EN
TR
Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü?
Abstract
Bu çalışmada, iktisat teorisinin, kendi başına oldukça kapsamlı bir çalışma alanı olan, nöroiktisat disiplinine ihtiyaç duyup duymadığı sorgulanmakta ve nörobilim araçlarının soyut iktisadi yapıları somutlaştırılma noktasında sunabileceği olası katkılar tartışılmaktadır. Yirminci yüzyılın başlarında bilimsel paradigmadaki dönüşüm ile birlikte, egemen iktisat teorilerine yönelik eleştiriler 1930’lu yıllardan itibaren giderek artmış, ve 1990’lı yıllara gelindiğinde nörobilim alanındaki teknik gelişmeler, nöroiktisadın disiplinler arası bir alan olarak doğuşuna zemin hazırlamıştır. Nörobilimdeki gelişmeler Jevons’ın “kara kutu” olarak adlandırdığı çalışan belleğin işleyişini, bireylerin duygu ve düşüncelerinin izlenmesini mümkün kılmıştır. Bu bağlamda, geleneksel iktisat teorilerinin “gözlemlenemezlik” varsayımı geçerliliğini yitirmiş ve mevcut matematiksel modellerin nöral olarak detaylı modellerle yer değiştirmesinin önü açılmıştır. İktisat disiplini açısından ele alındığında, nöroiktisadın uzun vadedeki hedefi nöral detayların ihmal edilmediği ve matematiksel olarak kesin bir iktisadi seçim teorisi oluşturmaktır. Bu bağlamda, temel olarak iktisat, psikoloji ve nörobilim disiplinlerinin bir araya gelmesiyle ortaya çıkan yeni bir disiplinler arası çalışma alanı olan nöroiktisadın kavramları, kapsamı ve çalışma yöntemleri açısından anlaşılması önem arz etmektedir. Bu kapsamda, iktisadi karar mekanizmasının kesin bir titizlikle anlaşılması için disipliner arası çalışmaların elzem olduğu ön kabulünden hareketle, nöroiktisada giden yolda iktisadın geçirdiği dönüşüm, nöroiktisat metodolojisi ve nörobilim araçlarının nöroiktisadi çalışmalardaki işlevi tartışılmıştır
Keywords
References
- Aydın, Ü. ve Ağan, B. (2016). Rasyonel Olmayan Kararların Finansal Yatırım Tercihleri Üzerindeki Etkisi: Davranışsal Finans Çerçevesinde Bir Uygulama. Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(15), 95-112.
- Altunöz, U ve Altunöz H. (2016). Davranışsal Ekonomi (Nörofinans): Kavram, Teori, Uygulama. Ankara: Seçkin Yayıncılık
- Bear, M. F., Connors, B. W. ve Paradiso, M. A. (2016). Neuroscience Exploring the Brain. Hong-Kong: Wolters Kluwer.
- Bhatt, M. ve Camerer, C. F. (2005). Self-Referential Thinking and Equilibrium as States of Mind in Games: fMRI Evidence. Games and Economic Behavior, 52(2), 424-459.
- Bilir, H. (2017). Nöroiktisat: Neoklasik İktisadın Yenilenen Yüzü mü, Eleştirel Bir Yaklaşım mı? (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
- Bilir, H. (2018). Nöroiktisat: “Kara Kutu”nun Açılması. A. Arif Eren ve Eren Kırmızıaltın (Ed.), İktisat Sosyolojisi: Kurucu Düşünürler ve İktisat Okulları Özelinde Bir Çalışma içinde (377-419 ss.). Ankara: Heretik.
- Bloom, F. E. (2008): Fundamentals of Neuroscience. Larry, R. Squire, Floyd E. Bloom, Nicholas C. Spitzer, Sascha du Lac, Anirvan Ghosh, Darwin Berg (Ed.), Fundamental Neuroscience içinde (3-13 ss.). San Diego: Academik Press.
- Braeutigam, S. (2005). Neuroeconomics- From Neural Systems to Economic Behaviour. Brain Research Bulletin, 67(5), 335-360.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Economics
Journal Section
Research Article
Publication Date
July 26, 2022
Submission Date
November 8, 2021
Acceptance Date
December 23, 2021
Published in Issue
Year 2022 Volume: 37 Number: 3
APA
Sarıkaya, S., & Afşar, K. E. (2022). Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü? İzmir İktisat Dergisi, 37(3), 630-654. https://doi.org/10.24988/ije.1020933
AMA
1.Sarıkaya S, Afşar KE. Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü? İzmir İktisat Dergisi. 2022;37(3):630-654. doi:10.24988/ije.1020933
Chicago
Sarıkaya, Seval, and Kerim Eser Afşar. 2022. “Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün Mü?”. İzmir İktisat Dergisi 37 (3): 630-54. https://doi.org/10.24988/ije.1020933.
EndNote
Sarıkaya S, Afşar KE (July 1, 2022) Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü? İzmir İktisat Dergisi 37 3 630–654.
IEEE
[1]S. Sarıkaya and K. E. Afşar, “Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü?”, İzmir İktisat Dergisi, vol. 37, no. 3, pp. 630–654, July 2022, doi: 10.24988/ije.1020933.
ISNAD
Sarıkaya, Seval - Afşar, Kerim Eser. “Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün Mü?”. İzmir İktisat Dergisi 37/3 (July 1, 2022): 630-654. https://doi.org/10.24988/ije.1020933.
JAMA
1.Sarıkaya S, Afşar KE. Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü? İzmir İktisat Dergisi. 2022;37:630–654.
MLA
Sarıkaya, Seval, and Kerim Eser Afşar. “Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün Mü?”. İzmir İktisat Dergisi, vol. 37, no. 3, July 2022, pp. 630-54, doi:10.24988/ije.1020933.
Vancouver
1.Seval Sarıkaya, Kerim Eser Afşar. Nöroiktisat Çerçevesinde İktisatta Multidisiplinerlik Mümkün mü? İzmir İktisat Dergisi. 2022 Jul. 1;37(3):630-54. doi:10.24988/ije.1020933
Cited By
Enflasyon Bekleyişlerinin Oluşumu: Davranışsal İktisat Açısından Bir Analiz
İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.15869/itobiad.1255246