Research Article

Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında Yer Alan Empati Becerisinin Sosyal Problem Çözme Becerisini Yordama Durumunun İncelenmesi

Number: 63 March 27, 2025
EN TR

Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında Yer Alan Empati Becerisinin Sosyal Problem Çözme Becerisini Yordama Durumunun İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın temel amacı, ilköğretim 4 ve 5. sınıf öğrencilerinin sahip olduğu empati eğilimi becerisinin, sosyal problem çözme becerisini istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde yordayıp yordamadığı sorusuna yanıt aramaktır. Bu kapsamda çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel araştırma yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın örneklemi, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer alan bir ilçedeki iki ilkokul ve iki ortaokulda okuyan toplam 350 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırma örnekleminin belirlenmesinde seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Çalışmada sosyal problem çözme becerileri ölçeği, KA-Sİ çocuklar için empatik eğilim ölçeği ve araştırmacılar tarafından hazırlanan demografik bilgi formu kullanılmıştır. Araştırmada cinsiyet, sınıf düzeyi okul öncesi eğitimi durumu ve kardeş sayısı kategorik değişkenlerinin empati eğilimi becerisi ile olan etkileşim etkisinin sonuç değişkenini yordama gücü, çoklu doğrusal regresyon modeliyle test edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, kurulan etkileşim modelleri anlamlı çıksa da empatik eğilim becerisinin söz konusu demografik değişkenlerle oluşturduğu hiçbir etkileşim etkisi, sosyal problem çözme becerisini anlamlı düzeyde yordamamaktadır. Öte yandan empati eğilimi becerisi ile sosyal problem çözme becerisi arasında düşük düzeyde ve pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Araştırma sonuçları, ilköğretim öğrencilerinin empati ve sosyal problem çözme becerilerinin geliştirilmesi bağlamında tartışılmış, sosyal sorunların çözümüne katkı sunması adına, program geliştirme süreçleri ile sınıf içi uygulamalarda empati ve sosyal problem çözme becerilerinin daha fazla ilişkilendirilmesi yönünde birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

İlköğretim , Sosyal bilgiler , empati eğilimi becerisi , sosyal problem çözme becerisi , iletişim

References

  1. Acar, Ş. (2019). Okul öncesi öğretmenlerin iletişim becerileri ve empatik eğilimlerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Selçuk Üniversitesi.
  2. Agboyraz, İ. (2015). Sınıf öğretmenlerinin empatik eğilimleri ile demokratik değerlere sahip olma düzeylerinin incelenmesi: Malatya örneği [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Zirve Üniversitesi.
  3. Akdemir, S. (2016). İlkokul öğrencilerinde hayvana yönelik kötü davranış ile saldırganlık ve empati düzeyleri arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Üniversitesi.
  4. Akduman, G., Karahan, G. ve Solmaz, M. S. (2018). İletişim becerileri üstünde empati ve psikolojik sağlamlığın etkisi. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(4), 765-775. https://doi.org/10.29106/fesa.494713
  5. Aksoy, A. ve Özkan, H. (2015). Çocukların bilişsel tempoları ile sosyal problem çözme becerilerinin bazı demografik özellikler açısından incelenmesi (Kırklareli il merkezi örneklemi). Bartın University Journal of Faculty of Education, 4(2), 401-417. https://doi.org/10.14686/buefad.v4i2.5000136006
  6. Aktaş, H. (2020). Din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin empati düzeyleri ile öğretmen özyeterlik düzeyleri arasındaki ilişki. The Journal of Academic Social Science, (109), 47-64. http://dx.doi.org/10.29228/ASOS.44501
  7. Aktaş, I. ve Balçıkanlı, G. (2018). The levels of empathy and social problem solving skills of physical education and sports teacher candidates. Journal on Educational Psychology, 11(4), 8-14.
  8. Alptekin, A., Sarıkaya, A. ve Köroğlu, A. Y. (2023). 60-72 Aylık Çocukların Benlik Algısı ve Sosyal Problem Çözme Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 487-496. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1064505
  9. Anlıak, Ş. ve Dinçer, Ç. (2005). Okul öncesi dönemde kişiler arası bilişsel problem çözme becerilerinin geliştirilmesi. Eğitim Araştırmaları, 20, 122-134.
  10. Arı, M. ve Yaban, H. (2012). 9-11 yaşındaki çocukların sosyal problem çözme becerilerinde cinsiyet ve yaş farklılıkları. Eğitim ve Bilim, 37(164), 188-203.
APA
Kırıkçı, A. C., & Ilkım Han, Ş. (2025). Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında Yer Alan Empati Becerisinin Sosyal Problem Çözme Becerisini Yordama Durumunun İncelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 63, 661-684. https://doi.org/10.53444/deubefd.1559283