EN
TR
Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi
Abstract
Gelişmiş ülkelerde eğitimin paydaşı olma yolunda ilerleyen insansı robotların, 21. Yüzyılın teknolojik olgusu olarak yakın gelecekte Türk Eğitim Sistemine de yansıması öngörülebilir. Bu yansımanın gidişatını, öğretmenlerin algı ve tutumları belirleyecektir. Bu itibarla, öğretmenlerin konu ile ilgili görüşlerinin bilinmesi, önemlidir. Bu önemden hareket eden araştırmanın amacı, eğitimde insansı robot kullanımı ve Frankeştayn sendromuna dair öğretmen görüşlerini belirleyip, çeşitli değişkenlere göre analiz etmektir. Tarama modelinde yürütülen araştırma, kamu okullarında görev yapan toplam 1075 öğretmen üzerinde yürütülmüştür. Veriler, anket formu ile toplanmış olup, betimsel istatistiki tekniklerle analiz edilmiştir. Analizler sonucunda, katılımcı öğretmenlerin, insansı robotlar hakkında fazlaca bilgi sahibi olmasalar da, konuyla ilgili olumlu ve olumsuz olmak üzere, düalist görüşlere sahip oldukları belirlenmiştir. Öğretmenler, eğitimde kısmen faydalı gördükleri insansı robotların işlevini ise, öğretmene yardımcı olmak, şeklinde görmektedirler. İnsansı robotların öğretmenin yerine geçmesini reddeden bu öğretmenlere göre bunların dezavantajları, iletişimi sınırlandırma, öğretimi mekanikleştirme, öğrenci mahremiyetini zedeleme şeklindedir. Öğretmenlerin insansı robotlar hakkındaki görüşleri, demografik değişkenlere göre farklılık göstermektedir. Son olarak öğretmenler, insansı robotların kontrolden çıkarak özerk hale gelmesini (Frankeştayn sendromu), fazla bilmeseler de, bunu, insanlık ve eğitim adına korkutucu bulmuşlardır. Araştırmada, Batı kültürü kaynaklı bu korkunun, Türk Eğitim Sisteminin 21. Yüzyıl teknolojilerine entegrasyonuna ket vurmaması gerektiğine dikkat çekilmiş ve asıl korkulması gerekenin de, bilimi yanlış kullanan, robotlaşmış insanlar olması gerektiği vurgulanmıştır.
Keywords
References
- Akdağ, M. (2021). Bilimsel araştırmalarda istatistiksel analizler. Ankara: Nobel Yayınları.
- Akgül, B. & Şahin, M. (2022). Teknolojinin eleştirel değerlendirilmesi üzerine göstergebilimsel bir inceleme: Black mirror (kara ayna) dizisi hated in the nation (sosyal linç) bölümü örneği. Yeni Medya, 12, 17-35.
- Aktürk, A. O. ve Delen, A. (2020). Öğretmenlerin teknoloji kabul düzeyleri ile öz-yeterlik inançları arasındaki ilişki. Bilim, Eğitim, Sanat ve Teknoloji Dergisi, 4(2), 67-80.
- Akyol Oktan, K. (2021). Teknolojik distopya anlatılarında müphemlik ve düşünceyi özgürleştirmenin olanakları üzerine: Black Mirror örneği. Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Tanıtım Anabilim Dalı.
- Alnajjar, F.S., Bartneck, C., Baxter, P. & Reich-Stiebert, N. (2021). “Robots in education: An introduction to high-tech social agents, intelligent tutors and curricular tools” in Robot in Education (Eds. Fady Alnajjar et al.). New York, Routledge.
- Altındiş, T. Z. ve Yaman, Y. (2021). Öğretmenlerin Teknoloji Entegrasyonuna Yönelik Öz-Yeterlik Algılarının İncelenmesi. International Social Mentality and Researcher Thinkers Journal, 7(43), 575-585.
- Aytaç, T. (2022). “Okul yönetiminde dijital dönüşüm ve dijital liderlik” içinde Eğitimde Yeni Sorunlar ve Cevaplar (Ed. H. İ. Özok). Ankara: Palme Yayınları.
- Bal, S. Y. ve Sarıkaya, B. (2022). Kelami açıdan insan fıtratı ve bilinci bağlamında yapay zekâ ve transhümanizm. Mavi Atlas, 10(2), 404-418.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Curriculum Development in Education
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
September 30, 2024
Publication Date
October 8, 2024
Submission Date
May 14, 2024
Acceptance Date
September 2, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 23 Number: 92
APA
Köksalan, B., Akpınar, B., & Akyıldız, T. Y. (2024). Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 23(92), 1394-1415. https://doi.org/10.17755/esosder.1483914
AMA
1.Köksalan B, Akpınar B, Akyıldız TY. Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi. esosder. 2024;23(92):1394-1415. doi:10.17755/esosder.1483914
Chicago
Köksalan, Bahadır, Burhan Akpınar, and Taha Yasin Akyıldız. 2024. “Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj Ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 23 (92): 1394-1415. https://doi.org/10.17755/esosder.1483914.
EndNote
Köksalan B, Akpınar B, Akyıldız TY (October 1, 2024) Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 23 92 1394–1415.
IEEE
[1]B. Köksalan, B. Akpınar, and T. Y. Akyıldız, “Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi”, esosder, vol. 23, no. 92, pp. 1394–1415, Oct. 2024, doi: 10.17755/esosder.1483914.
ISNAD
Köksalan, Bahadır - Akpınar, Burhan - Akyıldız, Taha Yasin. “Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj Ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 23/92 (October 1, 2024): 1394-1415. https://doi.org/10.17755/esosder.1483914.
JAMA
1.Köksalan B, Akpınar B, Akyıldız TY. Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi. esosder. 2024;23:1394–1415.
MLA
Köksalan, Bahadır, et al. “Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj Ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 23, no. 92, Oct. 2024, pp. 1394-15, doi:10.17755/esosder.1483914.
Vancouver
1.Bahadır Köksalan, Burhan Akpınar, Taha Yasin Akyıldız. Eğitimde İnsansı Robot Kullanımının Avantaj ve Dezavantajlarına (Frankeştayn Sendromu) Dair Öğretmen Görüşlerinin Analizi. esosder. 2024 Oct. 1;23(92):1394-415. doi:10.17755/esosder.1483914
Cited By
Yapay Zekâ Destekli Dijital Araçları Kullanım Yetkinliği Ölçeği (YAZDAKYÖ)
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.17240/aibuefd.2026..-1824346