Research Article

Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi

Number: 86 October 25, 2025
TR EN

Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi

Abstract

Tüketim yalnızca ihtiyaç temelli bir faaliyet olmaktan çıkıp, bireylerin kişiliklerini ortaya koyan sosyal bir olguya dönüşmüştür. Bu bağlamda, kişilik özelliklerinin tüketim tercihlerine yön verici bir rol oynadığı düşünülmektedir. Dünyadaki kıt kaynakların insanlığı sürdürülebilir tüketime doğru ittiği bu dönemde, yapılan her çalışmanın kıymetli olduğu düşünülmektedir. Araştırmada, gönüllü sadelik; alışverişte temkinli tutumlar, kendi kendine yeterliliği kabul etme, gönüllü sade yaşam arzusu gibi değerlerle ilişkilendirilmiştir. Kişilik özellikleri ise bireylerin bu değerlere ne ölçüde yakınlık gösterdiğini belirlemede temel bir değişken olarak ele alınmıştır. Çalışmanın odak noktası kişilik özelliklerinin, gönüllü sadelik üzerinden sürdürülebilir satın alma niyet ve davranışına etkisini ortaya koymaya çalışmasıdır. Sonuçlar, sürdürülebilir satın alma davranışının en güçlü yordayıcısının, bireylerin sürdürülebilir satın alma niyeti olduğu belirlenmiştir. Sürdürülebilir satın alma niyetini; temkinli alışveriş tutumları, öz yeterlilik inancı ve sade yaşam arzusu anlamlı düzeyde etkilemektedir. Bu yapıların temelinde ise genellikle sorumluluk ve uyumluluk gibi kişilik boyutları yer almaktadır. Buna karşılık, dışa dönüklük, deneyime açıklık ve duygusal dengesizlik (nevrotiklik) gibi kişilik özelliklerinin bu süreç üzerindeki etkileri daha sınırlı kalmıştır. Elde edilen bulgular, sürdürülebilir tüketim davranışlarının kişilik özellikleri çerçevesinde çok boyutlu biçimde değerlendirilebileceğini göstermektedir.

Keywords

Ethical Statement

Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Yayın Etiği Kurulu’ndan 02.06.2025-228 tarih ve sayılı yazılı izin alınmıştır

References

  1. Aaker, J. L. (1997). Dimensions of brand personality. Journal of Marketing Research, 34(3), 347–356.
  2. Allport, G. W., & Odbert, H. S. (1936). Trait-names: A psycho-lexical study. Psychological monographs, 47(1), i.
  3. Archimi, C. S., Reynaud, E., Yasin, H. M. & Bhatti, Z. A. (2018). How perceived corporate social responsibility affects employee cynicism: The mediating role of organizational trust. Journal of Business Ethics, 151(4), 907-921.
  4. Argan, M., Argan Tokay, M., & Sevim, N. (2012). Tükenmeden tükettiren yaşam tarzı: gönüllü sadelik. 17. Ulusal Pazarlama Kongresi Bildiriler Kitabı içinde (ss. 201-220), Balıkesir.
  5. Arifin, W. N. (2015). The graphical assessment of multivariate normality using SPSS. Education in Medicine Journal, 7(2), 71-75.
  6. Awais, M., Samin, T., Gulzar, M. A., Hwang, J., & Zubair, M. (2020). Unfolding the Association between the big five, frugality, e-mavenism, and sustainable consumption behavior. Sustainability, 12(2), 490.
  7. Ballantine, P. W., & Creery, S. (2010). The consumption and dispositionbehaviour of voluntary simplifiers. Journal of Consumer Behaviour, 9(1), 45–56
  8. Batı, U. (2018). Tüketici davranışları: tüketim kültürü, psikolojisi ve sosyolojisi üzerine şeytanın notları. Alfa.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Marketing Communications, Consumer Behaviour, Marketing (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 25, 2025

Submission Date

August 1, 2025

Acceptance Date

October 25, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 86

APA
Saygın, E. P. (2025). Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 86, 313-334. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1755670
AMA
1.Saygın EP. Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;(86):313-334. doi:10.51290/dpusbe.1755670
Chicago
Saygın, Emine Pınar. 2025. “Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, nos. 86: 313-34. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1755670.
EndNote
Saygın EP (October 1, 2025) Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 86 313–334.
IEEE
[1]E. P. Saygın, “Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, no. 86, pp. 313–334, Oct. 2025, doi: 10.51290/dpusbe.1755670.
ISNAD
Saygın, Emine Pınar. “Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 86 (October 1, 2025): 313-334. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1755670.
JAMA
1.Saygın EP. Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;:313–334.
MLA
Saygın, Emine Pınar. “Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, no. 86, Oct. 2025, pp. 313-34, doi:10.51290/dpusbe.1755670.
Vancouver
1.Emine Pınar Saygın. Kişilik Özelliklerinin Gönüllü Sadelik Bağlamında Sürdürülebilir Satın Alma Davranışına Etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025 Oct. 1;(86):313-34. doi:10.51290/dpusbe.1755670