GİRİŞİMCİLERİN GİRİŞİMCİLİK DÜZEYLERİNİN DEMOGRAFİK FAKTÖRLER AÇISINDAN İNCELENMESİ: KÜTAHYA İLİNDE BİR ALAN ARAŞTIRMASI

Yıl 2025, Sayı: 15, 94 - 112, 30.06.2025

Gunel Lachınova , Kemal Heybet , Cengiz Duran

https://doi.org/10.58627/dpuiibf.1718959

Öz

Bu çalışmanın amacı, girişimcilerin girişimcilik düzeylerini incelemek ve yenilik yapma, yenilikçi düşünce ve yeni girişimcilik isteklerinin ölçülmesi yoluyla işletmelerin girişimcilik düzeylerinin ve kararlarının etkilenme ve faaliyete geçirme isteklerinin düzeylerini araştırmaktır. Araştırma, Kütahya ilinde bulunan küçük ve büyük ölçekli işletme sahibi 208 girişimciyi kapsamaktadır. Veriler anket yöntemiyle toplanmış olup, girişimcilik ölçeği özgüven, fırsatları değerlendirme, öngörü ve girişimcilik alt boyutları içinde değerlendirilmiştir. Niceliksel verilerin analizinde IBM SPSS Statistics 22 kullanılarak ANOVA Testi, T-Testi, Korelasyon Testi, Faktör ve Güvenirlik Analizleri uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre, girişimcilerin yaş ve medeni durumları, sektör seçimleri, özgüvenli oluşları, fırsatları değerlendirmeleri ve öngörülü olmaları deneyimlere göre farklılık göstermektedir. Özellikle genç girişimciliğin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çalışma, demografik faktörlerin (yaş, tecrübe, cinsiyet ve medeni durum) girişimcilik eğilimleri üzerindeki etkilerini anlamayı ve desteklemeyi hedefleyerek politika yapıcılar ve iş dünyası karar vericileri için öneriler sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Girişimcilik , Girişimcilik Düzeyi , İnovasyon

EXAMINING THE ENTREPRENEURSHIP LEVELS OF ENTREPRENEURS: AN APPLICATION IN KÜTAHYA PROVINCE

Öz

The purpose of this study is to examine the entrepreneurship levels of entrepreneurs and to measure their willingness to innovate, innovative thinking, and new entrepreneurial aspirations, as well as the extent to which enterprises' entrepreneurship levels and decisions are influenced and their willingness to implement them. The research covers 208 entrepreneurs who own small and large enterprises in Kütahya province. Research data were obtained by questionnaire method, and the entrepreneurship scale was evaluated within the sub-dimensions of self-confidence, opportunity evaluation, foresight, and entrepreneurship. For the analysis of quantitative data, ANOVA Test, T-Test, Correlation Test, Factor and Reliability Analysis were used via IBM SPSS Statistics 22. According to the research results, entrepreneurs' age and marital status, sector choices, self-confidence, seizing opportunities, and foresight differ according to their experiences. Young entrepreneurship was measured to be high. The study aims to understand and support the impact of demographic factors (age, experience, gender, and marital status) on entrepreneurial tendencies, providing recommendations for policymakers and business decision-makers.

