Lise Öğrencilerinin Anlama ve Anlatma Becerilerinin Ölçüldüğü Türk Dili ve Edebiyatı Sınavlarına İlişkin Öğretmen Değerlendirmeleri
Abstract
Bu çalışmada, liselerde Türk Dili ve Edebiyatı dersindeki başarıyı ölçmek amacıyla yapılan sınavlarda, öğrencilerin anlama ve anlatma becerilerinin ölçülüp değerlendirilmesinde Milli Eğitim Bakanlığının 09.09.2023 tarihinde yayımladığı Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği’nin esas alınmasına ilişkin öğretmen görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada olgubilim (fenomenoloji) deseninden yararlanılmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu Balıkesir’in Ayvalık ilçesinde görev yapmakta olan ve araştırmaya katılım konusunda gönüllü olan 21 Türk dili ve edebiyatı öğretmeni oluşturmuştur. Veriler, araştırmacılar tarafından oluşturulan bilgi toplama formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Ortalama 30-40 dakika arası süren görüşmelerde katılımcıların onayı alınarak konuşmalar ses kaydına alınmıştır. Ses kaydına alınan veriler, yazıya aktarılmış ve içerik çözümleme yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmada, öğretmenlerin söz konusu sınavlara yönelik en fazla olumlu görüş bildirdikleri konular, bu sınavların öğrencilerin anlama ve anlatma becerilerini geliştireceği ve özgüvenlerini artıracağı yönündeyken; en fazla olumsuz görüş bildirdikleri konular ise konuşma sınavlarının değerlendirilmesinde nesnelliği sağlamanın zor olduğu, konuşma sınavlarının yapılmasının ve üç sınava ait puan ortalamalarının hesaplanmasının zaman aldığı, öğretmenlere geç duyurulduğu, öğretmenlerin eğitim almadıkları için zorlandıkları, öğrencilerin bu sınav biçimine hazır olmadıkları ve sınav sayısının artmasının öğrenciler tarafından bıkkınlıkla karşılandığı, olmuştur.
Keywords
Türk dili ve edebiyatı sınavı, dinleme, konuşma, okuma, yazma.
Ethical Statement
Bu çalışmada “Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi” kapsamında belirtilen kurallara uyulmuş, “Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler” başlığı altında belirtilen eylemlerden kaçınılmıştır. Bu çalışmanın etik kurul izni, Adıyaman Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Etik Kurulunun 30.01.2024 tarihli ve 4 numaralı toplantısında verilmiştir.
References
- Abdullah, S. (2021). Teachers’ and students’ perspectives on English language assessment in the secondary English language teaching (ELT) curriculum in Bangladesh [Master's thesis, University of Canterbury]. UC Research Repository.
- Aksu, H. ve Uyar, Y. (2022). Ortaokul Türkçe derslerinde verilen konuşma eğitiminin öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Okuma Yazma Eğitimi Araştırmaları, 10(1), 85-101. https://doi.org/10.35233/oyea.1051710
- Arıkan, S. (2023). Sınıf içi ölçme sonuçlarına dayalı olarak not verme. R. N. Çıkrıkçı (ed.), Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme (s. 317- 344). Anı Yayıncılık.
- Aslan, C. (2016). Özerk benlikli birey yetiştirme sürecinde çağdaş dil ve edebiyat öğretimi ortamlarının (Türkçe/Türk dili ve edebiyatı) önemi. İlköğretim Online, 15(3), 723-741. https://doi.org/10.17051/io.2016.79445
- Aslan, C. (2022). Örnek eğitim durumlarıyla Türkçe-Türk dili ve edebiyatı öğretimi. Anı Yayıncılık.
- Balcı, A. (2016). Okuma ve anlama eğitimi. Pegem Yayıncılık.
- Baltacı, A. (2018). Nitel araştırmalarda örnekleme yöntemleri ve örnek hacmi sorunsalı üzerine kavramsal bir inceleme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 231-274. https://doi.org/10.31592/aeusbed.598299
- Binyazar, A. (2018). Sözün onuru. Can Yayınları.
- Büyüköztürk, Ş. (2016). Sınavlar üzerine düşünceler, Türkiye’deki ölçme değerlendirme sistemi üzerine güncel durum hakkında uzman değerlendirmesi. Kalem Eğitim ve İnsan Bilimleri Dergisi, 6(2), 345–356.
- Creswell J.W. (2018). Nitel araştırma yöntemleri: Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni. M. Bütün & S.B. Demir (Çev.) (4. baskı). Siyasal Kitabevi.