Research Article

Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi

Volume: 11 Number: 1 March 30, 2025
EN TR

Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi

Abstract

Çalışmanın amacı, ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin okumaya yönelik tutum ve alışkanlıkları ile yaratıcı okumaya yönelik algılarının çeşitli değişkenlere ve aralarındaki ilişkiye göre incelemektir. Araştırmanın evrenini Kahramanmaraş ili merkez Onikişubat ve Dulkadiroğlu ilçelerinde bulunan ortaokullarda öğrenim gören ortaokul beşinci sınıf öğrencileri, örneklemini kolay ulaşılabilir durum örneklemesi kullanılarak belirlenen 637 ortaokul beşinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak yürütülen araştırmada veriler “Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlık Ölçeği”, “Yaratıcı Okumaya Yönelik Algı Ölçeği”, “Kişisel Bilgiler Formu” kullanılarak elde edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin okumaya yönelik tutum ve alışkanlıklarının ortalamanın üzerinde olduğu, kadın öğrencilerin okumaya yönelik tutum ve alışkanlıklarının daha yüksek olduğu görülmektedir. Babası üniversite mezunu olan öğrencilerin okumaya yönelik olumsuz tutum ve alışkanlıklarının yüksek olduğu, düzenli günlük tutan, haftada birden çok kitap okuyan ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin okumaya yönelik tutum ve alışkanlıklarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin yaratıcı okumaya yönelik algılarının ortalamanın üzerinde olduğu, anne ve babası üniversite mezunu olan, düzenli günlük tutan, haftada birden çok kitap okuyan ve evde çalışma odası bulunan ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin yaratıcı okumaya yönelik algılarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Ortaokul beşinci sınıf öğrencilerinin okumaya yönelik tutum ve alışkanlıkları ile yaratıcı okumaya yönelik algıları arasında pozitif yönlü ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

Okuma tutumu, Okuma alışkanlığı, Yaratıcı okuma, Ortaokul beşinci sınıf öğrencileri

References

  1. Ada, A. F. (1987). Creative reading a relevant methodology for language-minority children. In L. M. Maleve (Eds.) Theory research and application: Selected papers (pp. 97-111). Learning and Instruction Bilingual Program.
  2. Akın, E. (2016). Ortaokul öğrencilerinin okuma alışkanlığı ve yazma tutumları ile türkçe dersi akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Akademik Bakış Dergisi, 54, 469-483.
  3. Akkaya, N. & Özdemir, S. (2013). Ortaöğretim öğrencilerinin okumaya yönelik tutumlarının incelenmesi: İzmir-Buca örneği. Bartın University Journal of Faculty of Education, 2(1), 75-96.
  4. Aytan, N. (2014). Okuma çeşidi olarak yaratıcı okumaya genel bir bakış. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(5), 651-667.
  5. Aytaş, G. (2003). Okuma gelişiminde çocuk edebiyatının rolü. Türklük Bilimi Araştırmaları, 13, 155-160.
  6. Balcı, A. (2009). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin kitap okuma alışkanlığına yönelik tutumları. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(11), 264-299.
  7. Balcı, A., Uyar, Y. & Büyükikiz, K. K. (2012). İlköğretim 6. sınıf öğrencilerinin okuma alışkanlıkları, kütüphane kullanma sıklıkları ve okumaya yönelik tutumlarının incelenmesi. Turkish Studies, 7(4), 965-985.
  8. Başaran, M. & Ateş, S. (2009). İlköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin okumaya ilişkin tutumlarının incelenmesi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(1), 73-92.
  9. Batur, Z., Gülveren, H. & Bek, H. (2010). Öğretmen adaylarının okuma alışkanlıkları üzerine bir araştırma: Uşak eğitim fakültesi örneği. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(1), 32-49.
  10. Berkant, H. G. & Şanal, N. (2021). Yaratıcı düşünmeye dayalı Türkçe dersinin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin yaratıcı okuma becerilerine yönelik algılarına etkisi. International Academic Social Resources Journal, 6(32), 2074-2093.
APA
Şanal, N., & Berkant, H. G. (2025). Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(1), 148-184. https://izlik.org/JA35LM97UF
AMA
1.Şanal N, Berkant HG. Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi. GJES. 2025;11(1):148-184. https://izlik.org/JA35LM97UF
Chicago
Şanal, Nihan, and Hasan Güner Berkant. 2025. “Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum Ve Alışkanlıkları Ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere Ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 11 (1): 148-84. https://izlik.org/JA35LM97UF.
EndNote
Şanal N, Berkant HG (March 1, 2025) Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 11 1 148–184.
IEEE
[1]N. Şanal and H. G. Berkant, “Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi”, GJES, vol. 11, no. 1, pp. 148–184, Mar. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA35LM97UF
ISNAD
Şanal, Nihan - Berkant, Hasan Güner. “Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum Ve Alışkanlıkları Ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere Ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi 11/1 (March 1, 2025): 148-184. https://izlik.org/JA35LM97UF.
JAMA
1.Şanal N, Berkant HG. Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi. GJES. 2025;11:148–184.
MLA
Şanal, Nihan, and Hasan Güner Berkant. “Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum Ve Alışkanlıkları Ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere Ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi”. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 11, no. 1, Mar. 2025, pp. 148-84, https://izlik.org/JA35LM97UF.
Vancouver
1.Nihan Şanal, Hasan Güner Berkant. Ortaokul Beşinci Sınıf Öğrencilerinin Okumaya Yönelik Tutum ve Alışkanlıkları ile Yaratıcı Okuma Algılarının Çeşitli Değişkenlere ve Aralarındaki İlişkiye Göre İncelenmesi. GJES [Internet]. 2025 Mar. 1;11(1):148-84. Available from: https://izlik.org/JA35LM97UF