E-PARA ve TOKENLER (DİJİTAL TÜRK AKÇESİ) İLE BORÇLANMA: DİJİTAL TÜRK LİRASI (DTL) ÜZERİNE BİR ÇALIŞMA

Öz

Araştırma, gelişen teknolojinin ürün ve hizmete dönüşmesini ele almıştır. Araştırma Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasının (TCMB) gerçekleştirmeye hazırlandığı Dijital Türk Lirası (DTL) kullanım kabulü ve kullanımıyla ilgili bir sistem önerisi içermektedir. Araştırma nitel veri analiz yöntemlerinden yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşme tekniğiyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya konusu itibariyle ekonomi ve finans alanında 10 uzman öğretim üyesi ve öğretim elemanı dahil edilmiştir. Blokzincir ve DTL hakkında çok sayıda kişinin bilgi sahibi olmaması nedeniyle araştırmada kartopu örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Çalışma gelecekte DTL’nin piyasaya entegre olmasıyla birlikte şirketlerin daha uygun maliyetler ile borçlanabilmesini sağlamayı planlarken yatırımcılarında spekülatif ve kırılgan yapılara sahip kripto para ve token piyasalarından ziyade arkasında belirli bir değeri olan varlıklara yatırımlarının kaydırılmasını sağlayarak Türkiye ekonomisine katkı sunulması hedeflenmiştir. Çalışmanın önerileri arasında şirketlerin çıkaracağı tokenler yani Dijital Türk Akçelerinin ve bu akçelerin işlem görebilecekleri Dijital Türk Akçesi Borsası özelinde sistem önerilmiştir. Araştırmanın verileri incelendiğinde ise uzmanların büyük çoğunluğu önerilen söz konusu sistemin gerekli finansal ve hukuki düzenlemeler ile gelecekte şirketlerin borçlanmalarında kullanılabilecek bir yöntem olarak görmüştür. Bu bağlamda çalışmanın dijital para alanında keşfedici bir araştırma niteliğinde olup literatüre Dijital Türk Lirası (DTL), Dijital Türk Akçesi (DTA), Dijital Türk Akçesi Borsası (DTAB) ve yeni dönemde şirket borçlanmalarında uygun maliyetli bir sistem önerisiyle literatüre mütevazı bir katkı sunması beklenmektedir. DTL çalışmaları olumlu sonuçlandıktan sonra kullanımına yönelik uygulamalar hayata geçtikçe bu alandaki çalışmaların artacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kripto Para
• Token
• Dijital Türk Lirası
• Kripto Para
• Token
• Dijital Türk Lirası
• Elektronik Para
• Dijital Para
• Dijital Türk Akçesi
• Dijital Türk Akçesi Borsası
• Metaverse
• Kripto Para, Token, Dijital Türk Lirası, Elektronik Para, Dijital Para, Dijital Türk Akçesi, Dijital Türk Akçesi Borsası, Metaverse

FUNDING BY E-MONEY and TOKENS (DIGITAL TURKISH COIN): A STUDY ON DIGITAL TURKISH LIRA

Öz

The research deals with the transformation of developing technology into products and services. The subject discussed includes a system proposal regarding the acceptance and use of the Digital Turkish Lira (DTL) that the Central Bank of the Republic of Turkey is preparing to implement. The research was carried out with semi-structured in-depth interview technique, one of the qualitative data analysis methods. 10 academicians who are experts in the field of economics and finance were included. The research sample was carried out with the snowball sampling, since many people did not know about Blockchain and DTL. While the study plans to ensure that companies can borrow with more affordable costs with the integration of DTL into the market in the future, it is aimed to contribute to the Turkish economy by enabling investors to shift their investments to the currency with nominal value behind them rather than the speculative and fragile structures of cryptocurrency and token markets. Among the suggestions of the study, a system specific to the tokens to be issued by the companies, namely the Digital Turkish Coins and the Digital Turkish Coins Exchange, where these coins can be traded, has been proposed. In this context, the study is exploratory research in the field of digital money and is expected to make a modest contribution to the literature with the proposal of a cost-effective system for Digital Turkish Lira (DTL), Digital Turkish Coin (DTC), Digital Turkish Coin Exchange (DTCE) and corporate borrowings in the new period. It is thought that studies in this field will increase as DTL studies are concluded positively and steps are taken towards its use.

