Yeni Türk Harflerine Geçiş Sürecinde Aksaray Vilayet Gazetesi

Osmanlı’da 1864 yılında vilayet sistemine geçilmesiyle, Anadolu’da basın tarihinin temelleri atılmıştır. Resmî ve yarı resmî nitelikteki vilayet gazeteleri, neredeyse bütün il merkezlerinde kurulmuş ve faaliyette bulunmuştur. Bu gazeteler, yerel basının gelişmesine öncülük etmiş ve kültürel hayata canlılık katmıştır. 1926 yılında yayın hayatına başlayan Aksaray Vilayet Gazetesi, diğer vilayet gazeteleri ile aynı amaçla hareket etmiş, resmî devlet söyleminin temsilcisi olmuştur. Aksaray Vilayet Gazetesi, yalnızca işlevi bakımından değil, biçimsel özellikleri itibariyle de Türk basın tarihinde önemli bir yere sahiptir. Kuruluşundan 2 yıl sonra harf inkılâbının gerçekleşmesiyle gazete, yeni Türk harflerine geçişe hızlıca uyum sağlayarak yeni harflerin halka ulaşmasında etkin bir rol üstlenmiştir. Bu çalışmada, Aksaray Vilayet Gazetesinin yeni Türk harflerine geçiş sürecinde izlediği yol mercek altına alınmıştır. Bu doğrultuda gazetenin, Mayıs 1928 ve Mart 1929 aralığındaki 11 aylık sayıları analiz edilmiştir.

With the transition to the Vilayet (provincial) system in the Ottoman Empire in 1864, the foundation of the Anatolian press history was laid down. The Vilayet Newspapers, official or semi-official, were established and functioned in almost all Vilayet centers. These newspapers led the development of the local press and added vitality to cultural life. The Aksaray Vilayet Newspaper, which started its publication in 1926, fall into line with the same purpose as the other provincial newspapers and became the representative of the official state discourse. Aksaray Vilayet Newspaper has an important place not only in terms of its functions but also in terms of its formal features in the history of Turkish press. Two years after its establishment, with the taking place of the Alphabet Reform, the newspaper quickly adapted to the transition to new Turkish Alphabet and played an active role in reaching new alphabet to the public. In this study, the path that the Aksaray Vilayet Newspaper followed in the process of transition to the new Turkish Alphabet, was examined. Accordingly, the newspaper’s 11 month copies between May 1928 and March 1929 were analyzed.