Türkiye Kökenli Diploid ve Tetraploid Kavuzlu Buğday Hatlarının Bazı Agro-morfolojik Özellikler Bakımından Tanımlanması
Abstract
Bu çalışma ile Türkiye’nin 3
farklı ilinden (Konya, Kayseri ve Kastamonu) toplanmış popülasyonlardan 6 yıl
boyunca seçilen toplam 36 siyez (Triticum
monoccocum L.) ve 49 gernik buğday (Triticum
dicoccum L.) hattının morfolojik ve tarımsal özellikler bakımından
tanımlanması amaçlanmıştır. Toplam 85 kavuzlu buğday hattı, morfolojik ve tarımsal
özellikler yönüyle değerlendirilmek üzere 1 metre uzunluğunda ikişerli sıralar
halinde sıra arası 30 cm olacak şekilde Akdeniz Üniversitesi Yerleşkesi’nde
yetiştirilmiştir. Morfolojik özellik olarak
büyüme şekli (habitusu), başak sıklığı, kavuz rengi, dane rengi, dane büyüklüğü
ve danede camsılık oranı incelenmiştir. Tarımsal özellikler bakımından bitki
boyu (cm), başak boyu (cm), başakta dane sayısı (adet), başaklanma gün sayısı
(gün), m2’deki başak sayısı (adet), dane verimi (g m-2),
biyolojik verim (g m-2), hasat indeksi (%) ve bin dane ağırlığı (g)
incelenmiştir. Çalışma sonucunda türler arasında ve içerisinde özellikle tarımsal
özellikler önemli seviyede varyasyon gözlenmiştir. Siyez hatlarının ortalama olarak
bitki boyu, başak boyu, m2’deki başak sayısı, dane verimi ve bin
dane ağırlığı sırasıyla 107.9 cm, 4.9 cm, 751.4 adet m-2, 311.7 g m-2
ve 21.6 g bulunmuştur. Gernik hatlarının ortalama bitki boyu, başak boyu,
m2’deki başak sayısı, dane verimi ve bin dane ağırlığı sırasıyla 101.7 cm, 5.9
cm, 548.9 adet m-2, 368.1 g m-2 ve 35.9 g olarak
saptanmıştır. Elde edilen morfolojik ve tarımsal özellikler araştırmada
kullanılan kavuzlu buğday hatlarının ıslah çalışmalarına katkı sağlayabilecek
genetik varyasyona sahip olduğunu göstermektedir.
Keywords
Supporting Institution
Project Number
Thanks
References
- Abdel-Aal, E. S., Hucl, P., & Sosulski, F. W. (1995). Compositional and nutritional characteristics of a spring einkorn and spelt wheats. Cereal Chemistry, 72, 621-624.
- Akar, T., & Eser, V. (2016). Ülkemizde kavuzlu buğday üretiminin dünü bugünü ve yarını. TURKTOB Dergisi, 18, 8-11.
- Arzani, A., & Ashraf, M. (2017). Cultivated ancient wheats (Triticum spp.): A potential source of health-beneficial food products. Comprehensive Reviews in Food Science and Food Safety, 16, 477-488.
- Atar, B., & Kara, B. (2017). Comparison of grain yield and some characteristics of hulled, durum and bread wheat genotypes varieties. Turkish Journal of Agriculture – Food Science and Technology, 5(2), 159-163.
- Brandolini, A., Hidalgo, A., & Moscaritolo, S. (2008). Chemical composition and pasting properties of einkorn (Triticum monococcum L. subsp. monococcum) whole meal flour. Journal of Cereal Science, 47(3), 599-609.
- Castagna, R., Borghi, B., Di Fonzo, N., Heum, M., & Salamini, F. (1995). Yield and related traits of einkorn (T. monococcum spp. monococcum) in different environments. European Journal of Agronomy, 4, 371-378.
- Desheva, G., Valchinova, E., Kyosev, B., & Stoyanova, S. (2014). Grain physical characteristics and bread-making quality of alternative cereals towards common and durum wheat. Emirates Journal of Food and Agriculture, 26(5), 418-424.
- Ertop, M.H., & Atasoy, R. (2019). Comparison of physicochemical attributes of einkorn wheat (Triticum monococcum) and durum wheat (Triticum durum) and evaluation of morphological properties using scanning electron microscopy and image analysis. Journal of Agricultural Sciences, 25(1), 93-99.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
İlknur Coşkun
This is me
0000-0002-3660-3271
Türkiye
Mehmet Tekin
0000-0002-3447-1586
Türkiye
Taner Akar
*
0000-0002-3488-3943
Türkiye
Publication Date
December 13, 2019
Submission Date
July 10, 2019
Acceptance Date
October 14, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 5 Number: 2
Cited By
Determination Agromorphological Characteristics of Some Emmer Wheat (Triticum dicoccum L.) Genotypes by Biplot Analysis Method
Journal of Agriculture
https://doi.org/10.46876/ja.824328Some quality properties of tulumba desserts produced from ancient wheat varieties [dinkel (Triticum spelta), einkorn (Triticum monococcum), and kavılca (Triticum dicoccum)]
Food and Health
https://doi.org/10.3153/FH23014FİDE GELİŞİM DÖNEMİNDEKİ BAZI BUĞDAY GENOTİPLERİNDE ÖZELLİKLER ARASI KORELASYON ANALİZİ
Journal of Agriculture
https://doi.org/10.46876/ja.758138The Allelopathic Effects of Turkish Hulled Wheat Lines on Germination of Amaranthus retroflexus L. and Lolium perenne L. Seeds
Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.24180/ijaws.830616Production Projection of Einkorn and Emmer Wheat Cultivated in Turkey
Journal of Agriculture
https://doi.org/10.46876/ja.716882Farklı Siyez Buğdayı Genotiplerinin Verim ve Bazı Verim Unsurları Yönünden Değerlendirilmesi
Erciyes Tarım ve Hayvan Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.55257/ethabd.1357081Reactions of Tetraploid Wheat Species to Septoria Tritici Blotch
Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.30910/turkjans.1378612SİYEZ (Triticum monococcum) VE BUĞDAY (Triticum aestivum) UNU İÇERİKLİ YAŞ TARHANA İLE ÜRETİLEN ÇÖREKLERİN BİYOAKTİF, FİZİKOKİMYASAL, DUYUSAL VE RAF ÖMRÜ KALİTE PARAMETRELERİNİN İNCELENMESİ
Gıda
https://doi.org/10.15237/gida.GD23017Farklı Ploidy Seviyelerine Sahip Olan Buğday Çeşitlerinde Verim Ve Verime Etki Eden Faktörlerin İncelenmesi
Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.20479/bursauludagziraat.1627959