Research Article

Domateste Fusarium oxysporum f. sp. radicis-lycopersici’ye Karşı Trichoderma Türleriyle Tohum Uygulamasının Etkisi

Volume: 8 Number: 2 December 30, 2025
EN TR

Domateste Fusarium oxysporum f. sp. radicis-lycopersici’ye Karşı Trichoderma Türleriyle Tohum Uygulamasının Etkisi

Öz

Yerel rizosferik Trichoderma harzianum izolatlarının, domates bitkisinde kök ve kök boğazı çürüklük hastalığına neden olan Fusarium oxysporum f. sp. radicis-lycopersici (Forl) etmenine karşı etkinliği araştırılmıştır. In vitro ikili kültür testleri, 36 Trichoderma harzianum ve bir Trichoderma virens izolatının Fusarium oxysporum f. sp. radicis-lycopersici (Forl) patojenine karşı etkilerinin büyük ölçüde antibiyozis mekanizmasına bağlı olduğunu ortaya koymuştur. T. harzianum izolatları Forl miselyal gelişimini %35,34’den %72,56’ya kadar değişen inhibisyon oranlarında sınırlandırmıştır. Antibiyozis etki gösteren iki izolat T/23 ve Dyb/T10-6 (Diyarbakır) sırasıyla %72,56 ve %58,75 inhibisyon oranı ile patojenin miselyal gelişimini engellemede en başarılı izolatlar olarak saptanmıştır. T. harzianum izolatlarının domates tohum çimlenmesini teşvik etme potansiyelleri değerlendirildiğinde, radikula ve hipokotil uzunlukları bakımından kontrol grubuna göre en yüksek etkiyi sırasıyla T/23 ve Krm/T1 izolatlarının gösterdiği belirlenmiştir. Tohum çimlenme indeksi açısından yapılan değerlendirmede, en yüksek indeks değeri T/23 izolatında tespit edilmiştir. Krm/T1 ve Urf/T8 izolatları, FORL konidi çimlenmesini %85 oranında engellemiştir. Saksı denemelerinde, T. harzianum izolatlarının kontrol grubuna kıyasla fide gelişimini teşvik ettiği ve hastalık şiddetini azalttığı belirlenmiştir. Bitki boyu, kök gelişimi, bitki ağırlığı ve hastalık semptomları açısından yapılan değerlendirmelerde, en yüksek başarı sırasıyla T/23, Krm/T1 ve Kny/T1-2 izolatlarından elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Supporting Institution

Erciyes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri

Project Number

BAP-FYL-2023-12545

Thanks

Erciyes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimine desteklerinden dolayı teşekkür ederiz.

References

  1. Akbulut, İ., 2014. Domates Fusarium solgunluk ve kök-kök boğazı çürüklüğü hastalıklarına karşı biyolojik mücadele yöntemlerinin araştırılması [Yüksek Lisans Tezi]. Süleyman Demirel Üniversitesi, Isparta.
  2. Altınok, H. H., & Kamberoğlu, M. A., 2005. Adana ve Mersin illerinde patlıcan üretim alanlarında Fusarium ve Verticillium solgunluk hastalıklarının yaygınlığı ve şiddeti. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 20(4): 1-8.
  3. Altınok, H. H., 2009. In vitro production of fumonisin B1 and B2 by Fusarium moniliforme and the biocontrol activity of Trichoderma harzianum. Annals of Microbiology 56(3): 509-516.
  4. Altınok, H. H., Canan, C., Demirel, Ö., & Yüksel G., 2023. Akdeniz İklimindeki Domates Seralarında Fusarium Solgunluk ve Fusarium Kök & Kök Boğazı Çürüklüğü Hastalık Etmenlerinin Moleküler Tanısı ve Virülenslikleri. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi 9(1): 36-49.
  5. Altınok, H., & Erdoğan, O., 2015. Determination of the in vitro effect of Trichoderma harzianum on phytopathogenic strains of Fusarium oxysporum. Notulae Botanicae Horti Agrobotanici Cluj-Napoca 43(2): 494-500.
  6. Altinok, H. H., Can, C., & Altinok, M. A., 2018. Characterization of Fusarium oxysporum f. sp. melongenae isolates from Turkey with ISSR markers and DNA sequence analyses. European Journal of Plant Pathology 150(3): 609-621.
  7. Altınok, H.H., & Kamberoğlu, M. A. 2025. Bitki Koruma Ürünleri Bayilik Sınav Kitabı. Bölüm: Fitopatoloji. Editör: Tamer Üstüner, Akademisyen Yayınevi, 482 Sayfa. Ankara, Türkiye.
  8. Aydın, M. H., 2015. Bitki fungal hastalıklarıyla biyolojik savaşta Trichoderma’lar. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 2(2): 135-148.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural Engineering (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

September 17, 2025

Publication Date

December 30, 2025

Submission Date

June 16, 2025

Acceptance Date

August 19, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 8 Number: 2

APA
Çağlar, S., Altınok, H. H., & Yüceer, D. S. (2025). Domateste Fusarium oxysporum f. sp. radicis-lycopersici’ye Karşı Trichoderma Türleriyle Tohum Uygulamasının Etkisi. Erciyes Tarım Ve Hayvan Bilimleri Dergisi, 8(2), 1-13. https://doi.org/10.55257/ethabd.1717686