Araştırma Makalesi

Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi

Cilt: 32 Sayı: 2 28 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi

Öz

Son yıllarda etkisini giderek artıran küresel iklim değişikliği, artık insanlığın önlem alması ve uyum çabalarını artırması gereken bir problem haline gelmiştir. Daha uzun süre maruz kalınan sıcak hava dalgaları, sıcak hava dalgaları ile birlikte sıklığı giderek artan orman yangınları, kuraklık, şiddetli yağışlar, sel ve heyelan olayları iklimsel parametrelerdeki farklılaşmaların en belirgin göstergeleridir. İklim değişikliğinin Dünya’nın farklı alanlarında farklı sonuçları ortaya çıksa da, Türkiye’nin içinde bulunduğu Akdeniz Havzası bu değişikliklerden en fazla etkilenmesi beklenen sahalardandır. Türkiye'nin sıcaklık ve yağış iklim değişkenleri üzerine gelecek öngörüsü sunmak ve olası farklılaşmaları belirlemek çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Bilimsel kuruluşlar tarafından geliştirilen modeller ve uygulanan emisyon senaryoları, gelecekte yaşanabilecek olası değişikliklerin tahmini için önemli metotlardır. Araştırmada Coupled Model Intercomparison Project Phase 5 (CMIP5) projesi kapsamında yer alan modellere ve senaryolara ait çoklu model ortalaması kullanılmıştır. Analizlere dahil edilen emisyon senaryoları RCP4.5 ve RCP8.5’tir. Çalışmaya ait analizler Google Earth Engine bulut işletim sistemi ile gerçekleştirilmiş ve ArcGIS 10.4 programı ile haritalanmıştır. Yapılan analizler sonucunda 2005-2040 döneminde Türkiye, bugünkü ortalamalara göre daha sıcak günler ile karşı karşıya kalacaktır. Maksimum sıcaklık ortalamalarındaki artış trendi daha kuvvetlidir. Akdeniz kıyılarında görülen iklim şartları ilerleyen yıllarda etki sahasını Ege ve Marmara bölgelerine doğru genişletecektir. Doğu Anadolu Bölgesi’nde minimum sıcaklık ortalamalarında daha kuvvetli artışlar yaşanacaktır. Yağış miktarlarında Akdeniz-Ege kıyıları ve iç bölgelerde azalma, Doğu Karadeniz kıyılarında kısmen artışlar görülecektir. Genel olarak bütün Türkiye arazisinin ortalama yağışı dikkate alındığında, pozitif ya da negatif yönde bir eğilim mevcut değildir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akçakaya, A., Atay, H., ve Demir, Ö. (2013). İklim Değişikliği Senaryolarında Yeni Dönem: Paralel Yaklaşım ve Temsili Konsantrasyon Rotaları. 6th Atmospheric Science Symposium - ATMOS. 3 - 5 Haziran 2013, İstanbul. İstanbul.
  2. Alexeeff, S. E., Nychka, D., Sain, S. R., ve Tebaldi, C. (2018). Emulating mean patterns and variability of temperature across and within scenarios in anthropogenic climate change experiments. Climatic Change, 146(3–4), 319–333. https://doi.org/10.1007/S10584-016-1809-8/FIGURES/3
  3. Alonso, A., Muñoz-Carpena, R., Kennedy, R. E., ve Murcia, C. (2016). Wetland landscape spatio-temporal degradation dynamics using the new google earth engine cloud-based platform: Opportunities for non-specialists in remote sensing. Transactions of the ASABE, 59(5), 1333–1344. https://doi.org/10.13031/trans.59.11608
  4. Anderson, L. S., Flowers, G. E., Jarosch, A. H., Aðalgeirsdóttir, G. T., Geirsdóttir, Á., Miller, G. H., … Pálsson, F. (2018). Holocene glacier and climate variations in Vestfirðir, Iceland, from the modeling of Drangajökull ice cap. Quaternary Science Reviews, 190, 39–56. https://doi.org/10.1016/J.QUASCIREV.2018.04.024
  5. Badino, F., Ravazzi, C., Vallè, F., Pini, R., Aceti, A., Brunetti, M., … Orombelli, G. (2018). 8800 years of high-altitude vegetation and climate history at the Rutor Glacier forefield, Italian Alps. Evidence of middle Holocene timberline rise and glacier contraction. Quaternary Science Reviews, 185, 41–68. https://doi.org/10.1016/J.QUASCIREV.2018.01.022
  6. Bağçaci, S. Ç., Yucel, I., Duzenli, E., ve Yilmaz, M. T. (2021). Intercomparison of the expected change in the temperature and the precipitation retrieved from CMIP6 and CMIP5 climate projections: A Mediterranean hot spot case, Turkey. Atmospheric Research, 256, 105576. https://doi.org/https://doi.org/10.1016/j.atmosres.2021.105576
  7. Bala, G. (2013). Digesting 400 ppm for global mean CO 2 concentration Conserving the endangered Mahseers ( Tor spp .) of India : the positive role of recreational fisheries. Current Science, 104(11), 1471.
  8. Böhringer, C. (2003). The Kyoto Protocol: A Review and Perspectives. Oxford Review of Economic Policy, 19(3), 451–466. https://doi.org/10.1093/OXREP/19.3.451

