Research Article

Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması

Volume: 10 Number: 2 August 1, 2024
TR EN

Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması

Abstract

Eğitim-öğretim süreçlerinde ve öğretmen eğitiminde son yıllarda sıklıkla çalışılan konulardan biri öz-yeterliktir. Öz-yeterlik, başarı elde etmek ve başarıya yönelik performans sergilemek için bireyin kendi öz-yeteneklerini kullanabilmesine yönelik sahip olduğu inancı ifade etmektedir. Öğretmen ve öğretmen adaylarında bu inanç; başarı, beklenti, deneyim, motivasyon, sosyo-kültürel ortam, beceri gibi bazen bireysel bazen çevresel pek çok değişkenden etkilenen ve aynı zamanda bu değişkenleri etkileyen bir yapıdadır. Bu nedenle öğretmen ve öğretmen adaylarında öz-yeterlik, farklı ülkelerde farklı boyutlarıyla bazen nicel bazen nitel pek çok araştırmaya konu olmuştur. Yapılan bu çalışmaların birlikte ele alınması, gerçekleştirilen çalışmalara sistematik bir bakış açısı sunmak için önemli görülmektedir. Bu amaçla Web of Science veri tabanı üzerinden “pre-service teacher”, “self-efficacy” ve “preservice teacher” anahtar kelimeleriyle tarama yapılmış ve elde edilen 355 makale ile bibliyometrik analiz gerçekleştirilmiştir. Bibliyometrik analiz sürecinde VOSviewer programı kullanılmış ve öğretmen adayları ile öz-yeterlik hakkında yapılan araştırmalara ilişkin elde edilen bulgular görsel haritalar ve tablolar ile sunulmuştur. Elde edilen bulgulara dayalı olarak makalelerin genellikle Eğitim ve Eğitsel konu alanında tamamlandığı belirlenmiştir. Bunun yanında öz-yeterlik hakkında ilk makalenin 1991 yılında yapılmıştır. 2008 yılından itibaren öğretmen adayları ve öz-yeterlik hakkında yapılan çalışmalar artış göstermiştir. Yıllara göre makale sayıları göz önüne alındığında 2020-2023 arasında ciddi sayıda çalışma yapıldığı görülmektedir. Elde edilen bulguların öğretmen adayları ve öz-yeterlik hakkında yapılacak yeni araştırmalara katkıda bulunacağı düşünülmektedir. Özellikle yeni yayınlanan öğretim programlarında öne çıkan beceri ve yeterlikler ile öz-yeterlik kavramının birlikte değerlendirilmesi hem öğretmen adaylarına hem öğretmen eğitimi programlarına katkıda bulunacaktır.

Keywords

Öğretmen adayı, Öz-yeterlik, Bibliyometri

References

  1. Allinder, R. M. (1994). The relationship between efficacy and the instructional practices of special education teachers and consultants. Teacher Education and Special Education, 17(2), 86-95.
  2. Armor, D., Conroy-Oseguera, P., Cox, M., King, N., McDonnell, L., Pascal, A., Pauly, E., & Zellman, G. (1976). Analysis of the school preferred reading programs in selected Los Angeles minority schools. REPORT NO. R-2007- LAUSD. Santa Monica, CA: Rand Corporation (ERIC Document Reproduction Service No. 130 243).
  3. Bağış, M. (2022). Bibliyometrik araştırmalarda kullanılan başlıca analiz teknikleri. Oğuzhan Öztürk, Gökhan Gürler (Ed.), Bir literatür inceleme aracı olarak bibliyometrik analiz içinde (97-109). Ankara: Nobel Yayınevi.
  4. Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84(2), 191-215.
  5. Barni, D., Danioni, F., & Benevene, P. (2019) Teachers’ self-efficacy: The role of personal values and motivations for teaching. Frontiers in Psychology, 10, 1645. doi: 10.3389/fpsyg.2019.01645
  6. Bıkmaz, F.H. (2002). Fen öğretiminde öz-yeterlik inancı ölçeği. Educational Sciences and Practice, 1(2), 197-210.
  7. Brouwers A., & Tomic W. (2000). A longitudinal study of teacher burnout and perceived self-efficacy in classroom management. Teaching and Teacher Education, 16, 239–253.
  8. Brouwers, A., & Tomic, W. (2003). A test of the factorial validity of the Teacher Efficacy Scale. Research in Education, 69, 67–80.
  9. Caprara, G. V., Barbaranelli, C., Steca, P., & Malone, P. S. (2006). Teachers' self-efficacy beliefs as determinants of job satisfaction and students' academic achievement: A study at the school level. Journal of School Psychology, 44(6), 473-490.
  10. Chan, D. W. (2008). Dimensions of teacher self-efficacy among Chinese secondary school teachers in Hong Kong. Educational Psychology, 28, 181–94.
APA
Duman, S. N., & Taş, İ. D. (2024). Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 10(2), 242-268. https://izlik.org/JA97UW68RR
AMA
1.Duman SN, Taş İD. Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması. GJES. 2024;10(2):242-268. https://izlik.org/JA97UW68RR
Chicago
Duman, Serap Nur, and İlkay Doğan Taş. 2024. “Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 10 (2): 242-68. https://izlik.org/JA97UW68RR.
EndNote
Duman SN, Taş İD (August 1, 2024) Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 10 2 242–268.
IEEE
[1]S. N. Duman and İ. D. Taş, “Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması”, GJES, vol. 10, no. 2, pp. 242–268, Aug. 2024, [Online]. Available: https://izlik.org/JA97UW68RR
ISNAD
Duman, Serap Nur - Taş, İlkay Doğan. “Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 10/2 (August 1, 2024): 242-268. https://izlik.org/JA97UW68RR.
JAMA
1.Duman SN, Taş İD. Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması. GJES. 2024;10:242–268.
MLA
Duman, Serap Nur, and İlkay Doğan Taş. “Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 10, no. 2, Aug. 2024, pp. 242-68, https://izlik.org/JA97UW68RR.
Vancouver
1.Serap Nur Duman, İlkay Doğan Taş. Öğretmen Adayları Öz-Yeterliği Araştırmalarına İlişkin Bibliyometrik Analiz Çalışması. GJES [Internet]. 2024 Aug. 1;10(2):242-68. Available from: https://izlik.org/JA97UW68RR