Research Article

Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme

Number: 36 May 31, 2022
TR EN

Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme

Abstract

Talep tahminleri, üretim planlama, finansal planlama, bütçeleme, satın alma, satış gibi birçok iş sürecinin yönetilebilmesi için kritik öneme sahiptir. Talep tahminlerinin yüksek doğrulukla elde edilmesi, tüm tedarik zinciri yönetimi süreçlerinin başarısı için kilit bir faktördür. Bu çalışmada talep tahminleme problemi, bir çimento firmasının en yüksek satış payına sahip bir ürün grubunun geçmiş satış verileri kullanılarak ele alınmıştır. Ele alınan veri seti tek değişkenli bir zaman serisidir. Veri setinin ilk üç yılı eğitim, son yılı ise test seti olarak kullanılmıştır. Tahminleme için öncelikle geleneksel istatistiksel zaman serileri analiz yöntemleri uygulanmıştır. Eğitim setinde, uygulanan yöntemler içinde en başarılı olan istatistiksel zaman serileri yöntemi Basit Mevsimsel Yöntem (Simple Seasonal Method - SSM) olmuştur. SSM modelinin performansı, derin öğrenme yöntemlerinden Uzun-Kısa Süreli Bellek (Long-Short Term Memory-LSTM) temelli olarak geliştirilen modelin performansıyla karşılaştırılmıştır. LSTM modeli geliştirilirken ızgara (grid) arama yapılmış ve hiper-parametrelerin değerleri için en başarılı kombinasyon belirlenmiştir. Bu konfigürasyonla eğitilen LSTM modeli test setinde uygulanmıştır. Modellerin test setindeki tahmin performansları karşılaştırıldığında, LSTM modelinin SSM modeline göre MAPE ölçütünde %34,57, RMSE ölçütünde ise %33,74 iyileştirme sağladığı görülmüştür.

Keywords

References

  1. APICS Dictionary (1987), American Production and Inventory Control Society, Inc., Falls Church, VA.
  2. Merkuryeva, G., Valberga, A., & Smirnov, A. (2019). Demand forecasting in pharmaceutical supply chains: A case study. Procedia Computer Science, 149, 3-10.
  3. Stevenson, W. J. (2012). Operations Management. 11th Edition. McGraw-Hill Global Education.
  4. Lawrence, K. D., & Klimberg, R.K. (Eds.). (2018). Advances in business and management forecasting. Volume 12. Emerald Group Publishing.
  5. Box, G. E., Jenkins, G. M., Reinsel, G. C., & Ljung, G. M. (2015). Time series analysis: forecasting and control. John Wiley & Sons.
  6. Bontempi, G., Ben Taieb, S., & Borgne, Y. A. L. (2012, July). Machine learning strategies for time series forecasting. In European business intelligence summer school (pp. 62-77). Springer, Berlin, Heidelberg.
  7. Loureiro, A. L., Miguéis, V. L., & da Silva, L. F. (2018). Exploring the use of deep neural networks for sales forecasting in fashion retail. Decision Support Systems, 114, 81-93.
  8. Wanchoo, K. (2019, March). Retail demand forecasting: a comparison between deep neural network and gradient boosting method for univariate time series. In 2019 IEEE 5th International Conference for Convergence in Technology (I2CT) (pp. 1-5). IEEE.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

May 31, 2022

Submission Date

April 1, 2022

Acceptance Date

April 11, 2022

Published in Issue

Year 2022 Number: 36

APA
Demircan Keskin, F., & Soyuer, H. (2022). Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, 36, 15-20. https://doi.org/10.31590/ejosat.1096898
AMA
1.Demircan Keskin F, Soyuer H. Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme. EJOSAT. 2022;(36):15-20. doi:10.31590/ejosat.1096898
Chicago
Demircan Keskin, Fatma, and Haluk Soyuer. 2022. “Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri Ve Derin Öğrenme Ile Talep Tahminleme”. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, nos. 36: 15-20. https://doi.org/10.31590/ejosat.1096898.
EndNote
Demircan Keskin F, Soyuer H (May 1, 2022) Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi 36 15–20.
IEEE
[1]F. Demircan Keskin and H. Soyuer, “Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme”, EJOSAT, no. 36, pp. 15–20, May 2022, doi: 10.31590/ejosat.1096898.
ISNAD
Demircan Keskin, Fatma - Soyuer, Haluk. “Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri Ve Derin Öğrenme Ile Talep Tahminleme”. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi. 36 (May 1, 2022): 15-20. https://doi.org/10.31590/ejosat.1096898.
JAMA
1.Demircan Keskin F, Soyuer H. Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme. EJOSAT. 2022;:15–20.
MLA
Demircan Keskin, Fatma, and Haluk Soyuer. “Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri Ve Derin Öğrenme Ile Talep Tahminleme”. Avrupa Bilim Ve Teknoloji Dergisi, no. 36, May 2022, pp. 15-20, doi:10.31590/ejosat.1096898.
Vancouver
1.Fatma Demircan Keskin, Haluk Soyuer. Bir Çimento Firmasında İstatistiksel Zaman Serileri Yöntemleri ve Derin Öğrenme ile Talep Tahminleme. EJOSAT. 2022 May 1;(36):15-20. doi:10.31590/ejosat.1096898

Cited By