Research Article

BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ

Volume: 26 Number: 3 September 15, 2024
TR EN

BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ

Abstract

Dürtme yöntemi ile oluşturulan kamu politikaları; sınırlı rasyonel bireyleri, kendileri ve toplum adına faydalı eylemlere ve kararlara yönlendirmeyi amaçlamaktadır. Bu nedenle çoğunlukla kamu otoriteleri ve dürtme teorisyenleri; etkili dürtme politikalarının tasarımı noktasında bireylerin rasyonalitesini sınırlandıran faktörlere odaklanarak, onların dürtme aracının kendisine yönelik algılarını geri planda tutmuştur. Ancak kamu politikaları tasarımında başvurulabilecek yeni bir araç olarak sunulan dürtme, teorik düzeyde üzerinde uzlaşı sağlanmış bir araç olmamakla birlikte; hedef kitlesindeki bireylerin demografik özelliklerinin, üyesi oldukları toplumun kültürel niteliklerinin farklılığı gibi pek çok etmen nedeniyle kendisine yönelik algı noktasında da farlılıklar arz eden bir araçtır. Dünyada vatandaşların dürtmeye yönelik algılarını ölçmeye odaklanan az sayıdaki akademik çalışmanın varlığı, Türkiye’den elde edilen verileri değerli kılmaktadır. Bu nedenle çalışmanın temel amacı Türkiye’de vatandaşların dürtme tekniği ile tasarlanmış farklı kamu politikalarına yönelik algılarını ölçmektir. Bu amaç doğrultusunda çalışmada, kota örnekleme yöntemi ile belirlenen 1051 kişi ile bir anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Ankette 5 farklı düzeydeki hükümet müdahaleleri doğrultusunda tasarlanan 15 farklı kamu politikasına yönelik vatandaşların onay düzeyleri irdelenmiş; bu düzeyler ile yaş, eğitim seviyesi, yaşanılan bölgenin nüfusu, medeni durum, gelir düzeyi ve politik konum arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, Türkiye’de bireylerin onay düzeylerinin ortalama %74,05 olduğunu ve politikalar arasında fark göstermediğini ancak organ bağışına yönelik politikanın %62,80 ile en düşük onay oranına sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Aynı zamanda bireylerin eğitim seviyesi, yaşadıkları bölge ve yaşları ile politika onay düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Aynı ölçeğin uygulandığı ülkeler ile karşılaştırıldığında ise Türkiye ile aralarında belirgin bir farktan ziyade benzerlikler olduğu söylenebilir.

Keywords

Project Number

23401101

Thanks

Bu çalışmaya verdikleri desteklerden dolayı Selçuk Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü'ne teşekkür ederiz.

References

  1. Ashraf, N., Camerer, F. C. & Loewenstein, G. (2005). Adam Smith, behavioral economist. Journal of Economic Perspectives, 19 (3), 1-15.
  2. Aydın, H. A., Durgun, S. & Durgun, M. (2019). Davranışsal kamu yönetimi: Yöntemsel ve teorik düzlemlerde bir inceleme. Journal of Academic Value Studies, 5 (4), 528-542.
  3. Cevizli, İ. (2021). İktisatta rasyonel birey analizi: Davranışsal iktisat ekseninde bir deneysel çalışma. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
  4. Erat, V. & Savaş, A. D. (2022). Bir kamu politikası aracı olarak dürtme. Bingol University Journal of Economics and Administrative Sciences, 6(2), 175-206.
  5. Eser, R. & Toigonbaeva, D. (2011). Psikoloji ve iktisadın birleşimi olarak, davranışsal iktisat. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 6(1), 287‐321.
  6. Gestel, L., Adriaanse, M. & Ridder, D. (2021). Who accepts nudges? Nudge accceptability from a self-regulation perspective. Plos One, 16(12), e0260531. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0260531.
  7. Gupta, V., Hanges, J. P. & Dorfman, P. (2002). Cultural clusters: Methodology and findings, Journal of World Business, 37, 11-15.
  8. Hagman, W., Andersson, D., Västfjäll, D. & Tinghög, G. (2015). Public views on policies involving nudges. Review of Philosophy and Psychology, 6, 439–453.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Policy and Administration (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 15, 2024

Submission Date

April 1, 2024

Acceptance Date

June 12, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 26 Number: 3

APA
Özdemiray, S. M., & Edirneligil, A. (2024). BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26(3), 1172-1199. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1461956
AMA
1.Özdemiray SM, Edirneligil A. BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ. DEU Journal of GSSS. 2024;26(3):1172-1199. doi:10.16953/deusosbil.1461956
Chicago
Özdemiray, Sema Müge, and Ayşen Edirneligil. 2024. “BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 26 (3): 1172-99. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1461956.
EndNote
Özdemiray SM, Edirneligil A (September 1, 2024) BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 26 3 1172–1199.
IEEE
[1]S. M. Özdemiray and A. Edirneligil, “BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ”, DEU Journal of GSSS, vol. 26, no. 3, pp. 1172–1199, Sept. 2024, doi: 10.16953/deusosbil.1461956.
ISNAD
Özdemiray, Sema Müge - Edirneligil, Ayşen. “BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 26/3 (September 1, 2024): 1172-1199. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1461956.
JAMA
1.Özdemiray SM, Edirneligil A. BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ. DEU Journal of GSSS. 2024;26:1172–1199.
MLA
Özdemiray, Sema Müge, and Ayşen Edirneligil. “BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 26, no. 3, Sept. 2024, pp. 1172-99, doi:10.16953/deusosbil.1461956.
Vancouver
1.Sema Müge Özdemiray, Ayşen Edirneligil. BİREYLERİN DÜRTME POLİTİKALARINA İLİŞKİN ALGISI: TÜRKİYE PERSPEKTİFİ. DEU Journal of GSSS. 2024 Sep. 1;26(3):1172-99. doi:10.16953/deusosbil.1461956

Cited By