İnsan Sağlığına Nütrigenetik Bir Bakış: Yağ Asiti Desatüraz Enzimleri (FADS) Kodlayan Genlerde Tek Nükleotid Polimorfizmleri
Abstract
Uzun Zincirli Çoklu Doymamış Yağ Asitleri (UZ-ÇDYA) insan vücudunda gerçekleşen fizyolojik süreçlerde son derece önemli roller oynayan maddelerdir. Bu maddelerin seviyeleri ve kompozisyonu diyet yoluyla direkt tayin edileceği gibi, yağ asiti prekürsörlerinin yine diyet yoluyla alımı ile belirlenebilmektedir. Yağ asiti prekürsörleri endojen olarak yağ asiti desatüraz enzimleri tarafından uzatılarak ve desatüre edilerek fizyolojik aktif UZ-ÇDYA’lerine dönüştürülürler. Yağ asit desatüraz enzimleri FADS genleri tarafından kodlanırlar. Bu gen kümesinde tek nükleotid polimorfizmlerin (SNP) ω3- ve ω6-yağ asitleri seviyeleri ile yakından ilişkisi bulunmaktadır. Beslenme olgusu yanında, genetik faktörler de UZ-ÇDYA regulasyonunu etkilemektedir. Desatüraz enzim aktivitelerindeki değişimlerin sellüler seviyede yağ asiti oranlarını ciddi şekilde etkileme potansiyelleri bulunmaktadır. Sellüler seviyede gerçekleşen yağ asiti değişimleri biyolojik süreçleri de etkilemektedir. Bu derlemede yağ asiti desatüraz enzimleri kodlayan FADS genlerinde tek nükleotid polimorfizmler üzerinden ve insan sağlığına nütrigenetik bir bakış verilmesi amaçlanmıştır.
Keywords
References
- Péter S, Saris WH, Mathers JC, Feskens E, Schols A, Navis G, Kuipers F, Weber P, Eggersdorfer M. Nutrient Status Assessment in Individuals and Populations for Healthy Aging-Statement from an Expert Workshop. Nutrients. 2015; 7(12):10491-500. doi: 10.3390/nu7125547.
- Lee H, Park WJ. Unsaturated fatty acids, desaturases, and human health. J Med Food. 2014;17(2):189-97. doi: 10.1089/jmf.2013.2917.
- Vanden Heuvel JP. Nutrigenomics and nutrigenetics of ω3 polyunsaturated fatty acids. Prog Mol Biol Transl Sci. 2012;108:75-112. doi: 10.1016/B978-0-12-398397-8.00004-6.
- Simopoulos AP. An Increase in the Omega-6/Omega-3 Fatty Acid Ratio Increases the Risk for Obesity. Nutrients. 2016;8(3):128. doi: 10.3390/nu8030128.
- Aslibekyan S, Jensen MK, Campos H, Linkletter CD, Loucks EB, Ordovas JM, Deka R, Rimm EB, Baylin A. Fatty Acid Desaturase Gene Variants, Cardiovascular Risk Factors, and Myocardial Infarction in the Costa Rica Study. Front Genet. 2012; 3: 72. doi: 10.3389/fgene.2012.00072.
- Sublette ME, Vaquero C, Baca-Garcia E, Pachano G, Huang YY, Oquendo MA, Mann JJ. Lack of association of SNPs from the FADS1-FADS2 gene cluster with major depression or suicidal behavior. Psychiatr Genet. 2016;26(2):81-6. doi: 10.1097/YPG.0000000000000111.
- Yeates AJ, Love TM, Engström K, Mulhern MS, McSorley EM, Grzesik K, Alhamdow A, Wahlberg K, Thurston SW, Davidson PW, van Wijngaarden E, Watson GE, Shamlaye CF, Myers GJ, Strain JJ, Broberg K. Genetic variation in FADS genes is associated with maternal long-chain PUFA status but not with cognitive development of infants in a high fish-eating observational study. Prostaglandins Leukot Essent Fatty Acids. 2015;102-103:13-20. doi: 10.1016/j.plefa.2015.08.004.
- Minihane AM. Impact of Genotype on EPA and DHA Status and Responsiveness to Increased Intakes. Nutrients. 2016; 8(3):123. doi: 10.3390/nu8030123.
Details
Primary Language
English
Subjects
Clinical Sciences
Journal Section
Review
Authors
İsmail Hakkı Tekiner
İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Nuray Şengül
İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Bakiye Nur Varlı
İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Elif Kestir
This is me
İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Leila Mehdizadeh Tapeh
This is me
Istanbul Aydin Univeristy
Türkiye
Simge Kaya
This is me
İSTANBUL AREL ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Publication Date
April 26, 2017
Submission Date
January 17, 2017
Acceptance Date
March 14, 2017
Published in Issue
Year 2017 Number: 1