Research Article

ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu?

Number: 86 October 25, 2025
EN TR

ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu?

Abstract

Kökenleri daha eskiye uzansa da, dış yardımlar İkinci Dünya Savaşı sonrasında Amerika Birleşik Devletleri (ABD) öncülüğünde şekillenen uluslararası düzende önemli bir dış politika aracına dönüşmüştür. ABD, savaş sonrası dönemin ilk yıllarından itibaren dış yardımı diplomasinin temel unsurlarından biri olarak öne çıkarmış; 1961 yılında Birleşik Devletler Uluslararası Kalkınma Ajansı’nın (United States Agency for International Development – USAID) kurulmasıyla birlikte, gelişmekte olan ülkelere yönelik yardım faaliyetlerini kurumsal bir yapıya kavuşturmuştur. Ancak ABD’nin 45. başkanı Donald Trump döneminde, dış yardıma karşı söylem ve uygulamalar benimsenmiş; bu yaklaşım, savaş sonrası dönemdeki tüm yönetimlerin politikalarından belirgin biçimde ayrılarak keskin bir kopuşu temsil etmiştir. 2025 yılında 47. başkan olarak ikinci kez göreve gelen Trump, göreve gelmesinin hemen ardından dış yardımlarda ciddi kesintilere gitmiş ve USAID’in faaliyetlerine son vermiştir. Bu radikal adım, siyasi ve akademik çevrelerde, ABD’nin dış yardımı bir dış politika aracı olarak terk ettiği ve küresel yardım mimarisinden geri çekildiği yönünde değerlendirilmiştir. Bu çalışma, küresel dış yardım sisteminin kurucusu ve en büyük donörü olan ABD’nin dış yardım politikalarının tarihsel gelişimini inceleyerek, söylem ve uygulamalardaki değişim ve sürekliliği ele alan nitel bir analiz sunmayı amaçlamaktadır. Bu çerçevede, Trump yönetiminin dış yardımları sonlandırma yönündeki kararının, hem ABD dış politikası hem de küresel yardım sistemi üzerindeki olası etkilerini tartışmaktadır.

Keywords

References

  1. Amuzegar, J. (1958). Point Four: Performance and prospect. Political Science Quarterly, 73(4), 530–546.
  2. Arezki, R., Camara, Y., Imam, P. A., & Kpodar, K. R. (2025). Foreign aid and conflicts: The effects of 9/11 on donor behavior (IMF Working Paper No. 2025/016). International Monetary Fund. https://www.imf.org/en/Publications/WP/Issues/2025/01/17/
  3. Berghahn, V. R. (2001). America and the intellectual Cold Wars in Europe: Shepard Stone between philanthropy, academy, and diplomacy. Princeton, NJ: Princeton University Press.
  4. Brookings. (2025). What comes after a USAID shutdown? Brookings Institution. https://www.brookings.edu/articles/what-comes-after-a-usaid-shutdown/
  5. Brown, N. M., & Akhtar, S. I. (2022). U.S. International Development Finance Corporation (DFC): Overview. Congressional Research Service. https://www.congress.gov/crs-product/R47006
  6. Carothers, T. (1999). Aiding democracy abroad: The learning curve. Washington, DC: Carnegie Endowment for International Peace.
  7. Center for Global Development. (2025). Analyzing USAID program disruptions: Implications for PEPFAR programming and beneficiaries. Center for Global Development. https://www.cgdev.org/publication/analyzing-usaid-program-disruptions-implications-pepfar-programming-and-beneficiaries
  8. Cleveland, H. (1959). The convalescence of foreign aid. The American Economic Review, 49(2), 214–231.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Regional Development and Globalisation in International Economics, American Studies

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 25, 2025

Submission Date

August 1, 2025

Acceptance Date

October 25, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 86

APA
Gülseven, Y. (2025). ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu? Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 86, 522-540. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1756221
AMA
1.Gülseven Y. ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu? Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;(86):522-540. doi:10.51290/dpusbe.1756221
Chicago
Gülseven, Yahya. 2025. “ABD Dış Yardım Politikalarında ‘Trump Etkisi’: Dış Yardımın Sonu Mu?”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, nos. 86: 522-40. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1756221.
EndNote
Gülseven Y (October 1, 2025) ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu? Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 86 522–540.
IEEE
[1]Y. Gülseven, “ABD Dış Yardım Politikalarında ‘Trump Etkisi’: Dış Yardımın Sonu Mu?”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, no. 86, pp. 522–540, Oct. 2025, doi: 10.51290/dpusbe.1756221.
ISNAD
Gülseven, Yahya. “ABD Dış Yardım Politikalarında ‘Trump Etkisi’: Dış Yardımın Sonu Mu?”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 86 (October 1, 2025): 522-540. https://doi.org/10.51290/dpusbe.1756221.
JAMA
1.Gülseven Y. ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu? Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;:522–540.
MLA
Gülseven, Yahya. “ABD Dış Yardım Politikalarında ‘Trump Etkisi’: Dış Yardımın Sonu Mu?”. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, no. 86, Oct. 2025, pp. 522-40, doi:10.51290/dpusbe.1756221.
Vancouver
1.Yahya Gülseven. ABD Dış Yardım Politikalarında “Trump Etkisi”: Dış Yardımın Sonu Mu? Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025 Oct. 1;(86):522-40. doi:10.51290/dpusbe.1756221