Research Article

Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi

Volume: 20 Number: 43 June 25, 2022
EN TR

Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı Blasi’nin ahlaki kimlik kuramı temel alınarak yetişkinlerin ahlaki kimlik düzeylerini belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Araştırmanın çalışma grubunu 18-60 (xort=28,57; xss= 9,59) yaş aralığındaki yetişkin bireyler oluşturmaktadır. Öncelikle ilgili literatür taraması yapılmış olup daha önce hazırlanan ölçekler incelenmiştir. Hedef kitleden konu ile ilgili alınan bilgiler ile içerik analizi yapılarak aday maddeler oluşturulmuştur. Hazırlanan 104 maddelik taslak form uzmanlara gönderilerek tekrar düzenlendikten sonra veri toplama işlemine geçilmiştir. Elde edilen veriler açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi aracılığıyla ölçeğin yapı geçerliğini test etmek için kullanılmıştır. Açımlayıcı faktör analiziyle toplam varyansın %61,413’ünü açıklayan duygu, düşünce ve davranış alt boyutları olmak üzere 3 alt boyuttan oluşan 25 maddelik bir ölçme aracı elde edilmiştir. Bu yapı doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarıyla uyumluluk göstermiştir. Ölçüt bağımlı geçerlik analizi kapsamında Ahlaki Kimlik Ölçeği ile Ahlaki Bütünlük Ölçeği arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir (r=,44; p<,001). Ahlaki Kimlik Ölçeğinin toplam iç tutarlık katsayısı .94; “duygu” alt boyutu için .94, “düşünce” alt boyutu için .87, “davranış” alt boyutu için .84 olarak bulunmuştur. Yapılan bağımsız gruplar t testi sonucunda ölçeğin alt üst grup ayırt ediciliği saptanmıştır. Yapılan analizler sonucunda Ahlaki Kimlik Ölçeğinin yetişkinlere hitap eden geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu görülmüştür.

Keywords

References

  1. Akdağ, M. (2011). SPSS’de istatistiksel analizler. https://cms.inonu.edu.tr/uploads/old/5/1328/spss-testleri.doc
  2. Aquino, K. ve Reed, A. II. (2002). The self-importance of moral identity. Journal of Personality and Social Psychology, 83, 1423-1440. https://doi.org/10.1037/0022-3514.83.6.1423
  3. Ayyıldız, H., Cengiz, E., Ustasüleyman, T. (2006). Üretim ve pazarlama bölüm çalışanları arası davranışsal değişkenlerin firma performansı üzerine etkisine ilişkin yapısal bir model önerisi. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (17), 21-38. https://dergipark.org.tr/tr/pub/musbed/issue/23522/250625
  4. Black, J. E., & Reynolds, W. M. (2016). Development, reliability, and validity of the moral identity questionnaire. Personality and Individual Differences, 97, 120-129. https://doi.org/10.1016/j.paid.2016.03.041
  5. Blasi, A. (1983). Moral cognition and moral action: A theoretical perspective. Developmental Review, 3, 178-210. https://doi.org/10.1016/0273-2297(83)90029-1
  6. Blasi, A. (1984). Moral identity: Its role in moral functioning. İçinde: W. Kurtines ve J.Gewirtz (ed.), Morality, moral behavior and moral development (s. 128-139). Wiley.
  7. Blasi, A. (1993). The development of identity: Some implications for moral functioning. G.G. Noam ve T.E. Wren (Eds.), The moral self (s. 99-122). The MIT Press.
  8. Blasi, A. (2004). Neither personality nor cognition: An alternative approach to the nature of the self. In C. Lightfot, C. Lalonde & M. Chander (Eds.). Changing conceptions of pschological life (pp. 3-26). Erlbaum.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Studies on Education

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 25, 2022

Submission Date

January 8, 2022

Acceptance Date

June 12, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 20 Number: 43

APA
Kürüm, B., & Ekşi, H. (2022). Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. Değerler Eğitimi Dergisi, 20(43), 135-167. https://doi.org/10.34234/ded.1055143
AMA
1.Kürüm B, Ekşi H. Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. ded. 2022;20(43):135-167. doi:10.34234/ded.1055143
Chicago
Kürüm, Betül, and Halil Ekşi. 2022. “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi Ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi 20 (43): 135-67. https://doi.org/10.34234/ded.1055143.
EndNote
Kürüm B, Ekşi H (June 1, 2022) Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. Değerler Eğitimi Dergisi 20 43 135–167.
IEEE
[1]B. Kürüm and H. Ekşi, “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”, ded, vol. 20, no. 43, pp. 135–167, June 2022, doi: 10.34234/ded.1055143.
ISNAD
Kürüm, Betül - Ekşi, Halil. “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi Ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi 20/43 (June 1, 2022): 135-167. https://doi.org/10.34234/ded.1055143.
JAMA
1.Kürüm B, Ekşi H. Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. ded. 2022;20:135–167.
MLA
Kürüm, Betül, and Halil Ekşi. “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi Ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi, vol. 20, no. 43, June 2022, pp. 135-67, doi:10.34234/ded.1055143.
Vancouver
1.Betül Kürüm, Halil Ekşi. Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. ded. 2022 Jun. 1;20(43):135-67. doi:10.34234/ded.1055143

Cited By