Review Article

HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024)

Number: 33 September 3, 2025
TR EN

HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024)

Abstract

Finansal piyasaların giderek karmaşıklaşması ve mevcut verilerin katlanarak artması, hileli finansal tablo tespitini kritik ve zor bir konu haline getirmiştir. Büyük hacimli verilerden ve finansal verilerin karmaşıklığından ilgili bilgiyi çıkarıp hileli finansal tablo tespit etmeye olanak sağlayan çeşitli veri madenciliği yöntemleri geliştirilmiştir. Son yıllarda veri madenciliği yöntemleri, hileli finansal tablo tespiti için en güvenilir yöntemlerden biri haline gelmiştir. Bu araştırmanın amacı, hileli finansal tablo tespitinde veri madenciliğinin uygulanmasına ilişkin mevcut araştırmalar hakkında bir inceleme sağlamak ve bulguları karşılaştırmaktır. Bu araştırmada bilimsel dergilerde yayınlanan, hileli finansal tablo tespitinde veri madenciliği yöntemlerini uygulayan araştırmaların nicelik açısından değerlendirilmesiyle birlikte araştırmacılara ve uygulayıcılara bir veri tabanı oluşturulması amaçlanmıştır. Araştırma sonucunda, en yaygın kullanılan veri madenciliği yöntemlerinin sırasıyla karar ağacı, destek vektör makineleri, lojistik regresyon ve yapay sinir ağı olduğu görülmüştür. Araştırmada en iyi performans gösteren yöntemlerin ise lojistik regresyon, hibrit modeller, sinir ağı ve XGBoost algoritmasının olduğu ve ele alınan araştırmaların %56,10’unda örneklem büyüklerinin 1.000’den az olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

Ethical Statement

This paper complies with Research and Publication Ethics, has no conflict of interest to declare, and has received no financial support.

References

  1. ACFE. (2020). Report to the nations: 2020 global study on occupational fraud and abuse. https://legacy.acfe.com/report-to-the-nations/2020/ (Erişim Tarihi:09.04.2023).
  2. AICPA. (2021). Consideration of fraud in a financial statement audit. https://us.aicpa.org/content/dam/aicpa/research/standards/auditattest/downloadabledocuments/au-00316.pdf (Erişim Tarihi: 10.04.2023).
  3. Aksoy, B. (2021). Finansal tablo hileleri’nin makine öğrenmesi yöntemleri ve lojistik regresyon kullanılarak tahmin edilmesi: borsa İstanbul örneği. Maliye ve Finans Yazıları, (115), 27-58. https://doi.org/10.33203/mfy.733855
  4. Albashrawi, M. (2016). Detecting financial fraud using data mining techniques: A decade review from 2004 to 2015. Journal of Data Science, 14(3), 553-569. https://doi.org/10.6339/JDS.201607_14(3).0010
  5. Al-Hashedi, K. G., & Magalingam, P. (2021). Financial fraud detection applying data mining techniques: A comprehensive review from 2009 to 2019. Computer Science Review, 40, 100402. https://doi.org/10.1016/j.cosrev.2021.100402
  6. Ali, A. A., Khedr, A. M., El-Bannany, M., & Kanakkayil, S. (2023). A powerful predicting model for financial statement fraud based on optimized xgboost ensemble learning technique. Applied Sciences, 13(4), 2272. https://doi.org/10.3390/app13042272
  7. An, B., & Suh, Y. (2020). Identifying financial statement fraud with decision rules obtained from Modified Random Forest. Data Technologies and Applications, 54(2), 235-255. https://doi.org/10.1108/DTA-11-2019-0208
  8. Ashtiani, M. N., & Raahemi, B. (2022). Intelligent fraud detection in financial statements using machine learning and data mining: A systematic literature review. IEEE Access, 10, 72504-72525. https://doi.org/10.1109/ACCESS.2021.3096799

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Accounting, Auditing and Accountability (Other)

Journal Section

Review Article

Publication Date

September 3, 2025

Submission Date

April 11, 2025

Acceptance Date

June 22, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 33

APA
Kandemir, T., & Kardeş, Z. (2025). HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024). Denetişim, 33, 333-355. https://doi.org/10.58348/denetisim.1674341
AMA
1.Kandemir T, Kardeş Z. HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024). Denetişim. 2025;(33):333-355. doi:10.58348/denetisim.1674341
Chicago
Kandemir, Tuğrul, and Zafer Kardeş. 2025. “HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024)”. Denetişim, nos. 33: 333-55. https://doi.org/10.58348/denetisim.1674341.
EndNote
Kandemir T, Kardeş Z (September 1, 2025) HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024). Denetişim 33 333–355.
IEEE
[1]T. Kandemir and Z. Kardeş, “HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024)”, Denetişim, no. 33, pp. 333–355, Sept. 2025, doi: 10.58348/denetisim.1674341.
ISNAD
Kandemir, Tuğrul - Kardeş, Zafer. “HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024)”. Denetişim. 33 (September 1, 2025): 333-355. https://doi.org/10.58348/denetisim.1674341.
JAMA
1.Kandemir T, Kardeş Z. HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024). Denetişim. 2025;:333–355.
MLA
Kandemir, Tuğrul, and Zafer Kardeş. “HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024)”. Denetişim, no. 33, Sept. 2025, pp. 333-55, doi:10.58348/denetisim.1674341.
Vancouver
1.Tuğrul Kandemir, Zafer Kardeş. HİLELİ FİNANSAL TABLOLARIN TESPİTİNDE VERİ MADENCİLİĞİ UYGULAMALARI: MEVCUT ARAŞTIRMA EĞİLİMLERİNİN İNCELENMESİ (2006-2024). Denetişim. 2025 Sep. 1;(33):333-55. doi:10.58348/denetisim.1674341

Through the studies it publishes, Denetişim Journal contributes to achieving significant progress in the journey towards an effective audit and management system worldwide by establishing an effective communication network among professionals, academics, and regulators in its field.