Anahtar Kelimeler

Entrepreneurship , Entrepreneurship Level , Innovation

Kaynakça

• Acs, Z. J., Desai, S., & Hessels, J. (2008). Entrepreneurship, economic development and institutions. Small Business Economics, 31(3), 219–234. https://doi.org/10.1007/s11187-008-9135-9
• Akpınar, S. (2011). Girişimciliğin temel bilgileri (1. Basım). Kocaeli: Umuttepe Yayınları.
• Altıparmak, A. (1998). Türkiye’de Cumhuriyetin ilk yıllarında müteşebbis sınıfının gelişimi. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13, 169–181.
• Antoncic, B., & Hisrich, R. D. (2003). Clarifying the intrapreneurship concept. Journal of Small Business and Enterprise Development, 10(1), 7–24. https://doi.org/10.1108/14626000310461187
• Apak, S., Taşçıyan, K. H., & Aksoy, M. (2010). Girişimcilik ve sermaye tedarik yöntemleri (1. Basım). İstanbul: Papatya Yayıncılık.
• Aşkın, A., Nehir, S., & Vural, S. Ö. (2011). Tarihsel süreçte girişimcilik kavramı ve gelişimi. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 6(2), 55–72.
• Aytaç, Ö. (2005). İktisadi ve sosyal gelişme açısından girişimcilik. Journal of Academic Studies, 7(26), 79–102.
• Aytaç, Ö. (2006). Girişimcilik: Sosyo-kültürel bir perspektif. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15, 101–112.
• Brush, C. G., de Bruin, A., & Welter, F. (2006). Introduction to the special issue: Towards building cumulative knowledge on women’s entrepreneurship. Entrepreneurship Theory and Practice, 30(5), 585–593. https://doi.org/10.1111/j.1540-6520.2006.00137.x
• Çakmak, O. (2003). Girişimciliğin tarihsel gelişimi. Piyasa Dergisi, 8(315), 61–77.
• Chell, E. (2007). Social enterprise and entrepreneurship: Towards a convergent theory of the entrepreneurial process. International Small Business Journal, 25(1), 5–26.
• Dean, T. J., & McMullen, J. S. (2007). Toward a theory of sustainable entrepreneurship: Reducing environmental degradation through entrepreneurial action. Journal of Business Venturing, 22(1), 50–76. https://doi.org/10.1016/j.jbusvent.2005.09.003
• Dees, J. G. (1998). The meaning of social entrepreneurship. Kauffman Center for Entrepreneurial Leadership, 1–6. https://doi.org/10.2139/ssrn.620904
• Demirez, M., & Cebeci, R. (2005, 12 Eylül). Türkiye’de girişimciliğin tarihçesi ve girişimcilerin sosyolojik profili. Erişim adresi: https://www.kosgeb.gov.tr/site/tr/genel/detay/349/rapor-ve-istatistikler
• Dilsiz, A., & Kölük, M. (2008). Girişimcilik (1. Basım). Ankara: Detay Yayıncılık.
• Dinçer, Ö., & Fidan, Y. (1997). İşletme yönetimine giriş (1. Basım). İstanbul: Beta Basım Yayım.
• Durukan, T. (2007). Dünden bugüne girişimcilik ve 21. yüzyılda girişimciliğin önemi. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 1(2), 25–37.
• Dutz, M. A., Ordover, J. A., & Willig, R. D. (2000). Entrepreneurship, access policy and economic development: Lessons from industrial organization. European Economic Review, 44(4), 739–747.
• Erdal, C., & Çınar, A. (2013, 1–3 Kasım). Osmanlı Devleti ve Türkiye Cumhuriyeti’nde girişimciliğin tarihsel gelişimi. İçinde M. Marangoz (Ed.), Uluslararası Girişimcilik ve Kariyer Sempozyumu [Sözlü bildiri]. Muğla: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi.
• Ercan, S., & Gökdeniz, İ. (2009). Girişimciliğin gelişim süreci ve girişimcilik açısından Kazakistan. Ahmet Yesevi Üniversitesi Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, 49, 59–82.
• Gartner, W. B. (1988). "Who is an entrepreneur?" is the wrong question. American Journal of Small Business, 12(4), 11–32.
• Giddens, A. (2000). Sosyoloji (1. Basım). Ankara: Ayraç Yayınları.
• Gülşen, F. (2021). OECD ülkelerinde girişimcilik eğiliminin ekonomik etkileri. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 10–20.
• Gümüşoğlu, Ş., & Karaöz, B. (2014). Tarihsel süreçte girişimcilik: Muğla örneği. Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 1(1), 97–116.
• Gürer, A., Sezen, S., & Solmaztürk, A. B. (2014). Üniversite öğrencilerinin girişimci kişilik özelliklerini ölçmeye yönelik bir alan araştırması. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi, 49(2), 1–19.
