TÜRKİYE’DE DEVLET VE SURİYELİ MÜLTECİLER: ÇELİŞKİLİ POLİTİKALAR VE ARAÇSAL RASYONELLİK
Abstract
Yöntem: Araştırmanın yöntemi, politika belgelerinin ve internet haber sitelerinin sistematik ve kapsamlı bir nitel analizine dayanmaktadır. Makale süreç izleme (process tracing) metodu ile, “araçsal rasyonellik” teorik çerçevesinin Türkiye devletinin Suriyelilere yönelik politikalarını açıklamaktaki geçerliliğini test etmektedir. Bulgular: Bulgular son on senede Türkiye’de devletin Suriyelilere yönelik uyum üçüncü ülkeye yeniden yerleştirme ve geri gönderme politikalarını zaman içinde değişen - hatta çelişen - söylemlerle birbirlerini alternatifi olarak dile getirdiği yönündedir. Başlangıçtaki Suriye’deki krizin kısa süreceği ve gelen sığınmacıların ülkelerine geri döneceği beklentisi ile edinilen “misafir” bakış açısı; daha uzun süre kalacakları anlaşılınca, önce “geçici koruma” statüsü verilerek (2014), sonra da çok sınırlı da olsa “çalışma izni” ve “vatandaşlığına geçiş” sağlanarak (2016) nerdeyse onlar için bir entegrasyon sürecinin öngörülmesine evirilmiştir. 2017 yılından sonra ise devlet söyleminde, Suriyeliler için hızla “geri gönderme” eğiliminin yükselişine tanıklık edilmiştir. 2019 yılında bir yandan bu “geri gönderme” söylemlerinin somut politikalara doğru evirildiği, diğer yandan ise “11. Kalkınma Planı”(2019-23) ve “Uyum Strateji Belgesi ve Ulusal Eylem Planı” (2018-23) gibi temel politika belgelerinde Suriyelilerin entegrasyonu için somut planlamalar yapıldığı görülmüştür. Bu örneklerden de deneyimlendiği gibi Türkiye’de devlet sığınmacıların geleceğini çoğul bir dizi politika seçeneği ile uluslararası iltica rejiminde normatif kabul gören üç politika seçeneğine paralel olarak düzenleme eğiliminde olmuştur. Bu politika ve söylemlerdeki iç ve dış politik konjonktüre cevaben ortaya çıkan ani değişiklikler, göç politikalarındaki birbiri ile çelişen uyumsuzluğun, Türkiye’de devletin göç politikalarını araçsal bir rasyonalite ile şekillendirmesinden kaynaklandığını göstermektedir. Ana bulgu bu rasyonalitenin Türkiye’de devletin Suriyeli mülteciler üzerine olan politikalarında bir tutarlılık problemine yol açtığı yönündedir.
Özgünlük: Makalenin özgün değeri, Türkiye’de devletin Suriyelilere yönelik ulaşılabilir kıldığı politika seçeneklerine yönelik eleştirel bir bakış açısı sunmasıdır. Türkiye’de devletin Suriyeli mültecilere yönelik, uyum ya da geri gönderme gibi mevcut tüm politika seçeneklerini ulaşılabilir kılma çabası, politika yapıcılar tarafından olumlu bir durum olarak ortaya konulmaktadır. Bu politika tutarsızlığının olası siyasi, toplumsal ve bireysel sonuçları bu makalede irdelenmiştir.
Keywords
References
- Aksel, D. B., & İçduygu, A. (2019). Borders and the mobility of migrants in Turkey.. http://ceaseval.eu/publications/32_WP4_Turkey.pdf (Erişim tarihi: 16 Eylül 2022).
- Broome, A., & Quirk, J. (2015). The politics of numbers: The normative agendas of global benchmarking. Review of International Studies, 41, 813-818.
- Chimni, B. S. (2004). From resettlement to involuntary repatriation: Towards a critical history of durable solutions to refugee problems. Refugee Survey Quarterly, 23(3), 55-73.
- Erdoğan, M. M. (2020). Suriyeliler barometresi 2019: Suriyelilerle uyum içinde yaşamın çerçevesi. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
- Erdoğan, M. M. (2021). Suriyeliler barometresi 2020. Ankara: Eğiten Kitap Yayıncılık.
- European Council. (2016). EU-Turkey Statement, 18 March 2016. Brüksel: Foreign Affairs & International Relations.
- Frelick, B. (2007). Paradigm shifts in the international response to refugees. İçinde J. White, & A. Marsella, (der.), Fear of persecution: Global human rights, international law, and human well-being (s. 33-58). MD: Lexington Books.
- Galagher, D. (1994). Durable solutions in a new political era. Journal of International Affairs. 47(2), 429-450.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Publication Date
November 11, 2022
Submission Date
September 30, 2022
Acceptance Date
November 2, 2022
Published in Issue
Year 2022 Volume: 21 Number: Özel Sayı
Cited By
21. YÜZYILDA KİTLESEL GÖÇLER VE TÜRKİYE’NİN DEĞİŞEN GÖÇ POLİTİKASI
Akademik Hassasiyetler
https://doi.org/10.58884/akademik-hassasiyetler.1350731SURİYELİLERE YÖNELİK SOSYAL MESAFE DÜZEYİNİN İNCELENMESİ: UŞAK İLİ ÖRNEĞİ
Erciyes Akademi
https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1328247Educating refugee students in Türkiye: an inquiry into obstacles faced by school principals
International Journal of Leadership in Education
https://doi.org/10.1080/13603124.2023.2290142TÜRKİYE’DEKİ SURİYELİ MÜLTECİLERE YÖNELİK ENTEGRASYON POLİTİKALARI: ÇEKİNGEN VE MERKEZİYETÇİ YAKLAŞIMLAR
İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.46928/iticusbe.1447429Ambiguity and migration governance in the satellite city of Duzce, Türkiye
Asian and Pacific Migration Journal
https://doi.org/10.1177/01171968241232201TÜRKİYE’DE SİYASİ İKTİDAR VE MÜLTECİ ODAKLI SİVİL TOPLUM
İstanbul Ticaret Üniversitesi Dış Ticaret Dergisi
https://doi.org/10.62101/iticudisticaretdergisi.1526127GEÇİCİ KORUMA KAPSAMINDAKİ SURİYELİLERİN SOSYAL HİZMET ALGISI: KİLİS ÖRNEĞİ
Kilis 7 December University Journal of Theology
https://doi.org/10.46353/k7auifd.1431210Türkiye’nin Sığınmacılara Yönelik Uyum Politikalarındaki Toplumsal Cinsiyet Körlüğünün Ankara’da Yaşayan Suriyeli Kadınların Deneyimleri Üzerinden Analizi
fe dergi feminist ele
https://doi.org/10.46655/federgi.1380783Misafirlikten Gönüllü Geri Dönüşe Suriyeliler: Zorunlu Göç Serüveninde Sona Doğru mu?
Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.46849/guiibd.1478913Turkishness and Social Boundaries: Navigating Identity and Exclusion in the Social Relations Between the Local Community and Syrian Refugees in Ankara, Turkey
Studies in Ethnicity and Nationalism
https://doi.org/10.1111/sena.12453Tabela Yasakları: Görüntü Kirliliği İddiasıyla Suriyelilerin Karşılaştığı Bir Ayrımcılık
Liberal Düşünce Dergisi
https://doi.org/10.36484/liberal.1545419Göç Politikalarına Yerelden Bir Bakış: Gaziantep Üzerine Bir Değerlendirme
Kent Akademisi
https://doi.org/10.35674/kent.1616787Gen Z figuring culturally responsive pedagogy: from Mediterranean culture to a world-wide understanding
Journal of Early Childhood Teacher Education
https://doi.org/10.1080/10901027.2026.2643681Oy Verme Kutularından Sınır Kapılarına: Türkiye'nin Seçimleri ve Suriyeli Mültecilere Yönelik AKP’nin Değişen Tutumuna Medyadan Bakmak
Mülkiye Dergisi
https://doi.org/10.25064/mulkiye.1519812Is there a place for SDGs in citizenship education that focuses on national identity? Perspectives of social studies teacher candidates in Turkey
Citizenship, Social and Economics Education
https://doi.org/10.1177/14788047251377011Suriye Sorunu ve Toplumsal Entegrasyon Politikaları
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.33437/ksusbd.1627899Public Attitudes Toward Syrian Refugees in the Context of Gender and Marital Status: An Empirical Analysis Based on a Turkish Sample
Erzurum Teknik Universitesi Sosyal Bilimler Enstitusu Dergisi
https://doi.org/10.29157/etusbed.1711707