Research Article

Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz

Volume: 18 Number: 2 August 31, 2025
TR EN

Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz

Abstract

Günümüzde yapay zekâ ile oluşturulan görseller, herhangi bir konuyla ilgili bireylerin zihninde imge yaratımıyla farkındalık oluşturmaktadır. Bu tür görsellerin bireylerde nasıl anlam taşıdığını araştırmaya yönelik çalışmalar hala sınırlıdır. Çalışmanın amacı, Turist Rehberleri Dayanışma Platformu’nda turist rehberlerine yönelik paylaşılan yapay zekâ destekli görsellerde hangi unsurların ön plana çıktığını incelemektir. Bu doğrultuda çalışmada göstergebilimsel analiz uygulanmıştır. Bu yönüyle araştırma keşifsel niteliktedir. Çalışmada, platformun WhatsApp uygulamasında 10/02/2024 tarihinde paylaşılan tüm görseller (92 adet görsel) değerlendirme kapsamına alınmıştır. Araştırmaya konu olan görseller MAXQDA veri analizi programı ile analiz edilmiştir. Görsellerde ağırlıklı olarak kültür turizmi üzerinde durulmuş, görsellerin temel konusunu da kültür turizmi oluşturmuştur. Görseller tüm araştırmacılar tarafından kontrol edilmiş, görüş birliğine varılarak kodlar ve temalar oluşturulmuştur. Analiz sonucunda üç tema ortaya çıkmıştır. Bu temalar ‘turistik çekicilikler’, ‘roller’ ve ‘özellikler’ temalarıdır. Turistik çekicilikler ‘tarihi yapılar’, ‘antik kentler’, ‘doğal yapılar’ ve ‘turistik etkinlikler’ olarak alt kategorilere ayrılmaktadır. İlgili görsellerin mekânsal tasvirlerinde tarihi yapıların ön plana çıktığı görülmüştür. Görsellerde rehberlerin anlatıcı rolü ön plana çıkarken ‘yol gösterici’, ‘merak uyandıran’, ‘koruyucu’, ‘iletişim kuran’ ve ‘yardımsever’ rolleri vurgulananlar arasındadır. Özellikler teması altında; turist rehberliğinin ‘dünyanın en eski mesleklerinden biri’ olması özelliğinin yanında profesyonel turist rehberlerinin ‘duygusal yönü’, ‘unutulmaz anılar yaratan’ olması ve farklı toplumsal yapılara saygılı olmasının vurgulandığı tespit edilmiştir. Bu görsellerin analizinin, turist rehberliği mesleğinin anlamının ve öneminin anlaşılmasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Analiz edilen bu görsellerin profesyonel turist rehberliği mesleğinin nasıl algılandığını belirlemek ve bu mesleğin sahip olduğu etki ve niteliklere karşı bir farkındalık yaratmak açısından önemli olduğu söylenebilir. Gelecekte yapay zekâ görsellerinin turist rehberleri, yerli ve yabancı turistler için ne anlam ifade ettiğini belirlemeye yönelik araştırmalar yürütülebilir. Ayrıca yapay zekâ destekli görsellerin artması neticesinde alana yönelik araştırmaların çeşitlendirildiği ve farklı teknikler kullanarak profesyonel turist rehberliği mesleğinin anlamının ve öneminin vurgulandığı araştırmalar yürütülebilir. Bu araştırmadaki göstergebilimsel yaklaşım turist rehberliği mesleğine yönelik anlayışı geliştirmeye yönelik bilgilendirici ve ilgi çekici eğitim materyalleri tasarlamak için kullanılabilir.