• Hisrich, R. D., Peters, M. P., & Shepherd, D. A. (2017). Entrepreneurship (10th ed.). New York: McGraw-Hill Education.
• Howkins, J. (2001). The creative economy: How people make money from ideas. London: Penguin Books.
• Jahoda, M. (1993). Socialization. In W. Outhwaite & T. Bottomore (Eds.), The Blackwell dictionary of twentieth-century social thought (pp. 624–625). Cambridge, MA: Blackwell.
• Karaca, M., Özdevecioğlu, M., & İnce, F. (2016). Kamu girişimcilerinin kişilik özelliklerini belirlemeye yönelik uygulamalı bir çalışma. Artvin Çoruh Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 94–119.
• Kaygın, E., & Güven, B. (2015). Girişimci olmayı belirleyen faktörler: Temel kavramlar, girişimcilik türleri, girişimcilikte güncel konular (1. Basım). İstanbul: Siyahinci Akademi Yayınları.
• Kepenek, Y., & Yentürk, N. (2001). Türkiye ekonomisi (1. Basım). İstanbul: Remzi Kitabevi.
• Kothari, H. C. (2013, July 1). Socio-psychological factors of entrepreneurship: A survey. Retrieved from https://www.researchgate.net/publication/292993997
• Marangoz, M., Hız, G., & Aydın, A. E. (2016). Kırsal alandaki kadınların girişimcilik eğilimi üzerine bir araştırma. ASSAM Uluslararası Hakemli Dergi, 3(5), 24–44.
• McClelland, D. C. (1961). The achieving society. Princeton, NJ: Van Nostrand.
• Müftüoğlu, T. (2004). Girişimcilik (1. Basım). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
• Nambisan, S. (2017). Digital entrepreneurship: Toward a digital technology perspective of entrepreneurship. Entrepreneurship Theory and Practice, 41(6), 1029–1055. https://doi.org/10.1111/etap.12254
• Nişancı, Ş. (2002). 15–16. Yüzyıllarda Osmanlı iktisat zihniyeti (1. Basım). İstanbul: Okumuş Adam Yayınları.
• Osborne, S. P., & Brown, L. (2011). Innovation, public policy and public services delivery in the UK. The Innovation Journal: The Public Sector Innovation Journal, 17(1), 1–20.
• Özgüven, A. (2012). İktisadi düşüncüler: Doktrinler ve teoriler (1. Basım). İstanbul: Filiz Kitabevi.
• Özkan, Ş. (2003). Türkiye'de girişimcilik ve belirleyiciler: Marmara ve Doğu Anadolu Bölgesi üzerine bir uygulama. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 58(4), 145–172.
• Özmen, İ. (2016). Girişimcilik kavramı ve girişimciliğin gelişimi (1. Basım). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Salik, N. (2015). Üniversite öğrencilerinin girişimcilik eğilimlerinin demografik değişkenler açısından incelenmesi: Kafkas Üniversitesi örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kafkas Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kars.
• Saygın, M. (2016). Kültürel sermaye, beşeri sermaye ve sosyal sermayenin girişimci kişilik özelliklerine etkisi: İç Anadolu Bölgesi Genç Girişimciler Kurulu örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Aksaray Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aksaray.
• Saylan, U. (2011). Girişimcilik kültürü: Balıkesir’de turizm sektörüne yönelik bir araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Balıkesir Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
• Sexton, D., & Smilor, R. (1986). The art and science of entrepreneurship (1st ed.). Cambridge, MA: Ballinger Publishing Company.
• Shane, S., & Venkataraman, S. (2000). The promise of entrepreneurship as a field of research. Academy of Management Review, 25(1), 217–226. https://doi.org/10.5465/amr.2000.2791611
• Şaylan, G. (1974). Türkiye'de kapitalizm bürokrasi ve siyasal ideoloji (1. Basım). Ankara: TODEİE Yayınları.
• Tekin, M. (2009). Girişimcilik ve küçük işletme yöneticiliği (8. Basım). Ankara: Güney Ofset.
• Top, S. (2006). Girişimcilik Keşif Süresi. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş.
• Topaloğlu, T. (2007). Girişimci ve yöneticilerin öğrenilmiş gereksinimleri ile kontrol odaklarının kıyaslanmasına yönelik bir çalışma. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(2), 439–456.
• Türkmen, A. (2017). Girişimci ve girişimcilik kültürü (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
• Yüzüak, E. (2010). Girişimcilik eğilimlerini etkileyen faktörler: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Biga İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çanakkale