TR
EN
Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme
Abstract
Bu sistematik derlemede, öğrencilerin akran zorbalığı davranışını önlemeye yönelik okul temelli eğitim programlarının etkililiğini değerlendirmek üzere yapılmış randomize kontrollü ve yarı deneysel araştırmaların sonuçları doğrultusunda elde edilen kanıtlar incelenmiştir. Derlemede “Pubmed, Wiley Interscience, Sciencedirect ve Academic Search Complete (EBSCOHOST) veri tabanından erişilen toplam dört veri tabanından ulaşılabilen, Ocak 2016- Ocak 2021 yılları arasında yapılan araştırmalar incelenmiştir. Bu veri tabanlarında İngilizce olarak “bullying, violence, school health, nursing, children, training, intervention, prevention” anahtar kelimeleri ile tarama yapılmıştır. Bu bağlamda; araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan 51 çalışma sistematik derleme kapsamında değerlendirilmiştir. Dahil edilen araştırmaların 36’sı yarı deneysel, 15’i randomize kontrollü deneysel araştırma tasarımına sahiptir. Bu müdahale araştırmalarında, akran eğitimi, iletişimi güçlendirmek, ebeveyni eğitime dahil etme, öğretmenleri eğitim sürecine katmak, oyun temelli programlar, modele dayalı programlar yer almıştır. Elde edilen araştırma sonuçlarına göre farklı kültürlerde ve eğitim sistemlerinde yapılmış okul temelli uygulanan eğitim programlarının zorbalık davranışını önlemede etkili olduğu saptanmıştır. Özellikle İlkokul, ortaokul ve liseler, çalışmaların etkili olduğu alanlardır. Bu sistematik derlemede incelenen çalışmalar okul rehberlik ve psikolojik danışmanları, psikologlar, sosyal hizmet uzmanları, halk sağlığı hemşirelerine ve okul hemşirelerine rehberlik edebilir. Bununla birlikte okullarda zorbalık davranışını önleme programlarının etkisini değerlendirmek için modellere dayalı, ebeveyn, okul görevlilerinin dahil edildiği ve disiplinlerarası kanıta dayalı çalışmalara ihtiyaç bulunmaktadır.
Keywords
References
- Akcan, A., ve Ergun, A. (2019). The effect of an aggressive behavior prevention program on kindergarten students. Public Health Nursing, 36(3), 330-340. https://doi.org/10.1111/phn.12575
- Akyüz, A., ve Koç, Z. (2020). Empati yönelimli siber zorbalık psiko-eğitim programının lise 9. ve 10. sınıf öğrencilerinin siber zorbalık ve empati düzeylerine etkisi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 40 (1), 75-111. https://doi.org/10.17152/gefad.695923
- Albayrak, S., Yıldız, A., ve Erol, S. (2016). Assessing the effect of school bullying prevention programs on reducing bullying. Children And Youth Services Review, 63, 1-9. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2016.02.005
- Allen, J.P., Hafen, C.A., Gregory, A.C., Mikami., A.Y., ve Pianta, R. (2015). Enhancing secondary school ınstruction and student achievement: Replication and extension of the my teaching partner-secondary ıntervention. Journal of Research on Educational Effectiveness, 8(4),475-489. https://doi.org/10.1080/19345747.2015.1017680
- Anticich, S. A. J., Barrett, P. M., Silverman, W., Lacherez, P., ve Gillies, R. (2013). The prevention of childhood anxiety and promotion of resilience among preschool-aged children: A universal school based trial. Advances in School Mental Health Promotion, 6(2), 93-121. https://doi.org/10.1080/1754730X.2013.784616
- Arslan, N., ve Akın, A. (2016). Çözüm Odaklı Kısa Süreli Grupla Psikolojik Danışmanın Lise Öğrencilerinin Akran Zorbalığına Etkisi. Sakarya University Journal of Education, 6(1), 72-84. http://dx.doi.org/10.19126/suje.62580
- Avşar, F., ve Ayaz Alkaya, S. (2017). The effectiveness of assertiveness training for school-aged children on bullying and assertiveness level. Journal of Pediatric Nursing, 36, 186-190. https://doi.org/10.1016/j.pedn.2017.06.020
- Avşar, F., ve Ayaz Alkaya, S. 2018). Akran zorbalığının önlenmesinde okul sağlığı hemşiresinin rolü. Journal of Hacettepe University Faculty of Nursing, 5(1), 78-84. https://doi.org/10.31125/hunhemsire.431134
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Other Fields of Education
Journal Section
Research Article
Publication Date
June 21, 2021
Submission Date
May 12, 2021
Acceptance Date
June 21, 2021
Published in Issue
Year 2021 Volume: 3 Number: 2
APA
Uysal Toraman, A., Dağhan, Ş., & Kısa, Ö. (2021). Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme. Humanistic Perspective, 3(2), 359-399. https://doi.org/10.47793/hp.936791
AMA
1.Uysal Toraman A, Dağhan Ş, Kısa Ö. Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme. Humanistic Perspective. 2021;3(2):359-399. doi:10.47793/hp.936791
Chicago
Uysal Toraman, Aynur, Şafak Dağhan, and Ökkeş Kısa. 2021. “Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme”. Humanistic Perspective 3 (2): 359-99. https://doi.org/10.47793/hp.936791.
EndNote
Uysal Toraman A, Dağhan Ş, Kısa Ö (June 1, 2021) Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme. Humanistic Perspective 3 2 359–399.
IEEE
[1]A. Uysal Toraman, Ş. Dağhan, and Ö. Kısa, “Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme”, Humanistic Perspective, vol. 3, no. 2, pp. 359–399, June 2021, doi: 10.47793/hp.936791.
ISNAD
Uysal Toraman, Aynur - Dağhan, Şafak - Kısa, Ökkeş. “Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme”. Humanistic Perspective 3/2 (June 1, 2021): 359-399. https://doi.org/10.47793/hp.936791.
JAMA
1.Uysal Toraman A, Dağhan Ş, Kısa Ö. Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme. Humanistic Perspective. 2021;3:359–399.
MLA
Uysal Toraman, Aynur, et al. “Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme”. Humanistic Perspective, vol. 3, no. 2, June 2021, pp. 359-9, doi:10.47793/hp.936791.
Vancouver
1.Aynur Uysal Toraman, Şafak Dağhan, Ökkeş Kısa. Akran Zorbalığını Önlemede Okul Tabanlı Müdahale Programları: Sistematik Derleme. Humanistic Perspective. 2021 Jun. 1;3(2):359-9. doi:10.47793/hp.936791
Cited By
Parent Participation in Cognitive Behavioral Therapy for Children and Adolescents: A Scoping Review
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar
https://doi.org/10.18863/pgy.1150920The effect of motivational interviewing on peer bullying and cyberbullying in adolescents: A randomized controlled trial
Journal of Nursing Scholarship
https://doi.org/10.1111/jnu.12959The Effect of Game on Peer Bullying and Emotions in Physical Education and Game Lesson
Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.25307/jssr.1594712