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beşeri Coğrafya

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

15 Mayıs 2023

Kabul Tarihi

17 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 32 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Coşkun, M., Şahiner, H., Canbulat, O., Öztürk, A., Taşoğlu, E., & Toprak, F. (2023). Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi. Ege Coğrafya Dergisi, 32(2), 253-271. https://doi.org/10.51800/ecd.1296895
AMA
1.Coşkun M, Şahiner H, Canbulat O, Öztürk A, Taşoğlu E, Toprak F. Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi. ECD. 2023;32(2):253-271. doi:10.51800/ecd.1296895
Chicago
Coşkun, Mücahit, Hüseyin Şahiner, Onur Canbulat, Ahmet Öztürk, Enes Taşoğlu, ve Ferhat Toprak. 2023. “Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi”. Ege Coğrafya Dergisi 32 (2): 253-71. https://doi.org/10.51800/ecd.1296895.
EndNote
Coşkun M, Şahiner H, Canbulat O, Öztürk A, Taşoğlu E, Toprak F (01 Aralık 2023) Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi. Ege Coğrafya Dergisi 32 2 253–271.
IEEE
[1]M. Coşkun, H. Şahiner, O. Canbulat, A. Öztürk, E. Taşoğlu, ve F. Toprak, “Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi”, ECD, c. 32, sy 2, ss. 253–271, Ara. 2023, doi: 10.51800/ecd.1296895.
ISNAD
Coşkun, Mücahit - Şahiner, Hüseyin - Canbulat, Onur - Öztürk, Ahmet - Taşoğlu, Enes - Toprak, Ferhat. “Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi”. Ege Coğrafya Dergisi 32/2 (01 Aralık 2023): 253-271. https://doi.org/10.51800/ecd.1296895.
JAMA
1.Coşkun M, Şahiner H, Canbulat O, Öztürk A, Taşoğlu E, Toprak F. Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi. ECD. 2023;32:253–271.
MLA
Coşkun, Mücahit, vd. “Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi”. Ege Coğrafya Dergisi, c. 32, sy 2, Aralık 2023, ss. 253-71, doi:10.51800/ecd.1296895.
Vancouver
1.Mücahit Coşkun, Hüseyin Şahiner, Onur Canbulat, Ahmet Öztürk, Enes Taşoğlu, Ferhat Toprak. Türkiye’de Maksimum-Minimum Sıcaklık Ortalamaları ve Yağış Tutarının Google Earth Engine ile 2040 Yılı Modellemesi. ECD. 01 Aralık 2023;32(2):253-71. doi:10.51800/ecd.1296895