II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI

Number: 17 December 1, 2016
  • Hatip Yıldız
TR EN

II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI

Abstract

Osmanlı Devleti’nde erkek rüşdiye mekteplerinin yayılmaya başlamasından sonra kız rüşdiyelerinin de açılmasına çalışılmıştır. Bu çabalar sonucunda, 1858 yılında İstanbul’da ilk kız rüşdiyesi açılmış ve bundan sonra ülke genelinde bu sayı hızla artmıştır. İlk kız rüşdiyesinin ders programı tam olarak bilinmemektedir. Ancak, Maarif-i Umumiye Nizamnamesi, kız rüşdiyelerinin ders programıyla ilgili belirsizliği ortadan kaldırmış ve kızlar için erkek rüşdiyelerinden farklı bir program ortaya koymuştur. 1873’lere gelindiğinde bu ders programında bir takım değişiklikler yapılmıştır. Programdaki en önemli değişiklik ise II. Abdülhamid Dönemi’nde olmuştur. 1898 yılı kayıtlarına göre, bu tarihlerde ibtidaiye ve rüşdiye sınıflarından oluşan ve eğitim süreleri 6 seneden ibaret olan kız rüşdiyeleri için haftalık yeni bir ders programı hazırlanmış ve hemen hemen bu dönemin sonlarına kadar uygulanmıştır. II. Abdülhamid Dönemi’nde uzun yıllar okutulduğu anlaşılan söz konusu programdaki derslerin yıl ve haftalık ders sayısı bazındaki öğretim programları da her bir ders için ayrı ayrı hazırlanmıştır. Müfredat programlarında; yıllara göre okutulacak tüm derslerin konu içerikleri, derslerde uygulanacak yöntem ve teknikler, kullanılacak araç ve gereçler, kavratılacak hedef davranışlar ve elde edilecek kazanımlar tek tek ifade edilmiştir. Sözü edilen öğretim programları doğrultusunda, ilkokul ve ortaokul düzeyinde kapsamlı bir eğitim alan kız çocukları, bir taraftan mesleki ve daha yüksek eğitim kurumlarına hazırlanırken, diğer taraftan da hayata hazırlanarak birey olarak toplumda kendilerini iyi ifade edebilecek bir entelektüel ve mesleki birikime sahip olmuşlardır

Keywords

References

  1. A. Salnameler
  2. Maarif Salnameleri (MS), H. 1316; H. 1321.
  3. B. Araştırma Eserler
  4. Akyüz, Yahya. (1999), Türk Eğitim Tarihi (Başlangıçtan 1999’a), Alfa Yayınları, İstanbul.
  5. Demirel, Muammer. (2002), “Türk Eğitiminin Modernleşmesinde Rüşdîye Mektepleri”, Türkler Ansiklopedisi, C. 15, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara, s. 44-60.
  6. Kurt, Songül Keçeci. (Mart-Nisan 2012), “II. Abdülhamid Dönemi’nde Kız Rüşdiyeleri”, Akademik Bakış Dergisi, Sayı 29, s. 1-19.
  7. Özger, Yunus. (2012), “Osmanlı’da Kadınların Memuriyette İstihdamı Meselesi ve Sicill-i Ahvâlde Kayıtlı Memurelerin Resmî Hâl Tercümeleri”, History Studies, Volume 4/1, s. 419-447.
  8. Somel, Selçuk Akşin. (2012/07/17), “Osmanlı Modernleşme Döneminde Kız Eğitimi”, https://kebikecdergi.files.wordpress.com, somel.pdf, s. 223-238.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Hatip Yıldız This is me

Publication Date

December 1, 2016

Submission Date

-

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2016 Number: 17

APA
Yıldız, H. (2016). II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17, 115-135. https://izlik.org/JA56FD68DW
AMA
1.Yıldız H. II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2016;(17):115-135. https://izlik.org/JA56FD68DW
Chicago
Yıldız, Hatip. 2016. “II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI”. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, nos. 17: 115-35. https://izlik.org/JA56FD68DW.
EndNote
Yıldız H (December 1, 2016) II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 17 115–135.
IEEE
[1]H. Yıldız, “II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI”, Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 17, pp. 115–135, Dec. 2016, [Online]. Available: https://izlik.org/JA56FD68DW
ISNAD
Yıldız, Hatip. “II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI”. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 17 (December 1, 2016): 115-135. https://izlik.org/JA56FD68DW.
JAMA
1.Yıldız H. II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2016;:115–135.
MLA
Yıldız, Hatip. “II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI”. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. 17, Dec. 2016, pp. 115-3, https://izlik.org/JA56FD68DW.
Vancouver
1.Hatip Yıldız. II. ABDÜLHAMİD DÖNEMİ’NDE KIZ RÜŞDİYE MEKTEPLERİ MÜFREDAT ÖĞRETİM PROGRAMLARI VE KIZLARIN EĞİTİMİNE KATKISI. Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi [Internet]. 2016 Dec. 1;(17):115-3. Available from: https://izlik.org/JA56FD68DW

Dicle University
Journal of Social Sciences Institute (DUSBED)