EN
TR
EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ
Abstract
Bu çalışma, pasif sigara içimine maruz kalan U19-U21 futbolcularda kapiller kan oksijen doygunluğu vücut kompozisyonu, biyomotor özellikler, solunum ve dolaşım sistemleri düzeyleri üzerine sekiz haftalık egzersizin etkilerini araştırmak üzere yapıldı. Araştırma, Şanlıurfa spor (U-21-U19) erkek takımlarında oynayan, sigara dumanına maruz kalan ve kalmayan sigara kullanmamış 22 sporcu olmak üzere toplam 44 futbolcu ile birlikte yürütüldü. Tüm sporculara haftada üç gün, günde 60 dakika (15 dk ısınma hareketleri + 30 dk. interval koşu, dikey sıçrama, iki tekrarlı statik germe + 15 dk. esneme çalışması) olmak üzere sekiz haftalık egzersiz programı uygulandı. Elde edilen veriler bilgisayar ortamında karşılaştırılarak değerlendirildi ve anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak alındı. Sigara dumanına maruz kalan sporcular ile kalmayanların Zorlu Vital Kapasite (FVC) değerleri zamana bağlı olarak karşılaştırıldıklarında p<0.001, zaman*gruba bağlı olarak karşılaştırıldıklarında ise p<0.05 düzeyinde, Zorlu Ekspirasyon Hacmi: (FEV1) de zamana bağlı p<0.001 düzeyinde, Tiffeuau İndeksi (FEV1/FVC%) de gruba bağlı p<0.05 ile zamana bağlı p<0.001 düzeyde, Vital Kapasitelerinde: (VC) zamana bağlı olarak p<0.001 düzeyinde, Kapiller kan oksijen satürasyonu değerlerinde gruba bağlı p<0.05 ile zaman*gruba bağlı p<0.001 düzeyde, nabız değerlerinde gruba bağlı p<0.05 ile zaman*gruba bağlı p<0.001 düzeyde anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca sistolik basınç değerlerinde zamana bağlı p<0.05, diastolik basınçta gruba bağlı p<0.05 ile zamana bağlı p<0.001 düzeyde, kas kütlesinde zamana bağlı p<0.001 ile zaman*gruba bağlı p≤0.01 düzeyde, dikey sıçrama, dayanıklılık ve çabuklukta zamana bağlı p<0.001 düzeyinde, süratte zamana bağlı p<0.05 düzeyinde anlamlı değişim gözlenmiştir. Sigaraya maruz kalan sporcuların kalmayanlara göre kapiller kan % oksijen satürasyonu, vücut kompozisyonu, biyomotor özellikler, solunum ve dolaşım sistemleri üzerine etkileri bakımından önemli düzeyde olumsuz etkilendikleri tespit edildi.
Keywords
Supporting Institution
HARRAN ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA KURULU
Project Number
17048
Thanks
Tez çalışmam sırasında projemin oluşturulmasına yardımcı olan Prof. Dr. Ziya KARAKILÇIK ‘a Allah’ tan rahmet dilerim. Tez çalışmam süresince desteklerini esirgemeyen, bilgi ve tecrübesiyle bize yol gösteren, yapıcı eleştirilerde bulunan kıymetli danışman hocam Prof. Dr. Mehmet İRİADAM’ a teşekkürü bir borç bilirim. Projemi destekleyen Harran Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü’ne, çalışmalarım sırasında desteğini esirgemeyen kıymetli arkadaşım Metin KOCADAĞ’a, Şanlıurfaspor kulübü U19-U21 kategorisindeki futbolcu ve antrenörlerine, yüksek lisans arkadaşlarım Bekir ÖNCÜ, F.Serkan KAPUCUK ve Veysel AGAN’a teşekkürlerimi sunarım. Ayrıca; Çalışmamın her aşamasında manevi desteklerini esirgemeyen ve bugünlere gelmemi sağlayan aileme, desteğiyle her zaman yanımda olan sevgili eşim Hatice Kübra ALTUN ile sevgisiyle bize mutluluk veren biricik kızım Aysima ALTUN’a teşekkürlerimi sunarım.
