Diyarbakır İli Süt Sığırı Yetiştiriciliğinin Sıcaklık- Nem İndeksi Yönünden Değerlendirilmesi

Bu çalışma, Diyarbakır ilinin ilçelerine ait sıcaklık nem indekslerini (SNİ) hesaplayarak ısı stresinin süt kayıpları üzerindeki etkisini tespit etmek maksadıyla yapılmıştır. Araştırmanın veri setini Meteoroloji 15. Bölge Müdürlüğünden temin edilen Diyarbakır ilinin 12 ilçesine ait 1999-2019 yılları arasındaki meteorolojik veriler oluşturmuştur. Araştırmada, ilin çoğu ilçelerine ait Haziran-Eylül ayları arasındaki SNİ değerleri, SNİ değerinin alansal dağılımı, inek başına günlük süt kayıpları tespit edilmiştir. Araştırmada, SNİ değerlerinin eşik değerleri aştığı ay ve ilçeler göz önünde bulundurulduğunda, yüksek SNİ değerlerine bağlı olarak oluşan, inek başına günlük süt kaybının en yüksek olduğu ilçeler Ergani, Çermik ve Silvan sırasıyla 9,56kg, 7,45kg ve 6,40kg; en düşük gerçekleştiği ilçeler ise Çınar, Çüngüş ve Lice sırasıyla 1,76kg, 1,88kg ve 2,26kg olarak tespit edilmiştir. Ağustos ayı süt kayıpları için en yüksek gerçekleştiği ilçeler olarak Ergani, Silvan ve Çermik sırasıyla 8,94kg, 8,10kg ve 6,5kg; en düşük gerçekleştiği ilçeler ise Çınar, Bismil ve Çüngüş sırasıyla 1,93kg, 2,18kg ve 2,45kg olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak, Diyarbakır süt işletmelerinde, özellikle Temmuz ve Ağustos aylarında, ısı stresi nedeniyle önemli süt verim kayıplarının yaşandığı belirlenmiştir. Isı stresi ve süt kaybını önlemek için yüksek çevre sıcaklığının olduğu dönemlerde bakım-yönetim uygulamalarının iyileştirilmesi faydalı olacaktır.