Research Article

SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

Volume: 48 Number: 1 February 15, 2023
EN TR

SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

Abstract

Siyez buğdayı (Triticum monococcum), ülkemizde özellikle Kastamonu ilinde yetiştirilen ve yaklaşık on bin yıl önce kültüre alınmış günümüz buğdaylarının atasıdır. Morfolojik yapısı itibariyle diğer buğdaylardan farklı olarak kavuzuyla hasat edilmekte, kepek tabakası endosperme daha sıkı bağlı olduğundan diğer buğdayların işlendiği modern değirmenlerde öğütülememektedir. Bu nedenle hasadından sonra selektörden geçirme, kavuzdan ayrıma işlemleri yapılmakta, tam buğday formunda değirmende kırıldıktan sonra elenerek kepek tabakası ayrılmaktadır. Nişastalı endospermce zengin %25 düzeyinde kepek değirmen atık/yan ürünü olarak ayrılmaktadır. Siyez kepeği iri taneli endosperm içermesi nedeniyle gıda sektöründe kullanım alanı bulamamakta ve hayvan yemi olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, buğday unu yerine siyez kepeğinden spontan fermantasyon ile üretilen ekşi mayanın ekmekte kullanımının optimizasyonu yapılmış, ekmek kalite ve biyoaktif nitelikleri üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Optimizasyon sonucu Hamur Verimi (HV):200 oranında hazırlanan siyez kepeği ekşi mayasının ekmekte %34.23 oranında kullanılması gerektiği buna karşılık formülasyondaki su oranın da %52.78 düzeyinde olması gerektiği belirlenmiştir. Üretilen optimize ekmek, ekmeklik buğday kepeği içerikli ekmeğe göre daha hacimli, yeme kalitesi, lezzet ve iç dokusu daha iyi olarak nitelendirilmiştir. Aynı zamanda fitik asit degradasyonu, mineral madde ve protein içeriğinde de artış tespit edilmiştir.

Keywords

Supporting Institution

TUBİTAK

Project Number

2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Desteği

Thanks

Bu çalışma Fatmanur Örü’nün lisans bitirme proje ödevinden üretilmiştir. Bu proje 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Desteği Programı kapsamında TUBİTAK-BİDEB tarafından da desteklenmiştir. Yazarlar TUBİTAK-BİDEB’e teşekkürlerini sunarlar.

References

  1. AACC. (1990). American Association of Cereal Chemists International, Approved Methods of the AACC (8th ed.), The Association: St.Paul, MN, USA.
  2. Altuğ Onoğur, T., Elmacı,Y. (2011). Gıdalarda Duyusal Değerlendirme, Meta Basım, 130 s., Bornova, İzmir.
  3. Bilgiçli, N., Türker, S. (2004). Tarhanada sindirilebilir protein ve kül miktarı üzerine maya, malt unu ve fitaz katkılarının etkilerı1, Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 18 (33): 90 – 97.
  4. Bilgicli, N., Elgun,A, Turker,S. (2006). Effects of various phytase sources on phyticacid content, mineral extractability and protein digestibility of tarhana, Food Chemistry, 98:329–337. doi: 10.1016/j.foodchem.2005.05.078
  5. Brandolini, A., Hidalgo, A., Moscaritolo, S. (2008). Chemical composition and pasting properties of einkorn (Triticum monococcum L. subsp. monococcum) whole meal flour, Journal of Cereal Science, 47: 599–609. doi: 10.1016/j.jcs.2007.07.005
  6. Chavan, R.S., Chavan, S.R. (2011). Sourdough Technology-A traditional way for whole some foods: A Review. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety, 10: 170-183. doi:10.1111/j.1541-4337.2011.00148.x
  7. Coda, R, Rizzello, C.G., Pinto, D., Gobbetti, M. (2012). Selected lacti acid bacteria synthesize antioxidant peptides during sourdough fermentation of cereal flours. Applied and Environmental Microbiology, 78:1087–1096.
  8. Corsetti, A., Settanni, L., (2007). Lactobacilli in sourdough fermentation. Food Research International, 40: 539–558.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Food Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 15, 2023

Submission Date

October 30, 2022

Acceptance Date

January 20, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 48 Number: 1

APA
Örü, F., & Hendek Ertop, M. (2023). SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. Gıda, 48(1), 209-226. https://doi.org/10.15237/gida.GD22121
AMA
1.Örü F, Hendek Ertop M. SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. The Journal of Food. 2023;48(1):209-226. doi:10.15237/gida.GD22121
Chicago
Örü, Fatmanur, and Müge Hendek Ertop. 2023. “SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ”. Gıda 48 (1): 209-26. https://doi.org/10.15237/gida.GD22121.
EndNote
Örü F, Hendek Ertop M (February 1, 2023) SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. Gıda 48 1 209–226.
IEEE
[1]F. Örü and M. Hendek Ertop, “SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ”, The Journal of Food, vol. 48, no. 1, pp. 209–226, Feb. 2023, doi: 10.15237/gida.GD22121.
ISNAD
Örü, Fatmanur - Hendek Ertop, Müge. “SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ”. Gıda 48/1 (February 1, 2023): 209-226. https://doi.org/10.15237/gida.GD22121.
JAMA
1.Örü F, Hendek Ertop M. SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. The Journal of Food. 2023;48:209–226.
MLA
Örü, Fatmanur, and Müge Hendek Ertop. “SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ”. Gıda, vol. 48, no. 1, Feb. 2023, pp. 209-26, doi:10.15237/gida.GD22121.
Vancouver
1.Fatmanur Örü, Müge Hendek Ertop. SİYEZ KEPEĞİ EKŞİ HAMUR OPTİMİZASYONUNUN EKMEĞİN KALİTE VE BİYOAKTİF NİTELİKLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ. The Journal of Food. 2023 Feb. 1;48(1):209-26. doi:10.15237/gida.GD22121

Cited By

35997    GIDA / The Journal of FOOD is licensed under a Creative Commons Attribution-Non Commercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0).