Anahtar Kelimeler

• Cryptocurrency
• Token
• Digital Turkish Lira
• Cryptocurrency
• Token
• Digital Turkish Lira
• Electronic Money
• Digital Money
• Digital Turkish Coin
• Digital Turkish Coin Exchange
• Metaverse
• Cryptocurrency, Token, Digital Turkish Lira, Electronic Money, Digital Money, Digital Turkish Coin, Digital Turkish Coin Exchange, Metaverse

Kaynakça

1. AGGARWAL, S., AND KUMAR, N. (2020). Chapter Twelve – Cryptocurrencies, Advances in Computers, Volume 121, 2021, Pages 227-266. https://doi.org/10.1016/bs.adcom.2020.08.012
2. AKCORA, C. & GEL, Y. & KANTARCİOGLU, M. (2017). Blockchain: A Graph Primer.
3. AKCORA, C. G. & DEY, A. K. & GEL, Y. R. & KANTARCİOGLU, M. (2018). "Forecasting Bitcoin Price with Graph Chainlets", Springer International Publishing, ss. 765-776, Haziran 2018.
4. ATIŞ, D. (2014). Elektronik Para Birimleri. Araştırma Raporu-Türkiye İş Bankası.
5. AUER, R., CORNELLİ, G., AND FROST, J. (2020). Covid-19, Cash, and the Future of Payments. BIS Bulletin, 3, 1-7. https://www.bis.org/publ/bisbull03.pdf,
6. BA, S., AND PAUL A. PAVLOU, P. A. (2002). Evıdence Of The Effect Of Trust Buıldıng Technologyın Electronıcm Arkets: Prıce Premıumsa Nd Buyer Behavıor. https://doi.org/10.2307/4132332.
7. BAŞ, T. and AKTURAN, U., (2017). Sosyal Bilimlerde Bilgisayar Destekli Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin yayınları.
8. BAUR. A.W., BÜHLER, J., BİCK, M., VE BONORDEN C. S., (2015). Cryptocurrencies as a Disruption? Empirical Findings on User Adoption and Future Potential of Bitcoin and Co International Federation for Information Processing, I3E 2015, LNCS 9373, pp. 63–80, 2015. DOI: 10.1007/978-3-319-25013-7_6.