Keywords

References

  1. Akbaş, G. (2019). Semiotic analysis in space and communication. A+ Arch Design International Journal of Architecture and Design, 5(2), 89-101. https://doi.org/10.17932/IAU.ARCH.2015.017/arch_v05i2004
  2. Akoğlan Kozak, M., & Özkeroğlu, Ö. (2020). Çocuk gözüyle turizm: Turizm karikatürleri üzerinden bir değerlendirme. Turizm Akademik Dergisi, 7(2), 19-36. Erişim adresi: https://www.researchgate.net/publication/347577021_Cocuk_Gozuyle_Turizm_Turizm_Karikaturleri_Uzerinden_Bir_Degerlendirme_Tourism_through_the_Eyes_of_Children_An_Evaluation_of_Tourism_Cartoons#fullTextFileContent
  3. Arat, T., & Bulut, H.Ç. (2019). Turist memnuniyetinde turist rehberinin rolü: Konya’da bir araştırma. Turist Rehberliği Dergisi, 2(1), 31-43. https://doi.org/10.34090/tured.581821
  4. Beeftink, K. (2011). Tourists and indigenous tour guides: An exploration of roles, relationships, and intercultural interactions. Yayınlanmamış Doktora Tezi. ABD: The Pennsylvania State Üniversitesi Erişim adresi: https://www.proquest.com/dissertations-theses/tourists-indigenous-tour-guides-exploration-roles/docview/926808677/se-2?accountid=135193
  5. Bonarou, C. (2021). The poetics of travel through unravelling visual representations on postcards: A critical semiotics analysis. Journal of Tourism, Heritage & Services Marketing (JTHSM), 7(1), 44-53. https://doi.org/10.5281/zenodo.4519317
  6. Bowie, D., & Chang, J.C. (2005). Tourist satisfaction: A view from a mixed international guided package tour. Journal of Vocational Marketing, 11(4), 303-322. https://doi.org/10.1177/1356766705056628
  7. Civelek, M., & Türkay, O. (2019). Uzay turizmine ilişkin uluslararası turizm karikatürlerinin göstergebilimsel bir analizi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(3), 960-980. https://doi.org/10.32709/akusosbil.551708-818676
  8. Cohen, E. (1985). The touristguide: The origins, structure and dynamics of a role. Annals of TourismResearch, 12(1), 5-29. https://doi.org/10.1016/0160-7383(85)90037-4

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Tourism (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 31, 2025

Publication Date

August 31, 2025

Submission Date

January 12, 2025

Acceptance Date

July 2, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 18 Number: 2

APA
Özkan, B. İ., Özoğul Balyalı, T., & Bayram Öz, E. (2025). Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, 18(2), 622-637. https://doi.org/10.17218/hititsbd.1618463
AMA
1.Özkan Bİ, Özoğul Balyalı T, Bayram Öz E. Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;18(2):622-637. doi:10.17218/hititsbd.1618463
Chicago
Özkan, Bahadır İnanç, Tuğçe Özoğul Balyalı, and Ezgi Bayram Öz. 2025. “Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz”. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi 18 (2): 622-37. https://doi.org/10.17218/hititsbd.1618463.
EndNote
Özkan Bİ, Özoğul Balyalı T, Bayram Öz E (August 1, 2025) Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi 18 2 622–637.
IEEE
[1]B. İ. Özkan, T. Özoğul Balyalı, and E. Bayram Öz, “Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz”, Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 18, no. 2, pp. 622–637, Aug. 2025, doi: 10.17218/hititsbd.1618463.
ISNAD
Özkan, Bahadır İnanç - Özoğul Balyalı, Tuğçe - Bayram Öz, Ezgi. “Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz”. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi 18/2 (August 1, 2025): 622-637. https://doi.org/10.17218/hititsbd.1618463.
JAMA
1.Özkan Bİ, Özoğul Balyalı T, Bayram Öz E. Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;18:622–637.
MLA
Özkan, Bahadır İnanç, et al. “Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz”. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, vol. 18, no. 2, Aug. 2025, pp. 622-37, doi:10.17218/hititsbd.1618463.
Vancouver
1.Bahadır İnanç Özkan, Tuğçe Özoğul Balyalı, Ezgi Bayram Öz. Turist Rehberliği Mesleğine Yönelik Farkındalık İnşası: Göstergebilimsel Analiz. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi. 2025 Aug. 1;18(2):622-37. doi:10.17218/hititsbd.1618463
Hitit Journal of Social Sciences is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC).