AHMED-İ YESEVÎ’DE İLÂHÎ AȘK

Abstract

Türk tasavvuf düşüncesinin öncüsü Pîr-i Türkistân Hoca Ahmed-i Yesevî, kendi mensubu bulunduğu tasavvufî gelenekteki aşk edebiyatının bütün unsurlarını Dîvân-ı Hikmet’ine büyük bir ustalıkla yansıtmıştır. Dîvân-ı Hikmet’in en birincil teması aşktır, denebilir. Gerek klasik edebiyattaki muhabbet ve aşk dengesini gözetmesi, gerek vuslat-ı ilâhîyi gerçekleştirebilmek için âbid ve zâhid tipinin temsil ettiği akıl yolu ile ârif âşık tipinin temsilciliğini yaptığı aşk yolunu savunmadaki aşk yönündeki tercihi, onun tam bir aşk adamı olduğunu göstermektedir. Başta kendi kişisel aşk tecrübesinden başlayarak o, aşkın bütün çeşitlerini ve boyutlarını, aş- kın ve âşıkın bu dünyadaki ve âhiretteki bütün hâllerini çok canlı sahneler hâlinde hikmetlerinde anlatmıştır

Keywords

• Hoca Ahmed-i Yesevî, Dîvân-ı Hikmet, Tasavvuf, Aşk, Akıl

DIVINE LOVE IN AHMAD YASSAWI

Abstract

Hodja Ahmad Yassawi, the pioneer of Turkic mystical thought, masterly projected all elements of love literature that are prevalent in the mystical tradition that he followed in his Diwan-e Hikmat. It is possible to say that the main theme of Diwan-e Hikmat is love. It is obvious that he was fully a man of love. There are certain signifi ers pointing to this truth: That he observed the balance between affection and love; that he favoured the way of love typifi ed by the wise lover against the way of reason typifi ed by the ascetic servant. Starting right from his own experiences of love, he vividly explained in his wisdoms all states of love and the lover both in this world and the hereafter with all its kinds and aspects.

Keywords

• Hodja Ahmad Yassawi, Diwan-e Hikmat, Sufi sm, Love, Reason