Research Article

Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular

Number: 2026 July 27, 2026
EN TR

Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular

Abstract

Amaç: Teknoloji, insan hayatını kolaylaştırıp, olumlu katkılar sunarken, kontrolsüz kullanımında sorunlar yaşanmaktadır. Bu sorunlardan en fazla etkilenenler çocuklardır. Teknolojik gelişmelerin, bilişsel gelişimde en önemli basamak olan dil gelişimindeki olumsuz etkileri çalışmalarla gösterilmiştir. Bu araştırmada okul öncesi döneminde olan 36-60 ay arası çocukların teknolojik cihaz kullanma sürelerinin dil gelişimi üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Okul öncesi kurumlarında eğitim görmekte olan 36-60 ay arası 30 çocuğa, AGTE (Ankara Gelişim Tarama Envanteri) ve TEDİL (Türkçe Erken Dil Gelişimi Testi) söz dizimi testi uygulandı. Bulgular: Çalışmamızda, kardeş sayısı ve anne yaşı arttıkça teknolojik cihaz kullanım süresi artmaktadır. Telefon kullanımı özellikle AGTE testlerinde puanların düşmesine neden olmuştur; 2 saatten fazla zaman geçiren çocukların, AGTE genel gelişim puanları olup, bunu etkileyen kaba motor ile sosyal gelişim / özbakım puanlarında görülen gerilemedir; ortalama 15 ile 20 puanlık düşüşler görülmüştür. Televizyon (TV), çocuklarda TEDİL ifade edici dil puanını etkileyen en önemli teknolojik cihaz idi. Hiç TV izlemeyenler ile 2 saat TV izleyenlerin ayrıştığını saptadık. Hiç TV izlemeyen çocukların, 2 saat TV izleyen çocuklara göre TEDİL ifade edici dil standart puan skorları 16,78 birim daha fazla idi. Yine, 1 saat TV izleyen çocukların TEDİL İfade edici dil standart puanlarının, 2 saat ve daha fazla izleyenlere göre 10,85 puan daha ileri olduğu belirlenmiştir. Sonuçlar: Ekran karşısında iki saat ve daha fazla olan çocukların, AGTE kaba motor ile sosyal gelişim/özbakım puanları yaşıtlarından daha düşük olacaktır. Bu puanları en sıklıkla düşüren, telefon ile geçirilen süredir. Teknoloji çağında, çocuklarda teknolojik cihaz kullanım disiplini geliştirilmesi için ailelerin, çocuklara rol model olması gerekmektedir.

Keywords

Supporting Institution

TÜBİTAK

Project Number

1919B012206509

Ethical Statement

İstanbul Kent Üniversitesi etik kurulundan onay alınmıştır. sayı: E-1420511-050-18365

Thanks

Çalışmanın verilerinin istatistiksel değerlendirmesi için yardımcı olan İstanbul Kent Üniversitesi Öğr. Gör. Ercan Tutar tarafından yapılmıştır. Ercan Tutar'a teşekkür ederiz.

References

  1. Akbulut, Y. (2013) 'Çocuk ve ergenlerde bilgisayar ve internet kullanımının gelişimsel sonuçları', Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), pp. 53–68.
  2. Akçay, D. and Özbece, H. (2012) 'Okul öncesi eğitim alan çocukların ve ailelerinin bilgisayar oyunu oynama alışkanlıklarının değerlendirilmesi', Çocuk Dergisi, 12(2), pp. 66–71.
  3. Akkuş, S., Yılmazer, Y., Şahinöz, A. and Sucaklı, İ. (2015) '3–60 ay arası çocukların televizyon izleme alışkanlıklarının incelenmesi', Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 1(2), pp. 351–360.
  4. American Academy of Pediatrics (2016) 'Media and young minds', Pediatrics, 138(5), article e20162591. https://doi.org/10.1542/peds.2016-2591
  5. Barr, R., Lauricella, A.R., Zack, E. and Calvert, S.L. (2010) 'Infant and early childhood exposure to adult-directed and child-directed television programming: Relations with cognitive skills at age four', Merrill-Palmer Quarterly, 56(1), pp. 21–48. https://doi.org/10.1353/mpq.0.003
  6. Can, E., Meral, C., Süleymanoğlu, S., Aydınöz, S., Karademir, F., Özkaya, H. and Göçmen, İ. (2008) 'Bir eğitim hastanesine başvuran çocuklarda televizyon izleme sıklığının değerlendirilmesi', Çocuk Dergisi, 8(1), pp. 21–24.
  7. Canadian Paediatric Society, Digital Health Task Force (2017) 'Screen time and young children: Promoting health and development in a digital world', Paediatrics & Child Health, 22(8), pp. 461–468. https://doi.org/10.1093/pch/pxx123
  8. Ceyhan, E. and Ceyhan, A.A. (2011) 'Çocuk ve ergenlerde bilgisayar ve İnternet kullanımının gelişimsel sonuçları', in Kuzu, A. (ed.) Bilgisayar II. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları, pp. 165–188.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Services and Systems (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 27, 2026

Submission Date

September 15, 2025

Acceptance Date

June 3, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 2026

APA
Arslan, Z. E., Kazancı, M. E., & Yücel, O. (2026). Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, 2026, 46-55. https://izlik.org/JA24SM67UX
AMA
1.Arslan ZE, Kazancı ME, Yücel O. Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences. 2026;(2026):46-55. https://izlik.org/JA24SM67UX
Chicago
Arslan, Zeynep Esmanur, Mehmet Enes Kazancı, and Oya Yücel. 2026. “Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil Ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular”. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, nos. 2026: 46-55. https://izlik.org/JA24SM67UX.
EndNote
Arslan ZE, Kazancı ME, Yücel O (July 1, 2026) Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences 2026 46–55.
IEEE
[1]Z. E. Arslan, M. E. Kazancı, and O. Yücel, “Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular”, Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, no. 2026, pp. 46–55, July 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA24SM67UX
ISNAD
Arslan, Zeynep Esmanur - Kazancı, Mehmet Enes - Yücel, Oya. “Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil Ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular”. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences. 2026 (July 1, 2026): 46-55. https://izlik.org/JA24SM67UX.
JAMA
1.Arslan ZE, Kazancı ME, Yücel O. Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences. 2026;:46–55.
MLA
Arslan, Zeynep Esmanur, et al. “Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil Ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular”. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences, no. 2026, July 2026, pp. 46-55, https://izlik.org/JA24SM67UX.
Vancouver
1.Zeynep Esmanur Arslan, Mehmet Enes Kazancı, Oya Yücel. Okul Öncesi Dönemde Teknoloji Kullanımının Dil ve Genel Gelişim Alanlarına Etkilerinin Araştırılması: Ön Bulgular. Istanbul Kent University Journal of Health Sciences [Internet]. 2026 Jul. 1;(2026):46-55. Available from: https://izlik.org/JA24SM67UX