Research Article

İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ

Volume: 35 May 18, 2026
TR EN

İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ

Abstract

Yapay zekâ okuryazarlığı, hızla gelişen teknolojik ortamda bireylerin teknik bilgi ve etik farkındalık gibi çok boyutlu beceriler edinmesini gerektirmektedir. Güncel literatür, öğrencilerin yapay zekâyı günlük yaşamlarında ve akademik çalışmalarında etkin biçimde kullandığını ancak bu kullanımı derinleştirecek teknik bilgiye ve etik bakışa çoğu zaman yeterince sahip olmadıklarını göstermektedir. Bu çalışma, daha önce belirli disiplinlerle sınırlı kalan yaklaşımlardan farklı olarak, iletişim fakültesi öğrencilerinin yapay zekâ okuryazarlığına ilişkin algı, bilgi ve tutumlarını inceleyerek bu alandaki eğitsel ihtiyaçları ortaya koymakta ve yapay zekâ okuryazarlığının gelişiminde deneyimsel öğrenmenin ve eleştirel düşünmenin rolüne dikkat çekmektedir. Araştırmada nitel yöntem benimsenmiş, durum çalışması deseni kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniği tercih edilmiş; elde edilen veriler, betimsel içerik analiziyle incelenerek öğrencilerin bilgi düzeyleri, farkındalıkları ve yaklaşımları bütüncül biçimde değerlendirilmiştir. Öğrenciler yapay zekâyı faydalı bir araç olarak görse de teknik bilgi ve etik farkındalık eksiklikleri, okuryazarlık düzeylerini sınırlamaktadır. Bu bulgular, farklı örneklemler ve kullanım bağlamları üzerinden yürütülen çalışmalarda ortaya konulan eğilimlerle hem benzerlikler hem de ayrışmalar göstermektedir. Elde edilen veriler, yapay zekâ okuryazarlığını sürdürülebilir kılmak için etik duyarlılık, dijital güvenlik bilinci ve eleştirel düşünme becerilerini içeren bütüncül eğitim programlarının gerekliliğine işaret etmektedir.

Keywords

References

  1. Armanda, L. (2022). The role of critical digital literacy in foreign language learning: A survey on young learners. ETERNAL English, Teaching, Learning, and Research Journal, 8(1), 160–173.
  2. Association of College & Research Libraries. (2000). ACRL standards: Information literacy competency standards for higher education. College & Research Libraries News, 61(3), Article 3. https://doi.org/10.5860/crln.61.3.207
  3. Aufderheide, P. (1993). A report of the national leadership conference on media literacy. Aspen Institute, Communications and Society Program. https://eric.ed.gov/?id=ED365294
  4. Biagini, G. (2025). Towards an AI-literate future: A systematic literature review exploring education, ethics, and applications. International Journal of Artificial Intelligence in Education. https://doi.org/10.1007/s40593-025-00466-w
  5. Bruce, C. (2002). Information literacy as a catalyst for educational change: A background paper. In UNESCO (Ed.), International information literacy conferences and meetings (pp. 1–17). The Information Literacy Meeting of Experts. http://www.nclis.gov/libinter/infoliteconf&meet/infolitconf&meet.html
  6. Buckingham, D. (2003). Chapter three of media education: Literacy, learning and contemporary culture. ResearchGate. https://www.researchgate.net/publication/242298855
  7. Chen, L., Chen, P., & Lin, Z. (2020). Artificial intelligence in education: A review. IEEE Access, 8, 75264–75278. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2020.2988510
  8. Elçiçek, M. (2024). Öğrencilerin yapay zekâ okuryazarlığı üzerine bir inceleme. Bilgi ve İletişim Teknolojileri Dergisi, 6(1), Article 1. https://doi.org/10.53694/bited.1460106

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Communication and Media Studies (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 18, 2026

Submission Date

April 28, 2025

Acceptance Date

November 3, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 35

APA
Toptaş, S. (2026). İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35. https://doi.org/10.35379/cusosbil.1685813
AMA
1.Toptaş S. İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;35. doi:10.35379/cusosbil.1685813
Chicago
Toptaş, Serhat. 2026. “İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 35 (May). https://doi.org/10.35379/cusosbil.1685813.
EndNote
Toptaş S (May 1, 2026) İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 35
IEEE
[1]S. Toptaş, “İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 35, May 2026, doi: 10.35379/cusosbil.1685813.
ISNAD
Toptaş, Serhat. “İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 35 (May 1, 2026). https://doi.org/10.35379/cusosbil.1685813.
JAMA
1.Toptaş S. İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;35. doi:10.35379/cusosbil.1685813.
MLA
Toptaş, Serhat. “İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ”. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 35, May 2026, doi:10.35379/cusosbil.1685813.
Vancouver
1.Serhat Toptaş. İLETİŞİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN YAPAY ZEKÂ OKURYAZARLIĞINA YÖNELİK YAKLAŞIMLARI: AKSARAY ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026 May 1;35. doi:10.35379/cusosbil.1685813