Fars Edebiyatında Hamriyye
Öz
Asıl konusu şarap, şarap içmek ve bununla ilgi şeylerin anlatıldığı şiirlere hamriyye denilmektedir. Fars edebiyatında ilk defa Sâmânî dönemi şairlerin şiirlerinde içki tarif edilmiştir. Sâmânîler döneminde bize ulaşan en önemli ve kapsamlı hamriyye Rûdekî-i Semerkandî’ye ait olan doksan iki beyitlik kasidedir. Rûdekî’den sonra en güzel ve derli toplu hamriyye yazan kimse şair Beşâr-i Mergezî’dir. Şair Menûçihrî’nin kaside ve musammatlarında hamriyye söyleme geleneği en uç zirveye ulaşmıştır. Senâî ve Hâkânî gibi mütedeyyin ve dindar şairler bile şiirlerinde şaraptan bahsetmişler. Tasavvufun yaygınlık kazanması ve tasavvufi fikirleri beyan etmek için şiirin kullanılmasıyla birlikte hamriyyeler ve hamriyye ıstılahları mecazi bir surette kullanılmaya başlanmıştır. Hamriyye bütün nazım şekilleriyle yazılmıştır.
Anahtar Kelimeler
References
- Ethe, Hermann, Târîh-i Edebiyât-i Fârsî, (trc. Havâşî Rızâzâde Şefik) Tahran, 1356.
- Esîrî-yi Lâhîcî, Muhammed b. Yahya, Mifâtîhü’l-İʻcâz fî Şerh-i Gülşen-i Râz (hz. Muhammed Rızâ Berzeger Hâlkî ve Afet Kerbâsî) Tahran, 1371.
- Al-Kikk, Victor, Râbıte-i Hamriyyât-i Menûçihrî Bâ Mezâmîn-i Hamrî-yi Şuʻarâ-yi Arab, Der Mecmûʻe-i Makâlât-i Çehâromîn Kongre-i Tahkîkât-i İrânî, c.1, (hz. Muhammed Alî Sâdıkyân) Şîrâz: Dânişgâh-i Şîrâz, 1353.
- Bedr-i Çâçermî, Kasâid, Kânpûr, 1898.
- Takî Bahâr, Muhammed, Dîvân, (hz. Mihrdâd Bahâr) Tahran, 1368.
- Pûrcevâdî, Nasrullâh, Bâde-i Işk, Seyr-i Târîhî-yi Maʻnâ-yi İrfânî-yi Bâde Yâ Mey Der Şiʻr-i Fârsî, Neşr-i Dâniş, 1370.
- Târîh-i Sîstân, (hz. Muhammed Takî Bahâr) Tahran, Zevâr, 1314.
- Hâkânî, Bedîl b. Alî, Dîvân, (hz. Ziyâeddîn Secâdî) Tahran, 1368.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Creative Arts and Writing
Journal Section
Translation
Authors
Çetin Kaska
0000-0002-1168-5522
Türkiye
Publication Date
June 15, 2019
Submission Date
April 1, 2019
Acceptance Date
May 28, 2019
Published in Issue
Year 1970 Volume: 2 Number: 1