9. SHİROLE, MAHESH & DARİSİ, MANEESH & BHİRUD, SUNİL. (2020). Cryptocurrency Token: An Overview. 10.1007/978-981-15-4542-9_12.
10. BBC, (2021). https://www.bbc.co.uk/news/technology-58438525
11. BECH, M., FARUQUİ, U., OUGAARD, F., AND PİCİLLO, C. (2018). Payments are A Changing' but Cash Still Rules. BIS Quarterly Review, March, 67-80. https://www.bis.org/publ/qtrpdf/r_qt1803g.pdf
12. BECH, M AND R GARRATT (2017): “Central bank cryptocurrencies”, BIS Quarterly Review, September, pp 55–70.
13. BKM, (2021): https://bkm.com.tr/raporlar-ve-yayinlar/donemsel-bilgiler/
14. CHOİA, T.-M., WENB, X., SUNC, X. VE CHUNGB, S.-H. (2019). The mean-variance approach for global supply chain risk analysis with air logistics in the blockchain technology era, Transportation Research Part E, https://doi.org/10.1016/j.tre.2019.05.007.
15. E-TİCARET, (2020). https://www.eticaret.gov.tr/istatistikler Erişim Tarihi: 20.11.2021
16. ELBAHRAWY A, ALESSANDRETTİ L, KANDLER A, PASTOR-SATORRAS R, BARONCHELLİ A. (2017). Evolutionary dynamics of the cryptocurrency market.R. Soc. open sci. 4: 170623. http://dx.doi.org/10.1098/rsos.170623.
17. FED, (2021). https://www.federalreserve.gov/econres.htm
18. DAS, M., LUO, H. AND JACK C.P. (2020). Securing interim payments in construction projects through a blockchain-based framework, Automation in Construction, ISSN 0926-5805, https://doi.org/10.1016/j.autcon.2020.103284.
19. DRASCH, B.J., FRİDGEN, G., MANNER-ROMBERG, T. ET AL. (2020). The token’s secret: the two-faced financial incentive of the token economy. Electron Markets 30, 557–567 (2020). https://doi.org/10.1007/s12525-020-00412-9.
20. DRESCHER, D., (2017). Blockchaın Basıcs A Non-Technical Introduction in 25 Steps Doı 10.1007/978-1-4842-2604-9. 2017
21. DUAN, H., Lİ, J., FAN, S., LİN, Z., WU, X., & CAİ, W. (2021, October). Metaverse For Social Good: A University Campus Prototype. In Proceedings Of The 29th ACM International Conference On Multimedia (pp. 153-161).
22. FRİEDHELM, V. & BİANCA. L., (2019). Measuring Ethereum-Based ERC20 Token Networks. 10.1007/978-3-030-32101-7_8. GATTESCHİ, V., LAMBERTİ, F., DEMARTİNİ, C., PRANTEDA, C., SANTAMARÍA, V., (2018). To Blockchain or Not to Blockchain: That Is the Question, Theme Artıcle: Fınancıal Technologıes And Applıcatıons, Published by the IEEE Computer Society March/April 2018 1520-9202/18/$33.00 ©2018 IEEE, IT Professional, March/April 2018.
23. JAYNES, C., SEALES, W. B., CALVERT, K., FEİ, Z., & GRİFFİOEN, J. (2003, May). The Metaverse: A Networked Collection Of İnexpensive, Self-Configuring, İmmersive Environments. In Proceedings Of The Workshop On Virtual Environments 2003 (pp. 115-124).
24. JORDAN, J. T., (2019). Currencies, money and digital tokens 30th anniversary of the WWZ and VBÖ, University of Basel, Chairman of the Governing Board Swiss National Bank Basel, 5 September 2019 © Swiss National Bank, Zurich, 2019 (speech given in German)
25. KÜMBETOĞLU, B., (2015). Sosyolojide ve Antropolojide Niteliksel Yöntem ve Araştırma. İstanbul: Bağlam Yayınevi.
26. NAKAMOTO. S., (2008). Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System.
27. POPPER, N., (2015). Digital Gold FIRST EDITION ISBN: 978-0-06-236249-0 EPub Edition May 2015 ISBN 9780062362513.
28. REİJERS, W. and COECKELBERGH, M., (2016). The Blockchain as a Narrative Technology: Investigating the Social Ontology and Normative Configurations of Cryptocurrencies Received: 19 November 2015 /Accepted: 3 October 2016 # The Author(s) 2016. This article is published with open access at Springerlink.com, Philos. Technol. DOI 10.1007/s13347-016-0239-x.
29. RESMİGAZETE (2021). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/04/20210416-4.htm Erişim Tarihi: 19.11.2021
30. SVERİGES RİKSBANK. (2018). The Riksbank’s E‐Krona Project Report 2. Stockholm. https://www.riksbank.se/globalassets/media/rapporter/e-krona/2018/the-riksbanks-e kronaproject-report-2.pdf ,
31. SHİROLE M., DARİSİ M., BHİRUD S. (2020). Cryptocurrency Token: An Overview. In: Patel D. et al. (eds) IC-BCT 2019. Blockchain Technologies. Springer, Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-15-4542-9_12.
32. TAREQ A., SARGOLZAEİ A., SARGOLZAEİ S., DANİELS J., VE AMABA B., (2017). Blockchain Technology Innovations, 2017 IEEE Technology & Engineering Management Conference (TEMSCON), 978-1-5090-1114-8/17/$31.00 ©2017 IEEE
33. TCMB, (2021). https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Duyurular/Basin/2021/DUY2021-40 Erişim Tarihi:15.11.2021
34. TORAMAN, Y. & YÜKSEL, C.A. (2021). “Covıd-19 Sürecinde Yeni Teknolojilerin Kullanımı Müşteri Memnuniyetine Etkisinin İncelenmesi: Teknoloji Kabul Modeli Çerçevesinde, Mobil E-Ticaret Uygulamaları Özelinde Bir Araştırma” International Social Sciences Studies Journal, (e-ISSN:2587-1587) Vol:7, Issue:90; pp:4877-4887
35. TORAMAN, Y., (2021). “Blokzincir Teknolojisinin Benimsenmesinin Teknoloji Kabul Modeli Çerçevesinde İncelenmesi: Kripto (Dijital) Paralar Üzerine Bir Araştırma”, Journal Of Social, Humanities and Administrative Sciences, 7(45):1841-1856.
36. TÜBİTAK, (2021). https://bilgem.tubitak.gov.tr/ Erişim Tarihi:15.11.2021
37. YANAGAWA, N., and YAMAOKA, H. (2019). Digital Innovation, Data Revolution and Central Bank Digital Currency. http://www.boj.or.jp/en/research/wps_rev/wps_2019/data/wp19e02.pdf,.
38. WANG, Q., Lİ, R., WANG, Q., & CHEN, S. (2021). Non-Fungible Token (NFT): Overview, Evaluation, Opportunities And Challenges. Arxiv Preprint Arxiv:2105.07447.
39. YILDIRIM, A. and ŞİMŞEK, H. (2016). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Seçkin Yayınları.
40. YORULMAZ, M. and ALNIPAK, S. (2010). “Yönetici Düzeyindeki Gemi Adamlarının Elektronik Seyir Teknolojileri Kullanımının Teknoloji Kabul Modeli İle İncelenmesi,” OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, vol. 16, no. 29, pp. 1928–1954, Sep. 2020.