References
- KAYNAKLAR 1. Demir T. İstanbul Ünv. Sigara Bağımlılığı Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri 231 Türkiye‘de sık karşılaşılan psikiyatrik hastalıklar. Sempozyum Dizisi 2008; 62: 231- 238.
- 2. The National Occupational Health and Safety Commission. Guidance note on the elimination of environmental tobacco smoke in the workplace. 2003; NOHSC: 3019 Australia October:1. 3. Aşut Ö. Hekim ve Sigara. Türk Tabipleri Birliği Yayını. Ankara, 1993 4. Seydioğulları M. Sir Walter Raleigh. Tütün Eksperleri Derneği Bülteni 2006; 75: 24-25.
- 5. Kızılkaya N, Coskun A. Sigara içme ve Servikal Kanser. Ege Üniversitesi Hemsirelik Yüksekokulu Dergisi 1993; 9(3): 89
- 6. Corrao MA, Guindon GE, Cokkinides V. The Evidence Base for Global Tobacco Control. Bulletin of the World Health Organization 2000; 78(7): 884–890
- 7. Nondahl D.M.A question air efor assesing environmental tobacco smokex posive, Environmental Research 2005; 97: 76-82.
- 8. Bilir N, Telatar TG, Yıldız AN. Sigarasız işyeri TC. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ÇASGE Yayınları No:26. Hacettepe Üniversitesi 2005
- 9. Mackoy J, Eriksen M. Tobacco Atlas. Erisimadresi: http: //www.who.int/ tobacco /en/atlas10 pdf. Erisim tarihi : 24 nisan 2007
- 10. Öztas H. Sigarada bulunan bazı kimyasal maddeler. Turgut Özal Tıp Merkezi Dergisi 1994; 14 (4): 342-344
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
March 28, 2022
Submission Date
April 12, 2020
Acceptance Date
December 30, 2021
Published in Issue
Year 2022 Volume: 31 Number: 1
APA
Altun, M., & İriadam, M. (2022). EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ. Sağlık Bilimleri Dergisi, 31(1), 79-85. https://doi.org/10.34108/eujhs.718617
AMA
1.Altun M, İriadam M. EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ. Sağlık Bilimleri Dergisi. 2022;31(1):79-85. doi:10.34108/eujhs.718617
Chicago
Altun, Mehmet, and Mehmet İriadam. 2022. “EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ”. Sağlık Bilimleri Dergisi 31 (1): 79-85. https://doi.org/10.34108/eujhs.718617.
EndNote
Altun M, İriadam M (March 1, 2022) EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ. Sağlık Bilimleri Dergisi 31 1 79–85.
IEEE
[1]M. Altun and M. İriadam, “EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ”, Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 31, no. 1, pp. 79–85, Mar. 2022, doi: 10.34108/eujhs.718617.
ISNAD
Altun, Mehmet - İriadam, Mehmet. “EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ”. Sağlık Bilimleri Dergisi 31/1 (March 1, 2022): 79-85. https://doi.org/10.34108/eujhs.718617.
JAMA
1.Altun M, İriadam M. EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ. Sağlık Bilimleri Dergisi. 2022;31:79–85.
MLA
Altun, Mehmet, and Mehmet İriadam. “EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ”. Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 31, no. 1, Mar. 2022, pp. 79-85, doi:10.34108/eujhs.718617.
Vancouver
1.Mehmet Altun, Mehmet İriadam. EGZERSİZİN SİGARA DUMANINA MARUZ KALAN FUTBOLCULARDA KAN OKSİJEN SATÜRASYONU, VÜCUT KOMPOZİSYONU, BİYOMOTOR ÖZELLİKLER İLE SOLUNUM VE DOLAŞIM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİLERİ. Sağlık Bilimleri Dergisi. 2022 Mar. 1;31(1):79-85. doi:10.34108/eujhs.718617