Dinler Tarihinde Metot

Öz

Metodoloji, bilimsel araştırmanın başlı başına bir konusu hâline gelmiştir ve dini tecrübe üzerinde araştırma yapmanın dışında son derece önemli bir mesele olarak görülmektedir. Bunun sonucunda,  verileri tutarlı anlam kalıpları biçiminde düzenlemek için birleşik bir sistematik ve bilimsel metot geliştirmenin karşısında “Kutsal” ile sayısız şekillerde karşılaşmamızı ve onu ifade edişimizi anlama görevimiz önem bakımından ikinci plana itilmiştir. Metot problemini Dinler Tarihi bağlamında ele alan bu yazıda metodolojinin amaca götüren bir araç olmaktan çıkarak bir amaç haline geldiği vurgulanmaktadır. Oysa keşif ve içgörü, her zaman metodolojiden önce gelmektedir. Diğer bir deyişle biz, gerçekliği özellikle de dini gerçekliği sadece bir metodolojinin uygulanmasıyla elde etmiyoruz. Çoğu zaman gerçeklik ve içgörü daha önce benimsemiş olduğumuz metodolojilere rağmen bizi elde etmektedirler. Doğa bilimlerindeki keşif süreci gibi bizi “anormalliklerin” ve daha sonra da “keşif” bilincine varmamıza sevk eden şey, eski teorilerin ve metotların yetersizliğinin farkına varmamızdır. Ancak bundan sonra “bizi elde eden” şeyin anlamını belli bir sistematik ve tutarlı metot içinde ifade edebiliriz.

Anahtar Kelimeler

• Metodoloji, Dinler Tarihi, Mircea Eliade, keşif, içgörü

Dinler Tarihinde Metot

Öz

Kaynakça

1. Bellah, Robert, “Transcendence in Contemporary Society”, Beyond Belief, Harper and Row, New York 1970.
2. Braithwaite, R. B., Scientific Explanation, Cambridge University Press, Cambridge 1968.
3. Burtt, E. A., The Metaphysical Foundations of Modern Science, Doubleday, Garden City 1932.
4. Butterfield, H., The Origins of Modern Science, Macmillan, New York 1957.
5. Einstein, Albert; Leopold Infeld, The Evolution of Physics, Cambridge University Press, Cambridge 1938.
6. Eliade, Mircea, “Crisis and Renewal in History of Religions”, History of Religions, 5:1 (1965)
7. Eliade, Mircea, “History of Religions and a New Humanism”, History of Religions, 1:1 (1961).
8. Eliade, Mircea; Joseph M. Kitagawa (eds.), The History of Religions: Essays in Methodology, The University of Chicago Press, Chicago 1959.

9. Hall, A. R., The Scientific Revolution, Beacon Press, Boston 1954.
10. Kitagawa, Joseph M., “Primitive, Classical, and Modern Religions: A Perspective on Understanding the History of Religions”, The History of Religions: Essays in the Problem of Understanding, The University of Chicago Press, Chicago 1967.
11. Kitagawa, Joseph M., “The History of Religions in America”, The History of Religions: Essays in Methodology, The University of Chicago Press, Chicago 1959.
12. Kitagawa, Joseph M., “The Making of a Historian of Religion”, Journal of the American Academy of Religion, 36:3 (1968).
13. Koryé, Alexander, From the Closed World to the Infinite Universe, Johns Hopkins Press, Baltimore 1957.
14. Kuhn, Thomas, The Structure of Scientific Revolutions, University of Chicago Press, Chicago 1962.
15. Polanyi, Michael, Personal Knowledge, Harper Torchbooks, New York 1964.
16. Polanyi, Michael, The Study of Man, University of Chicago Press, Chicago 1959.
17. Pruett, Gordon E., “History, Transcendence, and World Community in the Work of Wilfred Cantwell Smith”, Journal of the American Academy of Religion, 41:4 (1973).
18. Sewell, Elizabeth, The Human Metaphor, University of Notre Dame Press, South Bend 1964.
19. Smith, Wilfred Cantwell, “Comparative Religion: Whither and Why”, The History of Religions: Essays in Methodology, The University of Chicago Press, Chicago 1959.
20. Wach, Joachim, “The Meaning and Task of the History of Religions (Religionswissenschaft)”, The History of Religions: Essays in the Problem of Understanding, The University of Chicago Press, Chicago 1967.
21. Wach, Joachim, “The Place of History of Religions in the Study of Theology”, Types of Religious Experience, University of Chicago Press, Chicago 1972.
22. Wach, Joachim, Sociology of Religion, University of Chicago Press, Chicago 1964.
23. Whitehead, Alfred North, Adventures of Ideas, New American Library, New York 1960.
24. Whitehead, Alfred North, Process and Reality, Macmillan, New York 1967.
25. Whitehead, Alfred North, Religion in the Making, Meridian Books, New York 1960.
26. Whitehead, Alfred North, Science and the Modern World, New American Library, New York 1960.
27. Wing-tzit Chan (çev.), A Source Book in Chinese Philosophy, Princeton University Press, Princeton 1963