KADDAFİ SONRASI LİBYA'NIN GÜVENLİK DEĞERLENDİRMESİ
Öz
Kaddafi sonrası Libya politik istikrarsızlık, ekonomik çöküş ve iç savaşla şekillenmiştir. Birbirine rakip Şafak Operasyonu ve Onur Operasyonu, 2011 sonrası hiçbir grubun tek başına otorite sağlayamaması üzerine birbiriyle savaşmaktadır. Bu hükümetlerin hiçbiri devlet olma gerekliliklerini yerine getirememekte ve Libya’nın nüfusunda memnuniyetsizliğe yol açmaktadır. Cihadist gruplar, bu memnuniyetsizlik ve Libya’nın parçalanmış yapısından yararlanmışlardır. Libya’nın geçirgen sınırları cihadist grupların yabancı cihadistleri Libya’da kullanmasının önünü açmıştır. En güçlü ve en tehditkâr cihadist terörist grup IŞİD, Irak ve Suriye’den sonra Libya’da da bir merkez kurmuştur. Libya’dan, Kuzey Afrika’daki diğer ülkeleri ve Avrupa’yı tehdit etmektedir. Aralık 2016’da Sirte’deki üssünden kovulmasına rağmen, IŞİD’in militanları yakalanamamış veya öldürülememiştir. Yeniden güçlenip Sirte’yi alana kadar, ülkenin ortasındaki çölde saklanarak düşük bir profil göstermektedir. Terörizm tehdidinin yanında Libya’nın sınırları üzerindeki kontrol kaybı Libya’yı, Sahra-altı Afrika, Ortadoğu ve Kuzey Afrika’dan gelen göçmenler için transit bir göç merkezi yapmıştır. Bu durum Suriye’den gelen göçlerle sarsılan Avrupa için bir tehdit arz etmektedir. Terörizm ve göçmen tehditlerine karşı, Avrupa Birliği Libya’da istikrarı sağlamak ve göçlerin önünü kesmek için politik, ekonomik ve sosyal önlemler almaktadır. Fakat Libya’da politik istikrarsızlığı bitirecek, tüm tarafları içerecek bir hükümet kurma deneyimi başarılı olamamıştır; bu yüzden istikrarsızlık ve iç savaş devam etmektedir. Daha da önemli olarak, IŞİD’in Libya’daki varlığı Libya’daki güvenlik durumunu kötüleştirmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ABDERRAHMANE, A. (2015). "Libya, the Fezzan, egoism and the danger of self-interest", https://www.opendemocracy.net/arab-awakening/abdelkader-abderrahmane/libya-fezzan-egoism-and-danger-of-self-interest, (07.02.2018).
- AL JAZEERA (2016). "ISIL advances in Libya’s Misrata", http://www.aljazeera.com/news/2016/05/clone.of.isil-advances-libya-misrata-1605061835501.html (09.02.2018).
- ANDERSON, J. L. (2015). "The Unravelling", http://www.newyorker.com/magazine/2015/02/23/unravelling, (03.02.2018).
- BARR, N., & GREENBERG, D. (2016). "Libya’s Political Turmoil Allows Islamic State to Thrive", https://jamestown.org/program/libyas-political-turmoil-allows-islamic-state-to-thrive/ (03.02.2018).
- BLANCHARD, C. M. (2016). Libya: Transition and U.S. Policy, Congressional Research Service, Washington D.C.
- BUERA, A. A. (2015). "Libya’s Arab Spring Revolution against a 42-Year Dictatorship", (Ed.) SADIKI, L. Routledge Handbook of the Arab Spring, Routledge New York.
- DARAGAHI, B. (2013). "Libya’s oil production hostage to political unrest", https://www.ft.com/content/d60a85e2-4dde-11e3-8fa5-00144feabdc0, (03.02.2018).
- EL-GAMATY, G. (2016). "How serious is the ISIL threat in Libya?" http://www.aljazeera.com/news/2016/02/isil-threat-libya-160222081244640.html, (05.02.2018).
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Gökhan Tekir
*
0000-0003-3985-7442
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2018
Gönderilme Tarihi
1 Mart 2018
Kabul Tarihi
19 Mayıs 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 3 Sayı: 6