Research Article

China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası

Volume: 34 Number: 1 June 21, 2024
TR EN

China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası

Abstract

İngiliz yazar ve akademisyen China Miéville’in Şehir ve Şehir adlı romanı bilim kurgu, tuhaf kurgu ve polisiye türlerinin birleşiminden oluşmaktadır. Roman, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra Avrupa’nın içinde bulunduğu iki kutbu yansıtmaktadır. Hayali olarak kurgulanan iki şehir, Besźel ve Ul Qoma, bu iki kutbu temsil etmektedir. Besźel, Doğu Bloğu ülkelerine benzeyen yönetim ve yaşam tarzıyla Batıcı, liberal ve gelişmiş Ul Qoma’dan ayrılmaktadır. Öte yandan mekansal olarak aynı yerde yaşamalarına rağmen iki zıt kutup olan Besźel ve Ul Qoma birbirine yasaktır. İki şehrin vatandaşlarının diğer şehre dair hiçbir şeyi algılamamaları gerekmektedir. Roman, Batı felsefesinde yerleşik düalizmlerin bir eleştirisini sunmaktadır. Yasaklar, dışlamalar ve ayrıştırmalar ile toplumların bilgisi inşa edilmektedir. Metafizik biçimde birbirlerine yasak olarak kurgulanan iki hayali şehrin bilgisi ise iktidarın gücünü göstermektedir. İki şehrin karşıtlığının bilgisi, disipline edici bir söylemle desteklenmektedir. İki şehir arasındaki ayrımı sürekli koruyan ve yeniden üreten toplumsal pratikler ise Besźel ve Ul Qoma’daki gözetimin sürekliliği sayesinde sağlanmaktadır. Romanda yer alan İhlâl adlı örgüt ise iki şehri gözetleyen güçtür. Romanda ayrımın bilgisi, iktidarın bilgisidir. İktidarın kendisini korumak için geliştirdiği söylemler ise hayatta kalmasını sağlamaktadır. Sürekli kontrol edilen ve disipline edilmeye çalışılan iki ayrı toplum olarak iki şehir, romanda modern dönemde iktidarın gözetim yoluyla güçlenmesinin de örneğidir. Bu bağlamda bu çalışmada, Şehir ve Şehir romanındaki güç ve gücün bilgisinin inşasına dair bir değerlendirme yapılması amaçlanmıştır. Bu amaçla Foucault’nun söylem ve iktidar üzerine görüşlerinden destek alınarak, iktidarın bilgisinin modern düşünce geleneğinde nasıl inşa edildiğine ve kullanıldığına dair bir değerlendirme sunulmuştur.

Keywords

References

  1. Bauman, Z. (2003). Modernlik ve Müphemlik (İ. Türkmen, Çev.). Ayrıntı Yayınları. google scholar
  2. Bauman, Z. (2011). Postmodern Etik (A. Türker, Çev.). Ayrıntı Yayınları. google scholar
  3. Bauman, Z. (2015). Özgürlük (K. Eren, Çev.). Ayrıntı Yayınları. google scholar
  4. Bentham, J. (1995). The Panopticon Writings. Verso. google scholar
  5. Berger, P. L. & Luckmann, T. (2020). Gerçekliğin Sosyal İnşası: Bir Bilgi Sosyolojisi İncelemesi (V. S. Öğütle, Çev.). Atıf Yayınları. google scholar
  6. Debord, G. (1996). Gösteri Toplumu ve Yorumlar (A. Ekmekçi & O. Taşkent, Çev.). Ayrıntı Yayınları. google scholar
  7. Foucault, M. (1987). Söylemin Düzeni (T. Ilgaz, Çev.). Hil Yayın. google scholar
  8. Foucault, M. (1992). Hapishanenin Doğuşu (M. A. Kılıçbay, Çev.). İmge Kitabevi. google scholar

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

World Languages, Literature and Culture (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 21, 2024

Submission Date

November 1, 2023

Acceptance Date

May 7, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 34 Number: 1

APA
Erdoğan, U. (2024). China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası. Litera: Journal of Language, Literature and Culture Studies, 34(1), 285-308. https://doi.org/10.26650/LITERA2023-1384433
AMA
1.Erdoğan U. China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası. Litera. 2024;34(1):285-308. doi:10.26650/LITERA2023-1384433
Chicago
Erdoğan, Umut. 2024. “China Miéville’’in Şehir Ve Şehir Romanında İktidarın İnşası”. Litera: Journal of Language, Literature and Culture Studies 34 (1): 285-308. https://doi.org/10.26650/LITERA2023-1384433.
EndNote
Erdoğan U (June 1, 2024) China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası. Litera: Journal of Language, Literature and Culture Studies 34 1 285–308.
IEEE
[1]U. Erdoğan, “China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası”, Litera, vol. 34, no. 1, pp. 285–308, June 2024, doi: 10.26650/LITERA2023-1384433.
ISNAD
Erdoğan, Umut. “China Miéville’’in Şehir Ve Şehir Romanında İktidarın İnşası”. Litera: Journal of Language, Literature and Culture Studies 34/1 (June 1, 2024): 285-308. https://doi.org/10.26650/LITERA2023-1384433.
JAMA
1.Erdoğan U. China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası. Litera. 2024;34:285–308.
MLA
Erdoğan, Umut. “China Miéville’’in Şehir Ve Şehir Romanında İktidarın İnşası”. Litera: Journal of Language, Literature and Culture Studies, vol. 34, no. 1, June 2024, pp. 285-08, doi:10.26650/LITERA2023-1384433.
Vancouver
1.Umut Erdoğan. China Miéville’’in Şehir ve Şehir Romanında İktidarın İnşası. Litera. 2024 Jun. 1;34(1):285-308. doi:10.26650/LITERA2023-1384433