Research Article

Öğretmen Adaylarının Metin Özetleme Stratejilerini Kullanım Tercihleri

Number: 21 March 20, 2020
EN TR

Öğretmen Adaylarının Metin Özetleme Stratejilerini Kullanım Tercihleri

Öz

Bu çalışma 2019-2020 eğitim öğretim yılında Almanca (39), İngilizce (16), Özel Eğitim (42) Öğretmenliği bölümü 1. sınıfta okuyan 97 öğretmen adayının özetleme stratejilerini kullanım durumlarını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada tarama modelinden yararlanılmıştır. Deneme (2009) tarafından geliştirilen 14 maddelik “Özetleme Stratejileri Ölçeği” uygulanmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre, yedinci, birinci, ikinci, on üçüncü, dokuzuncu, onuncu, on birinci ve beşinci maddeler yüksek oranda tercih edilen stratejiler arasındadır. En az kullanılan stratejilerin arasında “Özet boyunca özgün metnin yazarına gönderme yaparım.” şeklinde açıklanan strateji olduğu görülmüştür. Az tercih edilen stratejiler arasında “Özet metne konuyla ilgili fikirlerimi de katarım.”, “Özgün metni okumaya başlar başlamaz özet metni yazmaya başlarım.” stratejileri yer almaktadır. “Özgün metnin ana fikrini özet metnin ilk cümlesinde ifade ederim.” stratejisi öğretmen adayları tarafından tercih edilmeyen stratejidir. Öğretmen adaylarının özetleme stratejilerini orta düzeyde tercih ettikleri tespit edilmiştir. Çalışmada cinsiyet değişkenine ilişkin anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. İngilizce ve Almanca öğretmenliği bölümlerindeki öğrencilerde on ikinci ve on üçüncü maddelerde anlamlı farklılık görülmüştür. Yazılı anlatım ya da Türk dili gibi okuma ve yazmaya yönelik derslerde metin özetleme konusu üzerine hem teorik hem de uygulamaya yönelik çalışmalar yapılmalıdır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Belet, Ş. D. (2005), Öğrenme Stratejilerinin Okuduğunu Anlama ve Yazma Becerileri ile Türkçe Dersine İlişkin Tutumlara Etkisi, Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü: (yayımlanmamış doktora tezi).
  2. Cemiloğlu, M. ve Ogur, E. (2016), “Okuma Öğretiminde Biliş ve Üst-Biliş Stratejileri”, Uluslararası İnsan ve Sanat Araştırmaları Dergisi, 1(1), 46-53.
  3. Çıkrıkçı, S. (2008), “İlköğretim Öğrencilerinde Özetleme Becerisinin Gelişimi”, Dil Dergisi, 141, 19-35.
  4. Deneme, S. (2009), “İngilizce Öğretmen Adaylarının Özetleme Stratejilerini Kullanım Tercihleri”, Journal of Language and Linguistic Studies, 5(2), 85-91.
  5. Duran, E. ve Özdil, Ş. (2019), “Metin Özetleme Becerisinin Geliştirilmesine Yönelik Eylem Araştırması: PQRST Tekniği”, Milli Eğitim Dergisi, 48(221), 215-230.
  6. Erdem, C. (2012), “Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmen Adaylarının Özetleme Stratejilerini Kullanım Tercihleri ve Metin Dil Bilimsel Bir Özetleme Çalışması”, Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, C.1, S.3, ss.36-52.
  7. Eyüp, B., Stebler, Z. ve Uzuner Yurt, S. (2012), “Türkçe Öğretmeni Adaylarının Özetleme Stratejilerini Kullanmadaki Eğilimleri”, Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, C.1, S.1, ss.22-30.
  8. Hidi, S., & Anderson, V. (1986), “Producing Written Summaries: Task Demands, Cognitive Operations, and Implications For Instruction”, Review of Educational Research, 56, 473–493.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 20, 2020

Submission Date

December 20, 2019

Acceptance Date

January 8, 2020

Published in Issue

Year 2020 Number: 21

APA
Çalışır Zenci, S. (2020). Öğretmen Adaylarının Metin Özetleme Stratejilerini Kullanım Tercihleri. Dil Ve Edebiyat Araştırmaları, 21, 341-359. https://doi.org/10.30767/diledeara.662103

Cited By

Journal of Language and Literature Studies is licensed under the Creative Commons Attribution-Non-Commercial-NoDerivatives 4.0 International Licence (CC BY-NC-ND 4.0).