Review

Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye'de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme

Volume: 16 Number: Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi November 6, 2025
TR EN

Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye'de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme

Abstract

Bu çalışma, Türkiye'de yükseköğretim kurumlarında görev yapan öğretim elemanlarının pedagojik yeterlilik düzeylerini değerlendirmeyi ve bu alandaki yapısal eksiklikleri ortaya koyarak çözüm önerileri sunmayı amaçlamaktadır. Araştırmada nitel yöntem kullanılmış, literatür taraması ve karşılaştırmalı doküman analizi yoluyla Türkiye’deki durum Finlandiya, İsveç, Hollanda, Birleşik Krallık, Kanada ve Avustralya gibi ülkelerdeki pedagojik formasyon modelleriyle karşılaştırılmıştır. Türkiye’de öğretim elemanlarının önemli bir kısmı pedagojik formasyon eğitimi almadan ders vermeye başlamaktadır. Bu durum sınıf yönetimi, ölçme-değerlendirme, öğrenciyle etkileşim ve öğretim tasarımı gibi temel alanlarda çeşitli yetersizliklere yol açabilmektedir. Eğitim fakültesi kökenli akademisyenlerin pedagojik açıdan görece daha donanımlı olduğu, ancak bu farkın sistem geneline yansımadığı görülmektedir. Uluslararası örneklerde ise öğretim üyelerinin pedagojik gelişimini desteklemek amacıyla yapılandırılmış eğitim programları, mentorluk sistemleri ve sertifikasyon süreçlerinin yaygın biçimde uygulanmaktadır. Bu doğrultuda, Türkiye'de yükseköğretim alanında pedagojik yeterliklerin kurumsal bir yapıya kavuşturulması, öğretim becerilerini destekleyici programların yaygınlaştırılması ve bu sürecin akademik yükselme kriterlerine entegre edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

References

  1. Aalto University. (2025). Aalto University pedagogical training for faculty. https://www.aalto.fi/en/services/ aalto-university-pedagogical-training-for-faculty
  2. Advance HE. (2025). Fellowship. Retrieved April 19, 2025, from https://www.advance-he.ac.uk/fellowship
  3. Alimbekov, A., Yeşil, R., Yılmaz, K., Yılmaz, H., Boobekova, K., Borkoyev, B., & Mamirova, C. (2021). Üniversite öğretim elemanlarının pedagojik yeterlikleri sergileme konusunda yaşadıkları sorunlar/ zorluklar ve eğitim ihtiyaçlarının değerlendirilmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(1), 1–17. https://doi.org/10.33206/jmss.2021.10.1.1
  4. Arslantaş, H. İ. (2011). Öğretim elemanlarının öğretim strateji yöntem ve teknikleri, iletişim ve ölçme de ğerlendirme yeterliklerine yönelik öğrenci görüşleri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 487 506.
  5. Biggs, J., & Tang, C. (2022). Teaching for quality learning at university (5th ed.). McGraw-Hill Education.
  6. Boyer, E. L. (1990). Scholarship Reconsidered: Priorities of the Professoriate. The Carnegie Foundation for the Advancement of Teaching.
  7. Devlin, M., & Samarawickrema, G. (2010). The criteria of effective teaching in a changing higher edu cation context. Higher Education Research & Development, 29(2), 111–124. https://doi. org/10.1080/07294360903244398
  8. Gibbs, G., & Coffey, M. (2004). The impact of training of university teachers on their teaching skills, their approach to teaching and the approach to learning of their students. Active Learning in Higher Edu cation, 5(1), 87–100. https://doi.org/10.1177/1469787404040463

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Higher Education Policies

Journal Section

Review

Publication Date

November 6, 2025

Submission Date

June 20, 2025

Acceptance Date

September 6, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 16 Number: Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi

APA
Uysal, K., & Bakır, V. (2025). Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama, 16(Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi), 59-74. https://doi.org/10.58689/eibd.1723709
AMA
1.Uysal K, Bakır V. Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama. 2025;16(Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi):59-74. doi:10.58689/eibd.1723709
Chicago
Uysal, Kazım, and Vedat Bakır. 2025. “Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme”. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama 16 (Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi): 59-74. https://doi.org/10.58689/eibd.1723709.
EndNote
Uysal K, Bakır V (November 1, 2025) Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama 16 Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi 59–74.
IEEE
[1]K. Uysal and V. Bakır, “Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme”, Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama, vol. 16, no. Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi, pp. 59–74, Nov. 2025, doi: 10.58689/eibd.1723709.
ISNAD
Uysal, Kazım - Bakır, Vedat. “Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme”. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama 16/Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi (November 1, 2025): 59-74. https://doi.org/10.58689/eibd.1723709.
JAMA
1.Uysal K, Bakır V. Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama. 2025;16:59–74.
MLA
Uysal, Kazım, and Vedat Bakır. “Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme”. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama, vol. 16, no. Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi, Nov. 2025, pp. 59-74, doi:10.58689/eibd.1723709.
Vancouver
1.Kazım Uysal, Vedat Bakır. Yükseköğretimde Pedagojik Formasyon İhtiyacı: Türkiye’de Akademik Kadroların Öğretim Yeterliliği Üzerine Bir Değerlendirme. Eğitim Ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori Ve Uygulama. 2025 Nov. 1;16(Özel Sayı: Türkiye’de Yükseköğretimin Yeniden Yapılandırılması: Yeniklikler, Sorunlar ve Çözüm Önerileri Kongresi):59-74. doi:10.58689/eibd.1723709