TR
EN
Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı
Abstract
Biber tripsi veya Sarı çay tripsi, Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae) oldukça geniş bir konukçu dizisine sahip olup istilacı bir tür konumundadır. Zararlının kökeninin Güney ve Doğu Asya olmasına rağmen, Amerika, Afrika ve Avrupa (bazı ülkelerde) kıtalarında dağılım göstermektedir. Bu çalışmada, Çukurova Bölgesi’nde turunçgil yetiştiricilerinden gelen şikayetler üzerine gözlemler yapılmış ve zararlının tür tespiti ve dağılımının belirlenmesi amaçlanmıştır. Şikayet gelen alanlarda bulunan türün, morfolojik tespitinin yanında, Mitokondriyal gen sitokrom oksidaz altbirim I (mtCOI) bölgesine göre S. dorsalis olduğu belirlenmiştir. Bu çalışmada S. dorsalis’in Çukurova Bölgesi turunçgillerinde zarar yaptığı ilk defa rapor edilmiştir. Zararlının turunçgiller dışında biber, ejder meyvesi, karpuz ve narda da bulunduğu tespit edilmiştir. Zararlı popülasyonunun turunçgil sürgünlerinde özellikle sonbahara yaklaştıkça artış gösterdiği, sürgünlerde yaprak kıvrılmaları ve deformasyonlara neden olduğu gözlemlenmiştir. Zararlı dağılımının Adana, Hatay, Mersin ve Osmaniye illeri içerisinde oldukça büyük bir alana yayıldığı belirlenmiştir. Bu istilacı zararlının dağılımının her geçen gün artacağı öngörülmektedir ve dağılımın önüne geçilmesi amacıyla tedbirler alınması gerekmektedir.
Keywords
References
- Arthurs, S., McKenzie, C. L., Chen, J., Dogramaci, M., Brennan, M., Houben, K., Osborne, L. (2009) Evaluation of Neoseiulus cucumeris and Amblyseius swirskii (Acari: Phytoseiidae) as biological control agents of chilli thrips, Scirtothrips dorsalis (Thysanoptera: Thripidae) on pepper. Biol Control 49(1):91-96.
- Atakan, E., Pehlivan, S. (2021a) First report of the chilli thrips, Scirtothrips dorsalis Hood, 1919 (Thysanoptera: Thripidae) in Turkey. Turk J Zool 45(2):156-160.
- Atakan, E., Pehlivan, S. (2021b). A new harmful thrips species in orange in Antalya Province: Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae). Mediterr Agric Sci 34(3):273-277.
- BKÜ, (2024). Bitki Koruma Ürünleri Veri Tabanı. https://bku.tarimorman.gov.tr/ (Erişim tarihi: 20/10/2024). Cao, Y., Yang, Y., Wang, C., Li, M., Chen, L., Xie, H., Wang, L., Reitz, S. R., Li, C. (2024) Development and reproduction of Scirtothrips dorsalis (Thysanoptera: Thripidae) on six host plant species. J Econ Entomol 117(4):1439-1446.
- Chu, C. C., Ciomperlik, M. A., Chang, N. T., Richards, M., Henneberry, T. J. (2006) Developing and evaluating traps for monitoring Scirtothrips dorsalis (Thysanoptera: Thripidae). Fla Entomol 89(1):47-55.
- Dickey, A. M., Kumar, V., Hoddle, M. S., Funderburk, J. E., Morgan, J. K., Jara-Cavieres, A., Jr. Shatters, R. G., Osborne, L. S., McKenzie, C. L. (2015) The Scirtothrips dorsalis species complex: endemism and invasion in a global pest. PLoS One 10(4):e0123747.
- Doğramacı, M., Arthurs, S. P., Chen, J., McKenzie, C., Irrizary, F., Osborne, L. (2011) Management of chilli thrips Scirtothrips dorsalis (Thysanoptera: Thripidae) on peppers by Amblyseius swirskii (Acari: Phytoseiidae) and Orius insidiosus (Hemiptera: Anthocoridae). Biol Control 59(3):340-347.
- Durna, Ü. (2024) Adana İli Yüreğir İlçesinde Limon ve Portakal Bahçelerinde Thrips (Thysanoptera) Türleri, Popülasyon Değişimleri ve Zararının Araştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çukurova Üniversitesi.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Agricultural Engineering (Other)
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 30, 2024
Submission Date
October 26, 2024
Acceptance Date
November 7, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 39 Number: 2
APA
Satar, S., & Kalkan, Ç. (2024). Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı. Çukurova Tarım Ve Gıda Bilimleri Dergisi, 39(2), 436-450. https://izlik.org/JA47LW65WS
AMA
1.Satar S, Kalkan Ç. Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı. Çukurova J. Agric. Food. Sciences. 2024;39(2):436-450. https://izlik.org/JA47LW65WS
Chicago
Satar, Serdar, and Çağlar Kalkan. 2024. “Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips Dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı Ve Zararı”. Çukurova Tarım Ve Gıda Bilimleri Dergisi 39 (2): 436-50. https://izlik.org/JA47LW65WS.
EndNote
Satar S, Kalkan Ç (December 1, 2024) Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı. Çukurova Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi 39 2 436–450.
IEEE
[1]S. Satar and Ç. Kalkan, “Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı”, Çukurova J. Agric. Food. Sciences, vol. 39, no. 2, pp. 436–450, Dec. 2024, [Online]. Available: https://izlik.org/JA47LW65WS
ISNAD
Satar, Serdar - Kalkan, Çağlar. “Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips Dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı Ve Zararı”. Çukurova Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi 39/2 (December 1, 2024): 436-450. https://izlik.org/JA47LW65WS.
JAMA
1.Satar S, Kalkan Ç. Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı. Çukurova J. Agric. Food. Sciences. 2024;39:436–450.
MLA
Satar, Serdar, and Çağlar Kalkan. “Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips Dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı Ve Zararı”. Çukurova Tarım Ve Gıda Bilimleri Dergisi, vol. 39, no. 2, Dec. 2024, pp. 436-50, https://izlik.org/JA47LW65WS.
Vancouver
1.Serdar Satar, Çağlar Kalkan. Türkiye’nin Çukurova Bölgesi Turunçgillerinde Yeni Zararlı Scirtothrips dorsalis Hood (Thysanoptera: Thripidae)’in Dağılımı ve Zararı. Çukurova J. Agric. Food. Sciences [Internet]. 2024 Dec. 1;39(2):436-50. Available from: https://izlik.org/JA47LW65WS