Research Article

BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME

Volume: 28 Number: 1 March 15, 2026
TR EN

BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME

Abstract

Bu çalışma, Bulgar folklorundaki temel unsurların tarihsel kökenlerini, toplumsal işlevlerini, kültürel anlamlarını ve modernleşme sürecindeki dönüşümlerini kapsamlı olarak araştırmayı amaçlamaktadır. Osmanlı dönemi, Çarlık dönemi, sosyalist rejim ve günümüzdeki post-sosyalist döneme uzanan tarihsel süreçte; halk dansları, geleneksel nakışlar, halk inançları ve festivaller gibi folklorik unsurlar ele alınmış ve bu ögelerin Bulgar kolektif kimliğinin inşası ile korunmasındaki rolleri incelenmiştir. Kültürel sosyoloji perspektifinden hareketle disiplinlerarası bir yaklaşım benimsenmiştir. Araştırmada nitel yöntem çerçevesinde, karşılaştırmalı tarihsel analiz vurgusuyla çok boyutlu simgeselliğin içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Bu teknik aracılığıyla Marteniçka bileklikleri, Kukeri maskeli ritüelleri ve geleneksel nakış motifleri gibi belli başlı unsurların çok katmanlı anlamları derinlemesine çözümlenmiştir. Araştırmanın temel bulguları, Bulgar folkloruna özgü simgelerin bir yandan tarihsel belleği canlı tuttuğunu ve toplumsal dayanışmayı pekiştirdiğini, diğer yandan modernleşme süreci ve turizmin etkisiyle biçimsel değişimlere uğradığını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, Bulgar folklorundaki simgelerin tarihsel sürekliliğin ve kültürel belleğin taşıyıcısı olma, etnik-dini kimliği ifade etme ve toplumsal dayanışmayı sağlama gibi temel işlevlere sahip olduğu sonucuna varılmıştır.

Keywords

References

  1. Abrahams, R. D. (1978). Towards a sociological theory of folklore: Performing services. Western Folklore, 37(3), 161-184. https://doi.org/10.2307/1498062
  2. Almaleh, M. (1997). Tsvetovete v Balkanskiya folklor. Universitet·sko izdatelstvo “Sv. Kliment Okhridski”. https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=mdp.39015055966256&seq=5
  3. Assmann, J. (2015). Kültürel bellek (A. Tekin, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
  4. Atanassova, V. (2007, 7 Nisan). Easter eggs in basket, on a Bulgarian embroidery tablecloth. Velikdenski yaĭtsa v paner, na pokrivka s Bŭlgarska broderiya. [Fotoğraf]. Wikimedia Commons. https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Easter-eggs-bg.JPG
  5. BalkanFolk. (2020). “Shopska syuita” - Ansambŭl “Zornitsa” [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=kplVhve8lDA
  6. Belçeva, S. (2024). Bŭlgarski narodni nosii - simvolika i vidove. https://eniovche.bg/bulgarski-nosii/
  7. Benovska, M. (1977). Praznik na kukerite i survakarite. Bŭlgarski Folklor, 3(3), 63-66.
  8. Blumer, H. (1969). Symbolic interactionism: Perspective and methods. Prentice Hall.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Cultural Studies (Other), Sociology (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 15, 2026

Submission Date

April 13, 2025

Acceptance Date

October 14, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 28 Number: 1

APA
Özkan, V. (2026). BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(1), 504-539. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1670870
AMA
1.Özkan V. BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME. DEU Journal of GSSS. 2026;28(1):504-539. doi:10.16953/deusosbil.1670870
Chicago
Özkan, Vildane. 2026. “BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 (1): 504-39. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1670870.
EndNote
Özkan V (March 1, 2026) BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28 1 504–539.
IEEE
[1]V. Özkan, “BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME”, DEU Journal of GSSS, vol. 28, no. 1, pp. 504–539, Mar. 2026, doi: 10.16953/deusosbil.1670870.
ISNAD
Özkan, Vildane. “BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 28/1 (March 1, 2026): 504-539. https://doi.org/10.16953/deusosbil.1670870.
JAMA
1.Özkan V. BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME. DEU Journal of GSSS. 2026;28:504–539.
MLA
Özkan, Vildane. “BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME”. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, vol. 28, no. 1, Mar. 2026, pp. 504-39, doi:10.16953/deusosbil.1670870.
Vancouver
1.Vildane Özkan. BULGAR FOLKLORUNDA SİMGELER VE ANLAMLARI: KÜLTÜREL SOSYOLOJİK BİR ÇÖZÜMLEME. DEU Journal of GSSS. 2026 Mar. 1;28(1):504-39. doi:10.16953/deusosbil.1670870