bir başka faktör ise değerlendirmenin amacıdır. Hedeflenen çeşitli amaçlar yapılan değerlendirmeleri etkilemekte ve sonuçların güvenilirliği üzerinde bir soru işareti bırakmaktadır. Literatürde cinsiyet ve değerlendirme amacı değişkenlerini birbirinden bağımsız olarak inceleyen birçok araştırmaya rastlamak mümkün olsa da bu iki değişkenin etkileşimlerini ele alan çalışmaların azlığı dikkat çekicidir. Bu eksikliğin giderilmesine katkı sağlamak amacıyla yapılan bu çalışmada, performans değerlendirmelerinin cinsiyet ve değerlendirme amacı ile olan ilişkisi elde edilen sonuçların güvenilirliği açısından ele alınmıştır. Aynı zamanda literatürdeki laboratuvar ortamında gerçekleştirilmiş çoğu çalışmadan farklı olarak bu çalışmada gerçek iş ortamı verilerinden faydalanılmıştır. Bu bağlamda, öncelikle cinsiyetin alınan performans değerlendirme puanları üzerindeki etkisi incelenmiş ve hem çeşitli performans boyutlarında hem de genel performans sonuçlarında erkeklerin kadınlardan ortalama olarak daha yüksek puanlar aldıkları görülmüştür. Ardından değerlendirenin cinsiyetinin yapılan değerlendirmeler ile olan ilişkisi ele alınmış ve kadınlar ve erkeklerin kendi hemcinslerine daha yüksek puanlar verme eğiliminde oldukları görülmüştür. Ayrıca çalışmada değerlendirme amacının performans değerlendirme sonuçları üzerindeki etkisine bakılmış ve yapılan değerlendirmelerin amaçtan bağımsız olduğu bulunmuştur. Son olarak cinsiyet ve değerlendirme amacının ortak etkisi incelenmiş ve yönetsel amaçlı değerlendirmelerde cinsiyet bir farklılık oluşturmazken gelişimsel amaçla yapılan değerlendirmelerde cinsiyetin bir farklılık ortaya çıkardığı görülmüştür.

Keywords

References

  1. Adebayo, S. O. ve Ogbonna, M. I. (2010) “The Effect of Gender and Different Managerial Labels on Evaluations of Managers”, Interdisciplinary Journal of Contemporary Research in Business, C:2 S:1, 54- 66.
  2. Arvey, R. D. (1979) “Unfair Discrimination in the Employment Interview: Legal and Psychological Aspects”, Psychological Bulletin, C:86 S:4, 736-765.
  3. Bauer, C. C. ve Baltes, B. B. (2002) “Reducing the Effects of Gender Stereotypes on Performance Evaluations”, Sex Roles, C:47 S:9/10, 465-476.
  4. Bernardin, H. J., Orban, J. A. ve Carlyle, J. J. (1981) “Performance Rating as a Function of Trust in Appraisal and Rater Individual Differences”, Academy of Management Proceedings, 311-315.
  5. Bernardin, H. J., Tyler, C. L. ve Villanova, P. (2009) “Rating Level and Accuracy as a Function of Rater Personality”, International Journal of Selection and Assessment, C:17 S:3, 300-310.
  6. Bowen, C., Swim, J. K. ve Jacobs, R. R. (2000) “Evaluating Gender Biases on Actual Job Performance of Real People: A Meta-Analysis”, Journal of Applied Psychology, C:30 S:10, 2194-2215.
  7. Cleveland, J. N., Murphy, K. R. ve Williams, R. E. (1989) “Multiple Uses of Performance Appraisal: Prevalence and Correlates”, Journal of Applied Psychology, C:74 S:1, 130-135.
  8. Connerly, M. L., Mecham, R. L. ve Strauss, J. P. (2008) “Gender Differences in Leadership Competencies, Expatriate Readiness, and Performace”, Gender in Management: An International Journal: C:23 S:5, 300- 316.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Adem Baltacı This is me

Hüseyin Burgazoğlu This is me

Publication Date

June 1, 2014

Submission Date

February 15, 2015

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2014 Volume: 9 Number: 1

APA
Baltacı, A., & Burgazoğlu, H. (2014). PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ. Bilgi Ekonomisi Ve Yönetimi Dergisi, 9(1), 163-174. https://izlik.org/JA78FX37FE
AMA
1.Baltacı A, Burgazoğlu H. PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ. JKEM. 2014;9(1):163-174. https://izlik.org/JA78FX37FE
Chicago
Baltacı, Adem, and Hüseyin Burgazoğlu. 2014. “PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ”. Bilgi Ekonomisi Ve Yönetimi Dergisi 9 (1): 163-74. https://izlik.org/JA78FX37FE.
EndNote
Baltacı A, Burgazoğlu H (June 1, 2014) PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi 9 1 163–174.
IEEE
[1]A. Baltacı and H. Burgazoğlu, “PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ”, JKEM, vol. 9, no. 1, pp. 163–174, June 2014, [Online]. Available: https://izlik.org/JA78FX37FE
ISNAD
Baltacı, Adem - Burgazoğlu, Hüseyin. “PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ”. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi 9/1 (June 1, 2014): 163-174. https://izlik.org/JA78FX37FE.
JAMA
1.Baltacı A, Burgazoğlu H. PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ. JKEM. 2014;9:163–174.
MLA
Baltacı, Adem, and Hüseyin Burgazoğlu. “PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ”. Bilgi Ekonomisi Ve Yönetimi Dergisi, vol. 9, no. 1, June 2014, pp. 163-74, https://izlik.org/JA78FX37FE.
Vancouver
1.Adem Baltacı, Hüseyin Burgazoğlu. PERFORMANS DEĞERLENDİRMENİN ETKİNLİĞİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRME AMACININ VE CİNSİYETİN ROLÜ. JKEM [Internet]. 2014 Jun. 1;9(1):163-74. Available from: https://izlik.org/JA78FX37FE