DÖNGÜSEL EKONOMİNİN MODA SEKTÖRÜNDEKİ ROLÜ

Dijitalleşme ve hızla artan dünya nüfusu, kitlesel tüketimin de gün geçtikçe artmasına neden olmuştur. Böylelikle, doğal kaynaklar tükenmeye başlamış, dünya ekonomik, çevresel ve sosyal sorunlarla yüzleşmek durumunda kalmıştır. Pazarın ana gücü olan yeni nesil tüketiciler ise artık istek ve ihtiyaçlarının tatmin edilmesinin yanı sıra, anlamlı ve hazcı bir yaşam için farklı değerler sunulmasını talep etmeye başlamıştır. Buna bağlı olarak da sektörel bazda çeşitli önlemlerin alınması gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu sektörlerden bir tanesi de bir pamuklu t-shirt üretiminde 2 bin 720 litre, bir kot pantolon üretiminde 10 bin 850 litre su harcayan, tarım sektöründen sonra en çok su tüketen, petrol endüstrisinden sonra da en çok kirliliğe yol açan sektör olan hazır giyim, moda ve tekstil sektörüdür. Moda endüstrisi, sürdürülebilir moda ve döngüsel ekonomi kavramlarının bir araya gelmesiyle ortaya çıkan döngüsel moda yaklaşımı ile endüstrideki üretimi doğrusal değil, döngüsel bir düzeye oturtarak verdiği zararları azaltma yoluna gitmeye çalışmaktadır. Bu yaklaşımda, sektördeki ürünlerin geri dönüşüme kazandırılması ve kullanım sürelerinin uzatılmasının yanında tüketicilerin de yavaş moda anlayışını benimsemelerini sağlamak gerekmektedir. Diğer bir deyişle, döngüsel moda, üretimde zararın minimuma indirildiği, tüketimde de bilinçli tüketicilerin hedonik tüketime yönelmeden, stil/moda ayrımını yapabildiği bir sektörü hedeflemektedir. Bu çalışmada, ilk olarak hızlı ve yavaş moda kavramları açıklanacaktır. Daha sonra, döngüsel ekonomi ve döngüsel moda kavramları tüketim ve sürdürülebilirlik bağlamında ele alınacaktır. Son olarak ise döngüsel ekonominin moda sektöründe kullanılmasının ana hedefleri doğrultusunda Türkiye’de faaliyet gösteren moda markalarının döngüsel modayı iletişim stratejilerinde nasıl kullandıklarının tespiti ortaya konulmaya çalışılmıştır. Döngüsel modayı kullanan moda markaları bu çalışmada hızlı moda markaları, aktivist markalar, lüks markalar ve platformlar olarak dört grupta ele alınmıştır. Çalışma sırasında bu farklı moda markalarının birbirlerine benzeyen ve farklılaşan yönlerinin ortaya çıkarılması hedeflenmiştir.