Genç Yaşta Ölen Gn. Domitius Ponticus Iulianus'un Onur Yazıtına İlişkin Düzeltmeler

Öz

Genç Yaşta Ölen Gn. Domitius Ponticus Iulianus'un Onur Yazıtına İlişkin Düzeltmeler

Bu derginin 5. sayısında Bolu Müzesi'nden yayınlanan 40 civarında yazılı taş eserlerin arasında genç yaşta rahmetli olan Gnaeus Domitius Ponticus Iulianus'un onuruna danışma ve halk meclisi tarafından alınan kararname bulunmaktadır. Aynı isme yeni bulunan stadium yazıtında da rastladığımız için onur yazıtı tekrar incelenmiş ve burada bazı düzeltmeler önerilmiştir. Yazıtın harf karakterleri aynı müzede yar alan ve 134 yılında Apollonis Phyle'si tarafından İmparator Hadrianus'a dikilmiş bir onur yazıtı ile kıyaslanmış ve aralarındaki büyük benzerliklerden dolayı Harian Dönemi'ne tarihlenmesi gerektiği anlaşılmıştır. İkinci düzeltme yazıtın 4. satırında yer alan neos sözcüğü ile ilgilidir. Bu sözcüğün Domitius'un isimlerinin bir parçası olmadığı, ardında gelen heros sözcüğü ile birlikte “genç vefat eden” anlamına geldiği başka epigrafik belgeler yardımı ile gösterilmiştir. Yazıtın çevrisi şöyledir:

“Halk ve Danışma meclisi üç kez başrahiplik ve iki kez baş yöneticilik yapan, Gymnasium yöneticisi (Gymnasiarkh) ve kendi parasıyla yarışma şenliği düzenleyicisi (Agonothet) ve imparator kültü rahibi (Sebastophant) olan Titus Domitius Pius Iulianus'un genç vefat eden oğlu Gnaeus Domitius Ponti­cus Iulianus'u (onurlandırdı). Oğlunun (heykelini) babası dikti.”

Bu düzeltmelerden sonra Bolu'nun merkezinde yeni gün ışığına çıkartılan stadium yazıtının içeriği daha iyi anlaşılmaktadır:

“Bu stadiumu Domitius Pontikus Iulianus'un ve kızları filanca ile filancanın sözü üzerine Klaudia Prokla ve Ailius Plotius Iulianus; Tanrı Nerva'nın torunu, Tanrı Traianus Parthicus'un oğlu, İmparator Kaisar Traianus Hadrianus'a, en büyük rahip, … yıldır hükümdar, … kez konsül, vatanın babası'na ve onun hanesine ve kutsal senatoya ve Roma halkına ve de Klaudiupolislilerin danışma meclisine ve halkına kendi paralarıyla yaptırdılar ve adadılar.”

Burada verilen bilgilere göre Klaudiupolis'in önde gelen mensuplarından biri olan Gnaeus Domitius Ponticus Iulianus kente bir stadion bağışlamaya söz vermiş, ancak sözünü yerine getiremeden vefat etmiştir. Geriye bıraktığı varisleri henüz küçük yaşta oldukları için (muhtemelen iki kız çocuğu) onralın mirasını yöneten ve rahmetli ile akraba olan Claudia Procla ile Aelius Plotius Iulianus rahmetlinin serveti ile stadiumun inşatını bitirmişler ve böylece Domitius'un verdiği sözü halka karşı yerine getirmişlerdir. Onur yazıtında verilen bilgiler doğrultusunda Domitius'un stadiyumun yapımını niçin bizzat kendisi bitiremediği açıkça anlaşılmaktadır. Domitius'un genç yaşta hayatına alıkoyan ölüm büyük servete sahip olan bu soylunun kamu yararına daha fazla hizmet etmesine son vermiştir.

Anahtar Kelimeler

• -

Corrections to the Posthumous Tribute of the Neos Heros Gn. Domitius Ponticus Iulianus from Bithynion / Klaudiupolis

Abstract

Corrections to the Posthumous Tribute of the Neos Heros Gn. Domitius Ponticus Iulianus from Bithynion / Klaudiupolis

Some corrections are made to a posthumous honorary inscription from Claudioupolis, published in the last issue of this journal. A comparison of the letter-forms with those in the honorary inscription IKlaudiupolis no. 53 for emperor Hadrian from the same city makes it clear that the inscription should be dated not later than the Hadrianic period. The word neos is to be understood not as part of the name of the late honorand but, together with the following word «heros», as meaning «the young deceased man». In addition, the honorand is to be identified with Gn. Domitius Ponticus Iulianus mentioned in the newly found building inscription from the city's Stadion. This text reveals that Ponticus Iulianus had made a pledge to have the stadion built at his own expense; unfortunately, he died before the start of the project. Since he had only underage daughters, the project was carried out by Claudia Procla and Aelius Plotius Iulianus who as legal foster parents of the daughters of Domitius managed the property of Ponticus Iulianus.

Keywords

• -

Korrekturen zur posthumen Ehrung des neos Heros Gn. Domitius Ponticus Iulianus aus Bithynion / Klaudiupolis

Öz