1789 Sonrasından Günümüze Dans Temalı Afiş Tasarımları Üzerine Bir İnceleme
Abstract
1798 yılında taş baskı (litografi) tekniğinin icadı ile ortaya çıkan farklı bir mecra olan afiş, geçirdiği süreç içerisinde kuşkusuz pek çok farklı konunun sergilenmesine öncülük etmiştir. Zamanla farklı baskı tekniklerine doğru yol alan süreç içerisinde gelişim göstermiştir. Tarihte elde edilen ilk örneklerinin önemli bir çoğunluğunda en sık rastlanan temalardan biri olan “Dans” teması, afiş sanatçılarının en çok ürün verdiği konu olarak öne çıkmaktadır. Litografi baskı tekniğinden 1980 sonrasında ise post modern eğilimler ve bilgisayarın devreye girmesine kadar tüm tasarımların üretim süreçlerini doğrudan etkilenmiş, öznel üslupların artmasını tetiklemiştir. Farklı ülkelerin 1789’dan 2000’li yıllara değin sanatçıların afiş anlamında ürettikleri 350 görselin içerisinden bulundukları dönemin tasarım dilini en iyi anlatan 22 eserin gruplandırılarak incelemeleri yapılmıştır. Elde edilen eserler, afiş anlamında taş baskı tekniğinin ilk defa ortaya çıktığı Fransa ile başlatılarak, grafik anlamında Dünya’da gelişen görsel dillerin ve üslupların izini sürerek ilerletilmiştir. Bu anlamda Amerika, İngiltere, Avusturya, İskoçya, Almanya, İtalya ve Türkiye gibi ülkelere ait tasarımcılar; Jules Cheret, Toulouse Lautrec, Alphonse Mucha, Leonetto Capiello, Kate Sampson, Armin Hofmann, Gülümser Aral Üretmen ve bazı anonim tasarım çalışmaları incelenmiştir. Seçilen sanatçıların öncülüğünü yaptığı çalışmalar dünyada pek çok ülkenin sanatçılarının eğlence kültürü açısından önemli afiş örnekleri ortaya çıkarmasını sağlamıştır. Bu çalışmalar günümüz çağdaş sanatlar alanının önemli grafik tasarım örnekleri olmuşlardır. Bu noktadan hareketle, Dünya’da meydana gelen önemli olayların, sosyal ve kültürel değişimlerin afişlere tasarım dili anlamında yansımalarının incelenmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma içerisinde, bugüne kadar afiş konusunda yapılmış grafik tasarım araştırmalarına “dans” teması üzerinden yeni bir perspektif çizilmesine özen gösterilmiştir.
Keywords
References
- Ades, D. (1984). The 20th-century poster: design of the Avant-Garde. New York: Abbeville Press.
- Akdenizli, F. (2008). 1960 sonrası Türk grafik tasarımında ulusal üslup sorunsalı. Yayınlanmamış sanatta yeterlilik tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
- And, M. (2004). Türk tiyatro tarihi: başlangıcından 1983’e. İstanbul: İletişim Yayınları.
- Artmonsky, R. (2012). The pleasures of printing. London: Artmonsky Arts.
- Artmonsky, R. (2013). Designing women: women working in advertising and publicity from the 1920s to the1960s. London: Artmonsky Arts.
- Bestley, R., & Noble, I. (2002). Up against the wall: International poster design. Hove: Roto Vision.
- Binder, J. (1934). Colour in advertising. London: The Studio.
- Bradshaw, P. V. (1926). Art in advertising. London: John Lane.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Art and Literature
Authors
Tuğba Gayret
*
Türkiye
Publication Date
March 13, 2019
Submission Date
February 9, 2019
Acceptance Date
March 12, 2019
Published in Issue
Year 2019