Research Article

Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi

Volume: 8 Number: 2 May 31, 2021
EN TR

Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi

Abstract

Kayaçların delinebilirlik özellikleri, madencilik ve tünel açma işlemlerinde makine performansı ve maliyetler açısından oldukça önemli bir özelliktir. Bu nedenle, kayaçların delinebilirliğine etki eden parametrelerin detaylı olarak incelenmesi gerekmektedir. Bu çalışmanın temel amacı kayaçların delinebilirliği ile kayaç öğütülebilirliği arasındaki ilişkinin, kayaçların mekanik ve sertlik özellikleride dikkate alınarak labaratuvar şartlarında araştırılmasıdır. Bu amaçla, magmatik (andezit örnekler) ve sedimanter (karbonat kökenli örnekler) kökenli ondört kayaç üzerinde mekanik (basma ve çekme dayanımları), sertlik (Shore sertliği), delinebilirlik (delme oranı indeksi) ve öğütülebilirlik deneyleri gerçekleştirilmiştir. Kayaçların öğütülebilirliklerini belirlemek için Hardgrove öğütme indeks deney yöntemi kullanılmış ve Bond iş indeksi değerleri literatürde önerilen yaklaşımlara göre hesaplanmıştır. Deneysel çalışmalardan elde edilen veriler üzerinde yapılan istatistiksel analizler (regresyon analizi) andezit ve karbonat kökenli kayaçlarda öğütülebilirlik ile delinebilirlik arasında güçlü doğrusal ilişkiler (R2sırasıyla 0.99 ve 0.79) ortaya koymuştur. Sınırlı veri ile elde edilen bu bilgiler ışıgında çok zahmetli bir deney yöntemi olan kayaçların delinebilirlik (DRI) değeri daha basit bir deney yöntemi olan Hardgrove öğütebilirlik değeri üzerinden oldukca başarılıbir şekilde tahmine edilebileceğini göstermektedir.

Keywords

Supporting Institution

TÜBİTAK ve Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi-BAP

Project Number

104M437 ve BAP-2015-98150330-01

Thanks

Yazar, bu çalışmayı destekleyen 104M437 projesi için TÜBİTAK'a ve BAP-2015-98150330-01 projesi için Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi'ne, değerli yorum ve önerileri için Prof. Dr. Olgay Yaralı, Prof. Dr. Hamit Aydın, Doç. Dr. Okan Su ve Arş. Gör. Dr. Haşim Duru'ya (Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi) teşekkürlerini sunar.

References

  1. [1] S. H. Hoseinie, H. Aghababaei, and Y. Pourrahimian, Development Of A New Classification System For Assessing Of Rock Mass Drillability Index (RDi), Int. J. Rock Mech. Min. Sci., 45(1), 1–10, 2008.
  2. [2] Tamrock, Handbook of Underground Drilling. 1987.
  3. [3] Y. Özçelik, Mermercilikte Elmas Tel Kesme Makinalarının Çalışma Koşullarının İncelenmesi, Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Maden Mühendisliği Anabilim Dalı, 1999.
  4. [4] J. Park and K. Kim, Use Of Drilling Performance To Improve Rock-Breakage Efficiencies: A Part Of Mine-To-Mill Optimization Studies In A Hard-Rock Mine, Int. J. Min. Sci. Technol., 30(2), 179–188, 2020
  5. [5] G. Mucsi, Rácz, G. Mag, G. Antal, and B. Csőke, Volume Based Closed-Cycle Hardgrove Grindability Method, Rud. Geol. Naft. Zb., 34(4), 9–17, 2019
  6. [6] G. S. A. Haffez, Correlation between Bond Work ındex And Mechanical Properties Of Some Saudi Ores, 40(1), 271–280, 2012.
  7. [7] R. Swain and R. B. Rao, Alternative Approaches for Determination of Bond Work Index on Soft and Friable Partially Laterised Khondalite Rocks of Bauxite Mine Waste Materials, J. Miner. Mater. Charact. Eng., 8(9), 729–743, 2009
  8. [8] D. Vedat, G. Balta, and A. Yamık, The Interrelationships Between Bond Grindability Of Coals And Impact Strength Index (I.S.I.), Point Load Index (Ia) And Friability Index (FD), Chang. Scopes Miner. Process., pp. 15–19, 1996

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 31, 2021

Submission Date

February 4, 2021

Acceptance Date

March 26, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 8 Number: 2

APA
Sakız, U. (2021). Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. El-Cezeri, 8(2), 728-740. https://doi.org/10.31202/ecjse.867796
AMA
1.Sakız U. Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. El-Cezeri Journal of Science and Engineering. 2021;8(2):728-740. doi:10.31202/ecjse.867796
Chicago
Sakız, Utku. 2021. “Kayaçların Mekanik Ve Delinebilirlik Özellikleri Ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi”. El-Cezeri 8 (2): 728-40. https://doi.org/10.31202/ecjse.867796.
EndNote
Sakız U (May 1, 2021) Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. El-Cezeri 8 2 728–740.
IEEE
[1]U. Sakız, “Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi”, El-Cezeri Journal of Science and Engineering, vol. 8, no. 2, pp. 728–740, May 2021, doi: 10.31202/ecjse.867796.
ISNAD
Sakız, Utku. “Kayaçların Mekanik Ve Delinebilirlik Özellikleri Ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi”. El-Cezeri 8/2 (May 1, 2021): 728-740. https://doi.org/10.31202/ecjse.867796.
JAMA
1.Sakız U. Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. El-Cezeri Journal of Science and Engineering. 2021;8:728–740.
MLA
Sakız, Utku. “Kayaçların Mekanik Ve Delinebilirlik Özellikleri Ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi”. El-Cezeri, vol. 8, no. 2, May 2021, pp. 728-40, doi:10.31202/ecjse.867796.
Vancouver
1.Utku Sakız. Kayaçların Mekanik ve Delinebilirlik Özellikleri ile Öğütülebilirliği Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi. El-Cezeri Journal of Science and Engineering. 2021 May 1;8(2):728-40. doi:10.31202/ecjse.867796

Cited By

Creative Commons License El-Cezeri is licensed to the public under a Creative Commons Attribution 4.0 license.
88x31.png