Araştırma Makalesi

Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi

Cilt: 20 Sayı: 43 25 Haziran 2022
PDF İndir
EN TR

Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı Blasi’nin ahlaki kimlik kuramı temel alınarak yetişkinlerin ahlaki kimlik düzeylerini belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Araştırmanın çalışma grubunu 18-60 (xort=28,57; xss= 9,59) yaş aralığındaki yetişkin bireyler oluşturmaktadır. Öncelikle ilgili literatür taraması yapılmış olup daha önce hazırlanan ölçekler incelenmiştir. Hedef kitleden konu ile ilgili alınan bilgiler ile içerik analizi yapılarak aday maddeler oluşturulmuştur. Hazırlanan 104 maddelik taslak form uzmanlara gönderilerek tekrar düzenlendikten sonra veri toplama işlemine geçilmiştir. Elde edilen veriler açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi aracılığıyla ölçeğin yapı geçerliğini test etmek için kullanılmıştır. Açımlayıcı faktör analiziyle toplam varyansın %61,413’ünü açıklayan duygu, düşünce ve davranış alt boyutları olmak üzere 3 alt boyuttan oluşan 25 maddelik bir ölçme aracı elde edilmiştir. Bu yapı doğrulayıcı faktör analizi sonuçlarıyla uyumluluk göstermiştir. Ölçüt bağımlı geçerlik analizi kapsamında Ahlaki Kimlik Ölçeği ile Ahlaki Bütünlük Ölçeği arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir (r=,44; p<,001). Ahlaki Kimlik Ölçeğinin toplam iç tutarlık katsayısı .94; “duygu” alt boyutu için .94, “düşünce” alt boyutu için .87, “davranış” alt boyutu için .84 olarak bulunmuştur. Yapılan bağımsız gruplar t testi sonucunda ölçeğin alt üst grup ayırt ediciliği saptanmıştır. Yapılan analizler sonucunda Ahlaki Kimlik Ölçeğinin yetişkinlere hitap eden geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akdağ, M. (2011). SPSS’de istatistiksel analizler. https://cms.inonu.edu.tr/uploads/old/5/1328/spss-testleri.doc
  2. Aquino, K. ve Reed, A. II. (2002). The self-importance of moral identity. Journal of Personality and Social Psychology, 83, 1423-1440. https://doi.org/10.1037/0022-3514.83.6.1423
  3. Ayyıldız, H., Cengiz, E., Ustasüleyman, T. (2006). Üretim ve pazarlama bölüm çalışanları arası davranışsal değişkenlerin firma performansı üzerine etkisine ilişkin yapısal bir model önerisi. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (17), 21-38. https://dergipark.org.tr/tr/pub/musbed/issue/23522/250625
  4. Black, J. E., & Reynolds, W. M. (2016). Development, reliability, and validity of the moral identity questionnaire. Personality and Individual Differences, 97, 120-129. https://doi.org/10.1016/j.paid.2016.03.041
  5. Blasi, A. (1983). Moral cognition and moral action: A theoretical perspective. Developmental Review, 3, 178-210. https://doi.org/10.1016/0273-2297(83)90029-1
  6. Blasi, A. (1984). Moral identity: Its role in moral functioning. İçinde: W. Kurtines ve J.Gewirtz (ed.), Morality, moral behavior and moral development (s. 128-139). Wiley.
  7. Blasi, A. (1993). The development of identity: Some implications for moral functioning. G.G. Noam ve T.E. Wren (Eds.), The moral self (s. 99-122). The MIT Press.
  8. Blasi, A. (2004). Neither personality nor cognition: An alternative approach to the nature of the self. In C. Lightfot, C. Lalonde & M. Chander (Eds.). Changing conceptions of pschological life (pp. 3-26). Erlbaum.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

8 Ocak 2022

Kabul Tarihi

12 Haziran 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 20 Sayı: 43

Kaynak Göster

APA
Kürüm, B., & Ekşi, H. (2022). Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. Değerler Eğitimi Dergisi, 20(43), 135-167. https://doi.org/10.34234/ded.1055143
AMA
1.Kürüm B, Ekşi H. Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. ded. 2022;20(43):135-167. doi:10.34234/ded.1055143
Chicago
Kürüm, Betül, ve Halil Ekşi. 2022. “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi 20 (43): 135-67. https://doi.org/10.34234/ded.1055143.
EndNote
Kürüm B, Ekşi H (01 Haziran 2022) Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. Değerler Eğitimi Dergisi 20 43 135–167.
IEEE
[1]B. Kürüm ve H. Ekşi, “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”, ded, c. 20, sy 43, ss. 135–167, Haz. 2022, doi: 10.34234/ded.1055143.
ISNAD
Kürüm, Betül - Ekşi, Halil. “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi 20/43 (01 Haziran 2022): 135-167. https://doi.org/10.34234/ded.1055143.
JAMA
1.Kürüm B, Ekşi H. Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. ded. 2022;20:135–167.
MLA
Kürüm, Betül, ve Halil Ekşi. “Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi”. Değerler Eğitimi Dergisi, c. 20, sy 43, Haziran 2022, ss. 135-67, doi:10.34234/ded.1055143.
Vancouver
1.Betül Kürüm, Halil Ekşi. Kimlik Kavramına Ahlaki Bir Bakış: Ahlaki Kimlik Ölçeğinin Geliştirilmesi ve Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi. ded. 01 Haziran 2022;20(43):135-67. doi:10.34234/ded.1055143

Cited By