Review

Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli

Volume: 9 Number: 18 July 30, 2026
EN TR

Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli

Abstract

Normal ve sağlıklı kavramlarının tanımlanma çalışmaları psikoterapi tarihi öncesinde ve sırasında süreklilik ve değişkenlik gösteren bir noktada olmuştur. Bunun sebepleri arasında psikoterapi kuramlarının tanımlama çalışmalarını kendi perspektiflerinde yapmaya çalışmaları ve bu tanımların eksikliği söz konusu olmuştur. Psikoterapi alanında çalışan akademisyen ve klinisyenler bu tanımlamaları kendi bakış açılarıyla harmanlayarak kategorize etmişlerdir. Bu yaklaşımlar arasında insanın varoluşundan kaynaklanan sorunların temel alındığı varoluşçu yaklaşımların normal tanımlamaları; biliş, duygu ve davranışlarını ele alarak sorunlara odaklanan bilişsel yaklaşımların normal tanımlamaları; geçmiş yaşantıların bugünkü zihin yapısına etkisine odaklanan psikodinamik yaklaşımların normal tanımlamaları olarak ayrılabilir. Bu yaklaşımlara ek olarak, insanı izah etmede tek bir yaklaşımın yetersizliğini vurgulayarak insanı bir bütün olarak el alan bütüncül yaklaşımların normal tanımlamaları sınırlı sayıda mevcuttur. Bu tanımlamalar için literatür incelendiğinde normalin psikoterapi entegrasyonu içinde çeşitli tanımlamaları mevcut olsa dahi bu tanımın teorik bilgi sentezlerinden veya biliş, varoluş ve psikodinamik psikoterapilerin teorik sentezlerinden oluşmadığı tespit edilmiştir. Bu çalışmanın bu noktada gelişen amacı, psikoterapi entegrasyonu hareketinde normal tanımlamalarının biliş, psikodinamik ve varoluşçu psikoterapi yaklaşımların tanımlamalarıyla sentezleyip ortaya koyduğu tanımla formülasyon ve araştırmalar noktasında klinisyen ve akademisyenlere ortak bir tanım oluşturarak entegrasyon hareketine klinik ve akademik olarak katkı sağlamaktır.

Keywords

References

  1. Acar, M.C. (2012). Varoluşçu yaklaşım odaklı sorumluluk eğitimi programının ilköğ retim 8. sınıf öğ rencilerinin sorumluluk düzeylerine etkisi (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Gaziantep Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gaziantep.
  2. Artıran, M. (2019). Genel Tutumlar ve İnanışlar Ölçeği Kısa Formu’nun Türkçe’ye uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Inonu University Journal of the Faculty of Education (INUJFE), 20(3), 701-715.
  3. Aydın, M. (2010). Masterson yaklaşımında borderline kişilik bozukluğunda gelişimsel yaklaşım. Unpublished Master Thesis) Istanbul: İstanbul Ticaret Üniversitesi.
  4. Beck, J. S., & Dozois, D. J. A. (2011). Cognitive Therapy: Current Status and Future Directions. Annual Review of Medicine, 62 397–409.
  5. Corey, G. (2008). Psikolojik Danışma ve Psikoterapi Kuram ve Uygulamaları (T. Ergene, Çev. Ed.). Mentis Yayıncılık.
  6. Çevik, Y. (2013). Ego Fonksiyonları Değerlendirme Ölçeği’nin Türkiye Koşullarına Uygun Geçerlik, Güvenirlik Çalışması [Doktora tezi, Marmara Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  7. DiGiuseppe, R.A., Doyle, K.A., Dryden, W., Backx, W. (2014). A Practitioner’s Guide to Rational Emotive Behavior Therapy (3rd ed.). Oxford University Press, USA.
  8. Duyan, V. (2016). Sosyal Hizmet Kuram ve Yaklaşımları. Atatürk Üniversitesi Açıköğretim Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Psychology, Psychotherapy Practise and Research

Journal Section

Review

Publication Date

July 30, 2026

Submission Date

October 2, 2024

Acceptance Date

July 2, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 9 Number: 18

APA
Şensöz, B. (2026). Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, 9(18), 117-124. https://doi.org/10.56955/bpd.1559775
AMA
1.Şensöz B. Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi. 2026;9(18):117-124. doi:10.56955/bpd.1559775
Chicago
Şensöz, Burak. 2026. “Normal/Sağlıklı/Kavramının/Bütüncül/Psikoterapi/Bağlamında/Sentezlenmesi:/Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal/(DBV)/Sentez/Modeli”. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi 9 (18): 117-24. https://doi.org/10.56955/bpd.1559775.
EndNote
Şensöz B (July 1, 2026) Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi 9 18 117–124.
IEEE
[1]B. Şensöz, “Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli”, Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, vol. 9, no. 18, pp. 117–124, July 2026, doi: 10.56955/bpd.1559775.
ISNAD
Şensöz, Burak. “Normal/Sağlıklı/Kavramının/Bütüncül/Psikoterapi/Bağlamında/Sentezlenmesi:/Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal/(DBV)/Sentez/Modeli”. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi 9/18 (July 1, 2026): 117-124. https://doi.org/10.56955/bpd.1559775.
JAMA
1.Şensöz B. Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi. 2026;9:117–124.
MLA
Şensöz, Burak. “Normal/Sağlıklı/Kavramının/Bütüncül/Psikoterapi/Bağlamında/Sentezlenmesi:/Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal/(DBV)/Sentez/Modeli”. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, vol. 9, no. 18, July 2026, pp. 117-24, doi:10.56955/bpd.1559775.
Vancouver
1.Burak Şensöz. Normal/Sağlıklı Kavramının Bütüncül Psikoterapi Bağlamında Sentezlenmesi: Dinamik-Bilişsel-Varoluşsal (DBV) Sentez Modeli. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi. 2026 Jul. 1;9(18):117-24. doi:10.56955/bpd.1559775